Bu hesaplama aracı ne işe yarar?
Tavuk Yumurtası Kuluçka Hesaplama aracı, yumurtalarınızın ne zaman çıkacağını tahmin eder. Yumurtaları kuluçka makinesine koyduğunuz tarihi ("başlangıç tarihi") girer ve türü seçersiniz; araç da tipik kuluçka süresini ekleyerek beklenen çıkış tarihini, ayrıca nemi artırıp yumurta çevirmeyi durduracağınız sabitleme (lockdown) tarihini verir.
Nasıl kullanılır?
Yumurtaları kuluçkaya koyduğunuz tarihi seçin, listeden türü belirleyin ve çıkış tarihini görün. Tavuk yumurtaları yaklaşık 21 günde çıkar. Diğer kuş türleri için ilgili seçeneği işaretleyin ya da "Özel süre"yi seçerek ırkınız için önerilen tam gün sayısını yazın.
Formül nasıl çalışır?
Temel hesaplama oldukça basittir:
$$\text{ÇıkışTarihi} = \text{BaşlangıçTarihi} + N \text{ gün}$$burada \(N\), türün kuluçka süresidir. Tavuklar için \(N = 21\)'dir. Sabitleme tarihi — yumurtaları çevirmeyi bırakıp nemi yükselttiğiniz an — ise
$$\text{BaşlangıçTarihi} + (N - 3)$$olarak hesaplanır; yani tavuklar için 18. gündür.
Örnek hesaplama
Bir grup tavuk yumurtasını 1 Ocak 2024'te kuluçkaya koydunuz diyelim. 21 gün eklediğinizde çıkış tarihi 22 Ocak 2024 olur. Sabitleme (18. gün) ise 19 Ocak 2024'e denk gelir. Bu tarihleri takviminize işaretleyin ve süre boyunca kuluçka makinesinin sıcaklığını (≈37,5 °C / 99,5 °F) ile nemini düzenli olarak takip edin.
Türlere Göre Kuluçka Süreleri
Tablo tipik kuluçka sürelerini gösterir. "Kilitleme" (lockdown), yumurtaları çevirmeyi bıraktığınız ve nemi artırdığınız gündür. Bu hesap makinesi yaygın kuralı kullanır: kilitleme günü = kuluçka günü − 3, yani kilitleme yaklaşık 3 gün sürer ve civciv çıkışı başlamadan önce gerçekleşir. Bazı yetiştiriciler, özellikle büyük yumurtalarda, çevirmeyi bir iki gün daha erken veya daha geç bırakır.
| Tür | Kuluçka (gün) | Kilitleme günü (çevirmeyi bırakma) | Kilitleme süresi |
|---|---|---|---|
| Tavuk | 21 | 18 | 3 gün |
| Bantam tavuk | 21 | 18 | 3 gün |
| Bıldırcın (Coturnix) | 16 | 13 | 3 gün |
| Japon bıldırcını | 16 | 13 | 3 gün |
| Ördek (Pekin) | 28 | 25 | 3 gün |
| Muscovy ördeği | 35 | 32 | 3 gün |
| Kaz | 28–33 | 25–30 | 3 gün |
| Hindi | 28 | 25 | 3 gün |
| Beç tavuğu (Guinea fowl) | 27–28 | 24–25 | 3 gün |
| Sülün (Pheasant) | 24 | 21 | 3 gün |
Bu rakamlar tipik ortalamalardır ve ırka, yumurta büyüklüğüne, kuluçkaya koymadan önceki saklama süresine ve kuluçka makinesinin sıcaklığına göre değişir. Daha soğuk kuluçka çıkışı geciktirme, daha sıcak kuluçka ise çıkışı öne alma eğilimindedir. Coturnix bıldırcınları yaygın olarak Japon bıldırcını olarak anılan türdür, bu yüzden aralıkları örtüşür.
Çıkış Tarihini Elle Nasıl Hesaplarsınız
- Koyma tarihini not edin. Yumurtaları koyduğunuz günün 0. gün mü yoksa 1. gün mü olduğuna karar verin. Bu hesap makinesi koyma gününü 0. gün kabul eden yaygın kuralı kullanır, yani çıkış tarihi = koyma tarihi + kuluçka günü. Koyma gününü 1. gün sayarsanız, çıkış tarihi takvimde bir gün önce düşer.
- N gün ekleyin. N, türün kuluçka süresidir; örneğin tavuk için 21, ördek veya hindi için 28, Muscovy ördeği için 35.
- Ay uzunluklarını ve artık yılları hesaba katın. Toplam ayın sonunu aşarsa, o ayın uzunluğunu çıkarın ve bir sonraki aya geçin. Örnek: 20 Şubat 2024 (artık yıl, Şubat 29 gün) koyma tarihi, tavuk yumurtaları: 20 + 21 = 41, 41 − 29 = 12, yani çıkış tarihi 12 Mart 2024'tür. Artık olmayan bir yılda Şubat 28 gündür, dolayısıyla aynı koyma tarihi 13 Mart verir.
- Kilitleme için 3 gün çıkarın. Kilitleme günü = koyma tarihi + (N − 3) gün. Yukarıdaki örnekte: 20 + 18 = 38, 38 − 29 = 9, yani kilitleme 9 Mart 2024'te başlar. O gün çevirmeyi bırakın ve nemi artırın.
- Işıklandırma (candling) günlerini işaretleyin. Tavuklar için 7. ve 14. günlerde ışıklandırma yapın (örnekte 27 Şubat ve 5 Mart 2024). Berrak (döllenmemiş) yumurtaları ve kan halkası olan ya da gelişme göstermeyen yumurtaları çıkarın. Diğer türler için günleri kuluçka süresiyle orantılı olarak ölçeklendirin.
Bir başka örnek: 1 Mart, tavuk yumurtaları. Çıkış = 1 + 21 = 22 Mart; kilitleme = 1 + 18 = 19 Mart; ışıklandırma 8 Mart ve 15 Mart.
Sıkça Sorulan Sorular
Yumurtalarım neden tam gününde çıkmadı? Kuluçka süresi bir ortalamadır. Düşük sıcaklık gelişimi yavaşlatır, yüksek sıcaklık ise hızlandırır; bu yüzden yumurtalar bir iki gün erken ya da geç çıkabilir.
"Sabitleme" (lockdown) nedir? Çıkıştan önceki son birkaç gündür; bu dönemde yumurtaları çevirmeyi bırakır, müdahaleyi azaltır ve civcivlerin kabuğu kırıp sağlıklı şekilde çıkabilmesi için nemi yükseltirsiniz.
Ördek, bıldırcın veya hindi için kullanabilir miyim? Evet. Açılır menüden türü seçin ya da özel bir süre girin — bıldırcın ~16 gün, ördek ~28 gün, Misk ördeği ~35 gün, kaz ~28 gün.