Bu Hesaplayıcı Ne İşe Yarar?
Perde Kumaşı Metraj Hesaplama aracı, belirli bir pencere için perde dikerken kaç metrelik (yardalık) kumaş almanız gerektiğini tahmin eder. Hesap yapılırken perdeye o dökümlü, büzgülü görüntüyü veren fazladan genişlik ile üst baş (tunel/pile payı) ve alt etek kıvırması için gereken fazladan boy da hesaba katılır. Böylece kumaşçıya gittiğinizde ne eksik ne fazla alırsınız.
Ölçü birimi notu: Bu araç, kumaşın inç ve yarda ile satıldığı ABD/İngiltere pazarındaki alışkanlığa göre çalışır (1 inç = 2,54 cm; 1 yarda = 0,9144 m ≈ 91,4 cm). Türkiye'de kumaş genellikle metre ile satıldığı ve top eni çoğunlukla 140–150 cm olduğu için, ölçülerinizi inç cinsinden girip çıkan sonucu 0,9144 ile çarparak metreye çevirebilirsiniz. Formülün mantığı her iki sistemde de aynıdır.
Nasıl Kullanılır?
Pencere genişliği \(W\) ile bitmiş perde boyu \(L\) değerlerini inç cinsinden girin. Ardından bir kat sayısı (bolluk oranı) \(F\) seçin: standart büzgülü kanatlar için yaklaşık 2, daha gösterişli ve dolgun bir görünüm için 2,5–3 idealdir. Topun eni \(B\) alanına kumaşın enini (çoğu zaman 54 inç), \(H\) alanına da her kesime eklediğiniz toplam üst baş + alt etek payını yazın. Hesaplayıcı size kaç en (kesim) kumaş kesmeniz gerektiğini ve toplam metrajı verir.
Formül
Önce büzgüsüz açık genişliği bulun, top enine bölüp yukarı yuvarlayarak tam kesim sayısına ulaşın, sonra bunu kesim boyuyla çarpıp inçten yardaya çevirin:
$$\text{Yardage} = \frac{ \lceil (W \times F)/B \rceil \times (L + H)}{36}$$Burada \(W\) = pencere genişliği, \(F\) = kat sayısı, \(B\) = kumaş eni, \(L\) = bitmiş perde boyu ve \(H\) = üst baş ile alt etek payıdır; hepsi inç cinsindendir.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki \(W = 72\) inç, \(F = 2\), \(B = 54\) inç, \(L = 84\) inç ve \(H = 16\) inç olsun.
$$W \times F = 72 \times 2 = 144\,\text{in}$$$$\left\lceil \frac{144}{54} \right\rceil = \lceil 2.67 \rceil = 3\ \text{kesim}$$$$\text{Yardage} = \frac{3 \times (84 + 16)}{36} = \frac{300}{36} \approx 8.33\,\text{yd}$$Garanti olsun diye yaklaşık 8,5 yarda (kabaca 7,8 metre) kumaş almanız yerinde olur.
Kaplama Stiline Göre Tipik Doluluk ve Paylar
Doluluk (F), bitmiş perde genişliğinin pencere veya ray genişliğine bölünmesiyle elde edilir. Toplam pay H, üst kenar payı ile alt kenar kıvrım payının toplamıdır. Her kumaş eninin kesim uzunluğunu bulmak için bitmiş uzunluğa H eklenir: \(L_{cut} = L + H\).
| Kaplama stili | Tipik doluluk F | Üst kenar payı | Alt kenar kıvrım payı | Tipik toplam H |
|---|---|---|---|---|
| Düz panel (büzgüsüz) | 1–1.5 | 3–4 in | 8 in (4 in çift kıvrımlı) | 11–12 in |
| Ripplefold / dalgalı (ray sistemi) | yaklaşık 1.6–2 (taşıyıcı aralığına göre belirlenir) | 3–4 in (kaplama bandı) | 8 in (4 in çift kıvrımlı) | 11–12 in |
| Ilmekli üst | 1.5–2 | 3–4 in (yüzey şeridi) | 8 in (4 in çift kıvrımlı) | 11–12 in |
| Metal halkalı / göz delikli | 1.5–2 | 6–8 in (çift katlı, astarlı üst kenar) | 8 in (4 in çift kıvrımlı) | 14–16 in |
| Çubuk kılıfı | 2–2.5 | 6–8 in (kılıf artı fırfırlı üst kenar) | 8 in (4 in çift kıvrımlı) | 14–16 in |
| Çimdik pli | 2–2.5 | 8 in (4 in bukram, çift kıvrımlı) | 8 in (4 in çift kıvrımlı) | 16 in |
| Kalem pli | 2.5–3 | 3–6 in (bant derinliğine bağlıdır) | 8 in (4 in çift kıvrımlı) | 11–14 in |
Bunlar atölyelerde yaygın kullanılan aralıklardır, sabit standartlar değildir. Desen talimatları, kaplama bandı üreticileri ve ray sistemleri çoğu zaman kendi değerlerini verir; bunlar verildiğinde onları kullanın. Transparan kumaşlarda insanlar genellikle daha yüksek doluluk (yaklaşık 2.5–3) kullanır ve hafif kumaşlarda bazı dikişçiler daha küçük 3 in çift kenar (toplam 6 in) tercih eder.
