Bu hesaplayıcı ne işe yarar?
Madde Kütlesi Hesaplayıcı; bir çözeltinin molar derişimini, hacmini ve maddenin molar kütlesini bildiğinizde, çözeltide kaç gram çözünen bulunduğunu bulur. Günlük kimyanın vazgeçilmez araçlarından biridir ve madde miktarı ile kütle arasında elle hesap yapmadan hızlıca dönüşüm yapmanızı sağlar.
Formülün açıklaması
Hesap, iki basit ilişkiyi bir araya getirir. Madde miktarı \(n = c \times V\), kütle ise \(m = n \times M\) şeklindedir. Birini diğerinde yerine koyduğumuzda tek bir çalışma denklemi elde edilir:
$$m = c \times V \times M$$
burada \(c\) = mol/L cinsinden molar derişim, \(V\) = litre (L) cinsinden hacim, \(M\) = g/mol cinsinden molar kütle ve \(m\) = gram cinsinden kütledir. Birimleri tutarlı tutun: hacminiz mililitre cinsindense, önce 1000'e bölerek litreye çevirin.
Nasıl kullanılır?
Çözeltinizin derişimini, hazırladığınız ya da analiz ettiğiniz hacmi ve çözünen bileşiğin molar kütlesini (kimyasal formülündeki atom kütlelerinin toplamı) girin. Hesaplayıcı, çözünenin kütlesini mol cinsinden madde miktarıyla birlikte verir.
Çözümlü örnek
Diyelim ki 0,5 mol/L'lik bir çözelti hazırlamak için sodyum klorür çözdünüz ve elinizde bunun 2 L'si var; molar kütlesi ise 58,44 g/mol:
$$m = 0.5 \times 2 \times 58.44 = 58.44\,\text{g}$$
Yani çözelti 58,44 g NaCl içerir; bu da \(n = 0.5 \times 2 = 1\) mole karşılık gelir.
Yaygın Molar Kütleler
Molar kütle \(M\) (mol başına gram, g/mol cinsinden) bir maddenin bir molünün kütlesidir ve \(m = c \times V \times M\) denklemindeki üç girdiden biridir. Aşağıdaki değerler standart atom ağırlıklarından hesaplanmış ve iki ondalık basamağa yuvarlanmıştır; kaynaklar arasındaki küçük farklar, yuvarlamayı veya güncellenmiş atom ağırlığı değerlerini yansıtır.
| Bileşik | Kimyasal formül | Molar kütle (g/mol) |
|---|---|---|
| Su | H₂O | 18.02 |
| Sodyum hidroksit | NaOH | 40.00 |
| Sodyum klorür | NaCl | 58.44 |
| Potasyum klorür | KCl | 74.55 |
| Kalsiyum karbonat | CaCO₃ | 100.09 |
| Bakır(II) sülfat | CuSO₄ | 159.61 |
| Glikoz | C₆H₁₂O₆ | 180.16 |
Çözünen kütleyi bulmak için molar kütleyi çözeltinin derişimi ve hacmiyle çarpın. Örneğin, 0,1 mol/L'lik bir NaCl çözeltisinden 0,5 L hazırlamak \(m = 0.1 \times 0.5 \times 58.44\) işlemini gerektirir ve bu da 2.922 g sodyum klorür verir.
Sıkça Sorulan Sorular
Hangi birimleri kullanmalıyım? Derişim mol/L, hacim litre ve molar kütle g/mol olduğunda kütle gram cinsinden çıkar.
Molar kütleyi nasıl bulurum? Bileşik formülündeki her atomun atom kütlesini toplayın; örneğin su \(H_2O\) yaklaşık 18,02 g/mol'dür.
Mililitre kullanabilir miyim? Formül hacmi litre cinsinden kabul ettiği için önce 1000'e bölerek litreye çevirin.