Veri Aktarım Hızı Çevirici nedir?
Bu araç, bir veri aktarım hızını bir birimden diğerine çevirir. Ondalık (SI) bit birimlerini — bit/s, Kbps, Mbps, Gbps — ve bunlara karşılık gelen byte birimlerini — B/s, KB/s, MB/s, GB/s — destekler. İnternet hızları genellikle saniyede megabit (Mbps) olarak tanıtılırken, dosya yöneticileri saniyede megabyte (MB/s) gösterdiği için, bu çevirici ikisi arasında kafa karışıklığı yaşamadan geçiş yapmanızı sağlar.
Nasıl kullanılır?
Bir sayısal değer girin, hangi birimden çevireceğinizi seçin ve sonucu hangi birimde istediğinizi belirleyin. Hesaplayıcı önce girdiğiniz değeri saniyedeki bit sayısına çevirir, ardından hedef birim katsayısına böler. Unutmayın ki 1 byte = 8 bit'tir; yani 100 Mbps'lik bir bağlantı yalnızca 12,5 MB/s indirme hızına denk gelir.
Formülün açıklaması
Her birim, saniyedeki bit sayısı cinsinden ifade edilir: bit/s = 1, Kbps = 1.000, Mbps = 1.000.000, Gbps = 1.000.000.000, B/s = 8, KB/s = 8.000, MB/s = 8.000.000, GB/s = 8.000.000.000. Dönüşüm şu şekildedir: $$\text{sonuç} = \frac{\text{değer} \times \text{kaynak\_katsayı}}{\text{hedef\_katsayı}}$$ Bunlar ondalık (×1000) ön ekleridir ve ağ ekipmanları için standart kabul edilir.
Örnek hesaplama
100 Mbps değerini MB/s'ye çevirelim. 1. Adım: $$\text{bit/s} = 100 \times 1.000.000 = 100.000.000 \text{ bit/s}$$ 2. Adım: $$\text{sonuç} = \frac{100.000.000}{8.000.000} = 12{,}5 \text{ MB/s}$$ Yani 100 Mbps'lik bir hat saniyede en fazla 12,5 megabyte aktarır.
Yaygın Veri Aktarım Hızı Dönüşümleri
Bu tablo ondalık (SI) çarpanlarını kullanır; 1 Kbps = 1.000 bps, 1 Mbps = 1.000.000 bps ve 1 Gbps = 1.000.000.000 bps. Ayrıca bayt başına 8 bit kullanır; dolayısıyla 1 MB/s = 8 Mbps. Mbps cinsinden bir hızı MB/s'ye çevirmek için 8'e bölün.
| Hız (Mbps) | MB/s | KB/s | Gbps |
|---|---|---|---|
| 10 Mbps | 1,25 MB/s | 1.250 KB/s | 0,01 Gbps |
| 50 Mbps | 6,25 MB/s | 6.250 KB/s | 0,05 Gbps |
| 100 Mbps | 12,5 MB/s | 12.500 KB/s | 0,1 Gbps |
| 300 Mbps | 37,5 MB/s | 37.500 KB/s | 0,3 Gbps |
| 500 Mbps | 62,5 MB/s | 62.500 KB/s | 0,5 Gbps |
| 1 Gbps (1.000 Mbps) | 125 MB/s | 125.000 KB/s | 1 Gbps |
| 10 Gbps (10.000 Mbps) | 1.250 MB/s | 1.250.000 KB/s | 10 Gbps |
Örnek: \(100\ \text{Mbps} = \frac{100 \times 1{,}000{,}000}{8{,}000{,}000} = 12.5\ \text{MB/s}\).
Farklı Hızlarda İndirme Süresi
Süre, dosya boyutunun bit cinsinden değerinin saniyedeki bit hızına bölünmesiyle hesaplanır. Ondalık birimlerle 1 GB = 8.000.000.000 bit'tir. Örneğin, 100 Mbps hızında 1 GB: \(\frac{8{,}000{,}000{,}000}{100{,}000{,}000} = 80\ \text{s}\).
| Dosya boyutu | 10 Mbps | 100 Mbps | 1 Gbps | 10 Gbps |
|---|---|---|---|---|
| 1 GB | 13 dk 20 sn | 1 dk 20 sn | 8 sn | 0,8 sn |
| 10 GB | 2 sa 13 dk 20 sn | 13 dk 20 sn | 1 dk 20 sn | 8 sn |
| 50 GB | 11 sa 6 dk 40 sn | 1 sa 6 dk 40 sn | 6 dk 40 sn | 40 sn |
Bunlar ideal, teorik değerlerdir. TCP/IP başlıkları gibi protokol ek yükünü, tıkanıklığı, sunucu sınırlarını, Wi-Fi koşullarını ve disk hızını hesaba katmazlar; bu nedenle gerçek indirmeler genellikle tabloda gösterilenden biraz daha yavaştır.
Temel Terimler: Bit, Bayt ve Önekler
- Bit (b): dijital bilginin en küçük birimi; 0 veya 1.
- Bayt (B): 8 bitlik bir grup. Yani 1 B = 8 b. Küçük harfli b bit, büyük harfli B ise bayt anlamına gelir.
- bps ve B/s: saniyedeki bit sayısı ile saniyedeki bayt sayısı. Ağ bağlantı hızları genellikle saniyedeki bit cinsinden belirtilirken, dosya indirme ve disk hızları çoğunlukla saniyedeki bayt cinsinden gösterilir.
- Kbps, Mbps, Gbps: saniyedeki bin, milyon ve milyar bit (1.000 bps; 1.000.000 bps; 1.000.000.000 bps).
- Bant genişliği ve verim: bant genişliği, bir bağlantının azami kapasitesidir. Verim ise gerçekte elde edilen veri hızıdır; ek yük, tıkanıklık ve diğer sınırlamalar nedeniyle genellikle daha düşüktür.
- SI önekleri: kilo = 1.000, mega = 1.000.000, giga = 1.000.000.000. Bunlar ağ hızları için standarttır ve bu dönüştürücü tarafından kullanılır.
- IEC ikili önekleri: kibi = 1.024, mebi = 1.024², gibi = 1.024³; KiB/s, MiB/s ve GiB/s olarak yazılır. Örneğin, 1 MiB/s = 1.048.576 B/s, yani 1 MB/s'den yaklaşık %4,9 fazladır.
Pratik kural: Mbps değerini MB/s'ye çevirmek için 8'e bölün; MB/s değerini Mbps'ye çevirmek için 8 ile çarpın.
Sıkça Sorulan Sorular
Neden Mbps ile MB/s aynı değil? Bir byte 8 bit'ten oluşur, dolayısıyla MB/s, Mbps'nin 8 katı büyüklüktedir. İndirme hızını MB/s cinsinden tahmin etmek için Mbps değerini her zaman 8'e bölün.
Bu araç 1000'i mi yoksa 1024'ü mü kullanıyor? Ağ hızları ondalık katları kullanır (1 Kbps = 1000 bit/s), bu yüzden çevirici 1000 tabanlı katsayılar kullanır.
Gbps'yi MB/s'ye çevirebilir miyim? Evet — kaynak olarak Gbps'yi, hedef olarak MB/s'yi seçin. Örneğin \(1 \text{ Gbps} = 125 \text{ MB/s}\)'dir.