Bölme Hesaplama

Bölme Hesaplama

Lider AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

q=BölünenBölenburada{qint=⌊BölünenBölen⌋r=Bölünen−qint·Bölen\begin{gathered} q = \frac{\text{Bölünen}}{\text{Bölen}} \\[1.5em] \text{burada}\quad \left\{ \begin{aligned} q_{int} &= \left\lfloor \dfrac{\text{Bölünen}}{\text{Bölen}} \right\rfloor \\ r &= \text{Bölünen} - q_{int} \cdot \text{Bölen} \end{aligned} \right. \end{gathered}
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Bölüm
14,285714
bölünen ÷ bölen
Tam sayı bölüm 14
Kalan 2

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Bölme hesaplama aracı nedir?

Bölme hesaplama aracı, bölünen adı verilen bir sayıyı, bölen adı verilen ikinci bir sayıyla belirlenen eşit parçalara ayırır. Size üç işe yarar değer verir: tam ondalık bölüm, tam sayı bölüm ve geriye kalan kısım yani kalan. Bölme, dört temel aritmetik işlemden biridir ve şu soruyu yanıtlar: “Bölen, bölünenin içine kaç kez sığar ve geriye ne kalır?”

Bir bölmenin dört parçasını gösteren düz şema: bölünen, bölen, bölüm ve kalan
Her bölmenin dört parçası: bölünen, bölen, tam sayı bölüm ve kalan.

Formül

Tam bölüm, aslında iki sayının oranından ibarettir:

$$\text{bölüm} = \frac{\text{bölünen}}{\text{bölen}}$$

Burada \(\text{bölünen}\) bölünen sayı, \(\text{bölen}\) ise böldüğünüz sayıdır. Tam sayı bölüm taban (floor) fonksiyonunu kullanır; kalan da geriye kalan kısımdır:

$$\text{remainder} = \text{dividend} - \left\lfloor \frac{\text{dividend}}{\text{divisor}} \right\rfloor \times \text{divisor}$$

Bölen sıfır olamaz, çünkü sıfıra bölme tanımsızdır.

Reklam
Eşit gruplara ayrılmış, küçük bir artan parçası olan ve bölüm ile kalanı gösteren çubuk
Bölünen, eşit gruplara (bölüm) ayrılır ve artan bir parça (kalan) kalır.

Nasıl kullanılır?

Bölüneni ve böleni girin, ardından sonuçları okuyun. Büyük değer tam ondalık bölümü gösterir; tablo ise tam sayı bölmede tam sayı bölümü ve kalanı gösterir.

Örnek çözüm

\(10\) sayısını \(3\)'e bölelim. Tam bölüm şudur:

$$\frac{10}{3} = 3.3333\ldots$$

\(10\)'un içine sığan, \(3\)'ün en büyük tam katı \(3\times 3 = 9\)'dur; dolayısıyla tam sayı bölüm \(3\), kalan ise şudur:

$$10 - 3 \times 3 = 1$$

Daha Fazla Bölme Örneği

Örnek 1: Tam bölünen bir işlem (20 ÷ 4)

  1. Tam bölüm: \(q = \frac{20}{4} = 5\).
  2. Tamsayı bölümü: \(q_{int} = \lfloor 5 \rfloor = 5\).
  3. Kalan: \(r = 20 - 5 \cdot 4 = 0\).

Kalan 0 olduğundan 20, 4'e tam bölünür (4'ün katıdır).

Örnek 2: Daha büyük bir örnek (47 ÷ 6)

  1. Tam bölüm: \(q = \frac{47}{6} = 7.8333\ldots\) (3 rakamı sonsuza kadar tekrar eder).
  2. Tamsayı bölümü: \(q_{int} = \lfloor 7.8333\ldots \rfloor = 7\).
  3. Kalan: \(r = 47 - 7 \cdot 6 = 47 - 42 = \) 5.

Kontrol: \(6 \times 7 + 5 = 47\).