Yaygın Pencere Ölçüleri İçin Kumaş Miktarı
Her satır şu formülü kullanır: $$\text{Kumaş miktarı} = \frac{\lceil W \times F / B \rceil \times (L + H)}{36}$$ H = 16 in ile. W pencere genişliği, F doluluk, B kumaş (top) eni ve L bitmiş uzunluktur; hepsi in cinsinden. Kesim sayısını tam bir kumaş enine yuvarlarsınız, çünkü kumaşın bir parçasını satın alamazsınız.
| Pencere W | Uzunluk L | Doluluk F | Kumaş B | W × F ÷ B | Kesim sayısı N | Kesim uzunluğu L + H | Toplam in | Yarda |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 36 in | 63 in | 2 | 54 in | 72 ÷ 54 = 1.33 | 2 | 79 in | 158 in | 4.39 yd |
| 48 in | 84 in | 2 | 54 in | 96 ÷ 54 = 1.78 | 2 | 100 in | 200 in | 5.56 yd |
| 72 in | 84 in | 2.5 | 54 in | 180 ÷ 54 = 3.33 | 4 | 100 in | 400 in | 11.11 yd |
| 96 in | 95 in | 2 | 54 in | 192 ÷ 54 = 3.56 | 4 | 111 in | 444 in | 12.33 yd |
| 72 in | 84 in | 2 | 118 in (geniş transparan) | 144 ÷ 118 = 1.22 | 2 | 100 in | 200 in | 5.56 yd |
Üçüncü satırın hesabı şöyledir: \(\lceil 72 \times 2.5 / 54 \rceil = \lceil 3.33 \rceil = 4\) kesim, sonra \(4 \times (84 + 16) = 400\) in, ve \(400 / 36 = 11.11\) yd. 48 in pencere ile 118 in transparan kumaş üzerindeki 72 in pencere, ikisi de 200 in kumaşa ihtiyaç duyar. Geniş transparan, aynı iki kesimle pencere genişliğinin 1.5 katını kaplar.
Pratik Satın Alma İpuçları
- Kesim uzunluğunu desen tekrarına göre ayarlayın. Desenli kumaşta her kesim desenin aynı noktasından başlamalıdır. \(L + H\) değerini dikey desen tekrarının bir sonraki tam katına yukarı yuvarlayın, sonra kesim sayısıyla çarpın. Tablodaki 72 in pencereyi alın: 84 in uzunluk, F = 2.5, yani 4 kesim. 27 in tekrar ile \(100 / 27 = 3.70\), 4 tekrara yuvarlanır. Her kesim o zaman \(4 \times 27 = 108\) in olur ve toplam \(4 \times 108 / 36 = 12\) yd olur, 11.11 yd yerine. Birçok dikişçi, desenin nereden başlayacağını seçebilmek için bir tekrar fazla da satın alır.
- Çekmeyi hesaba katın. Pamuk, keten ve diğer doğal lifler çekebilir. Ya kesimden önce kumaşı ön yıkayın, ya da perdeleri sonradan yıkayacaksanız miktara yaklaşık %5–10 ekleyin.
- Hepsini tek bir boya partisinden alın. Renk, bir üretim partisinden diğerine hafifçe değişebilir. Tüm miktarı aynı top veya boya partisinden, aynı anda satın alın ki paneller yan yana asıldığında uyumlu dursun.
- Mağazanın kesim aralığına yukarı yuvarlayın. Birçok mağaza 1/4 veya 1/8 yd aralıklarla keser, bu yüzden sonucu yukarı yuvarlayın. Örneğin, 1/4 yd aralıkta 4.39 yd 4.5 yd olur ve 5.56 yd 5.75 yd olur.
- Astarı ayrı hesaplayın. Aynı formülü astarın kendi top genişliğiyle kullanın. Astar genellikle yüzey kumaşından farklı genişlikte olur ve genellikle desen tekrarı ayarı gerektirmez. Astar genellikle yüzey kumaşından biraz daha dar ve kısa kesilir, bu yüzden desen talimatınızdaki astar paylarını izleyin.
- İki kez ölçün. Yalnızca pencere camını değil, bağlantı ve dönüş payları dahil çubuk veya ray genişliğini ölçün. Bitmiş uzunluğu üst kenarın üstünden zemine veya eşiğe kadar, pencere boyunca birkaç noktada kontrol edin.
Sıkça Sorulan Sorular
Hangi kat sayısını seçmeliyim? Standart büzgülü perdede 2, daha düz ve sade bir duruş için 1,5, çok dolgun ve dökümlü drape görünümü için 2,5–3 kullanın.
Desen raporu (ek yeri uyumu) hesaba katılıyor mu? Hayır. Desenli kumaşlarda motiflerin kanatlar arasında tutması için her kesime bir desen raporu kadar ekleme yapın.
Alırken yukarı yuvarlamalı mıyım? Evet. Kumaş belirli artışlarla satıldığı için metrajı yukarı yuvarlayın; çekme payı ve olası kesim hataları için biraz da fazladan alın.