TCP Throughput Hesaplama Nedir?
Bu araç, TCP alıcı pencere boyutuna ve ağın gidiş-dönüş süresine (RTT) dayanarak tek bir TCP bağlantısının teorik maksimum verimini tahmin eder. TCP, aynı anda yalnızca bir pencere kadar onaylanmamış veriyi "yolda" tutabildiğinden, pencere boyutu ile RTT birlikte verinin ne kadar hızlı taşınabileceğine bir üst sınır koyar — hattın ham bant genişliğinden bağımsız olarak. İşte bu ilişki, meşhur bant genişliği-gecikme çarpımı (bandwidth-delay product) kısıtıdır.
Nasıl Kullanılır?
TCP pencere boyutunu kilobayt (KB), gidiş-dönüş süresini ise milisaniye (ms) cinsinden girin. Hesaplayıcı pencereyi bit'e, RTT'yi de saniyeye çevirir ve ardından bölerek verimi Mbps, Kbps ve bps olarak verir. Daha büyük bir pencere ya da daha düşük bir RTT, ulaşılabilir verimi artırır.
Formül Açıklaması
Temel denklem oldukça basittir: verim = pencere boyutu ÷ RTT. Birimleri tutarlı hale getirmek için şu dönüşümleri yaparız: 1 KB = 1024 bayt = 8192 bit ve milisaniye cinsinden RTT'yi saniyeye çevirmek için 1000'e böleriz. Yani saniye başına bit cinsinden verim = (Pencere KB × 8192) ÷ (RTT ÷ 1000) olur. Sonucu 1.000.000'a bölmek ise Mbps değerini verir.
$$\text{Verim (Mbps)} = \frac{\text{Pencere (KB)} \times 1024 \times 8}{\text{RTT (ms)} / 1000} \times \frac{1}{10^{6}}$$
Örnek Hesaplama
Diyelim ki TCP penceresi 64 KB ve RTT 50 ms olsun. Bit cinsinden pencere = \(64 \times 1024 \times 8 = 524{,}288\) bit. Saniye cinsinden RTT = \(50 \div 1000 = 0{,}05\) s. Verim:
$$\text{Verim} = \frac{524{,}288}{0{,}05} = 10{,}485{,}760 \text{ bps} \approx 10{,}49 \text{ Mbps}$$Daha hızlı bir hattı tam kapasiteyle kullanabilmek için daha büyük bir pencereye (TCP pencere ölçeklendirme / window scaling) ihtiyacınız olur.
Sıkça Sorulan Sorular
Verimim neden hat hızımla eşleşmiyor? Çünkü yüksek RTT'li bir yol üzerinde küçük bir pencere, aynı anda ne kadar verinin aktarımda olabileceğini sınırlar. Uzun mesafeli bağlantıların sıklıkla pencere ölçeklendirmeye ihtiyaç duymasının nedeni budur.
Hedef bir hız için hangi pencere boyutu gerekir? Formülü ters çevirin: \(\text{Pencere (bit)} = \text{Verim} \times \text{RTT}\). Bu çarpım, ideal tampon (buffer) boyutu olan bant genişliği-gecikme çarpımıdır.
Bu hesaplama paket kaybını hesaba katıyor mu? Hayır — bu, kayıpsız ortamdaki maksimum değerdir. Kayıplı hatlarda gerçek verim daha düşüktür ve en iyi şekilde Mathis denklemiyle modellenir.
