Yağmur Suyu Hacmi Hesaplama Aracı nedir?
Bu hesaplama aracı, bir yağış sırasında çatınıza ya da herhangi bir düz toplama yüzeyine düşen ve toplanabilen yağmur suyu miktarını tahmin eder. Yüzey alanını yağış derinliğiyle çarparak biriken toplam su hacmini litre, ABD galonu ve metreküp cinsinden bulursunuz. Yağmur suyu hasadı planlaması, depolama tankı boyutlandırması, oluk ve drenaj tasarımı ile yağmur suyu akışını anlamak için işinize yarayacak, her yerde kullanılabilen pratik bir araçtır.
Nasıl kullanılır?
Önce birim sisteminizi seçin. Metrik modda toplama alanını metrekare (m²), yağış derinliğini ise milimetre (mm) cinsinden girin. İngiliz birim modunda alanı fitkare (ft²), yağışı ise inç cinsinden girin. Hesapla düğmesine bastığınızda araç, toplanan su hacmini litre, galon ve metreküp olarak verir. Çatılar için plan (taban) alanını, yani yatay izdüşüm alanını kullanın; eğimli yüzey alanını değil. Çünkü yağmur dik olarak düşer.
Formül açıklaması
Metrik sistemdeki ilişki son derece basittir: bir metrekareye düşen bir milimetre yağmur tam olarak bir litre suya eşittir. Yani $$V_{\text{liters}} = \text{Alan (m}^2\text{)} \times \text{Yağış (mm)}$$ İngiliz birim sisteminde yaygın olarak kullanılan pratik kural ise $$V_{\text{gallons}} = \text{Alan (ft}^2\text{)} \times \text{Yağış (inç)} \times 0{,}623$$ şeklindedir; buradaki \(0{,}623\) katsayısı fit-küp-inç çarpımını ABD galonuna dönüştürür. Unutmayın: bu değerler brüt yağışı temsil eder. Buharlaşma, sıçrama ve ilk akış kayıpları nedeniyle gerçekte toplanan su, bir akış/toplama verimliliği katsayısı (genellikle 0,8–0,9) uygulandığında daha düşük olur.
Örnek hesaplama
Taban alanı 100 m² olan bir garaj çatısına, 25 mm yağmur düştüğünü düşünelim. $$V = 100 \times 25 = 2{.}500 \text{ litre}$$ (yaklaşık 660 ABD galonu ya da 2,5 m³). İngiliz birimleriyle: 1.000 ft²'lik bir çatıya 1 inç yağmur düştüğünde $$1{.}000 \times 1 \times 0{,}623 = 623 \text{ galon}$$ toplanır.
Sık Sorulan Sorular
Çatının taban alanını mı yoksa eğimli alanını mı kullanmalıyım? Yatay taban (plan) alanını kullanın. Yağmur dik olarak düştüğü için dik bir çatı, yere düşürdüğü gölgesi kadar su toplar.
Kayıpları hesaba katıyor mu? Hayır; brüt teorik hacmi verir. Gerçekçi bir hasat tahmini için sonucu yaklaşık 0,8–0,9 arasında bir verimlilik katsayısıyla çarpın.
Metrekareye düşen 1 mm yağmur kaç litredir? Tam olarak 1 litre. Metrik formülün bu kadar doğrudan olmasının sebebi de budur.