Örnek 3: Negatif bir bölünen (−7 ÷ 3)

  1. Tam bölüm: \(q = \frac{-7}{3} = -2.3333\ldots\)
  2. Taban (floor) temelli tamsayı bölümü: \(q_{int} = \lfloor -2.3333\ldots \rfloor = -3\), çünkü taban fonksiyonu negatif sonsuza doğru yuvarlar.
  3. Kalan: \(r = -7 - (-3)\cdot 3 = -7 + 9 = 2\).

Kontrol: \(3 \times (-3) + 2 = -7\).

Bazı programlama dilleri ve ders kitapları bunun yerine sıfıra doğru kesme (truncation) yöntemini kullanır. Bu yönteme göre tamsayı bölümü −2, kalan ise \(-7 - (-2)\cdot 3 = -1\) olur. Her iki sonuç da bölünen = bölen × bölüm + kalan eşitliğini sağlar, ancak kurallarında farklılık vardır. Bu sayfadaki formül taban (floor) kuralını kullanır; bu nedenle pozitif bir bölen için kalan asla negatif olmaz.

Bölme Terimleri ve Sözlük

  • Bölünen: bölünen sayı (47 ÷ 6'da 47).
  • Bölen: bölme işleminde bölünen sayı (47 ÷ 6'da 6). Sıfır olamaz.
  • Bölüm: bölme işleminin sonucu. Tam bölüm, ondalık kısım dahil tam değerdir (7.8333…). Tamsayı bölümü, bölenin bölünene kaç tam kez sığdığıdır (7).
  • Kalan: bölenin tam katları çıkarıldıktan sonra geriye kalan sayı (47 ÷ 6'da 5).
  • Taban fonksiyonu \(\lfloor x \rfloor\): \(x\)'ten küçük veya \(x\)'e eşit en büyük tamsayı. Örneğin \(\lfloor 7.83 \rfloor = 7\) ve \(\lfloor -2.33 \rfloor = -3\).
  • Tam bölünebilme / kat: kalan 0 ise sayı bölene tam bölünür. Bu durumda bölünen, bölenin katıdır.
  • Modulo: kalanı veren işlem, genellikle \(a \bmod b\) biçiminde yazılır. Taban bölmesiyle bu sayfadaki kalanla eşleşir. Programlama dilleri negatif sayılarda farklılık gösterir.

Temel ilişki şudur:

$$\text{bölünen} = \text{bölen} \times q_{int} + r$$

Pozitif bir bölen için kalan \(0 \le r < |\text{bölen}|\) koşulunu sağlar.

Reklam

Farklı Girdiler İçin Bölme Sonuçları

Bölünen Bölen Tam bölüm Tamsayı bölümü Kalan
20 4 5 5 0
10 3 3.3333… 3 1
7 2 3.5 3 1
100 7 14.2857… 14 2
5 8 0.625 0 5
1 3 0.3333… 0 1

Bölünen, bölenden küçük olduğunda (5 ÷ 8, 1 ÷ 3) tamsayı bölümü 0 olur ve kalan bölünene eşit olur. Her satır bölünen = bölen × tamsayı bölümü + kalan eşitliğini sağlar; örneğin \(7 \times 14 + 2 = 100\).

Sıkça sorulan sorular

Sayılar tam bölünürse ne olur? Bölünen, bölenin bir katı olduğunda kalan \(0\) olur ve bölüm bir tam sayıdır; örneğin \(20 \div 4 = 5\).

Ondalık sayıları bölebilir miyim? Evet. Tam bölüm herhangi bir gerçek sayı için çalışır; tam sayı bölüm ve kalan ise en anlamlı sonuçları tam sayılarda verir.

Neden sıfıra bölemiyorum? Sıfırla çarpıldığında sıfırdan farklı bir bölünen veren hiçbir sayı olmadığından, sıfıra bölmenin tanımlı bir sonucu yoktur.

Son güncelleme:

Matematik ve İstatistik kategorisinde en popüler

Tüm Matematik ve İstatistik hesap makinelerini gör