Bu hesaplama aracı ne işe yarar?
Bu araç, bir serigrafi işinde ne kadar baskı boyası harcanacağını tahmin etmenizi sağlar. Baskı boyutunu, tasarımın bu alanın ne kadarını gerçekten kapladığını, kaç adet baskı yapacağınızı, tasarımda kaç renk (yani kaç elek) olduğunu, fire payını ve boyanızın verim değerini girersiniz. Sonuç; ABD galonu, kuart, sıvı ons ve litre olarak verilir, böylece doğru miktarda boya sipariş edebilirsiniz. Not: Araç, boya verimini ABD birimleriyle (inç, fit kare, ABD galonu) kullanır; tedarikçinizin veri sayfasındaki değerler farklı birimdeyse önce çevirmeniz gerekir.
Nasıl kullanılır?
Tişörtün ya da elek çerçevesinin değil, görselin genişliğini ve yüksekliğini inç cinsinden ölçün. Bu dikdörtgenin gerçekte ne kadarının boyayla dolduğunu yüzde olarak girin; dolu bir blok %100, geniş bir alan içindeki küçük bir logo ise yaklaşık %30 ile %50 olabilir. Her renk için ayrı boya gerektiğinden elek sayısını girin. Elek doldurma, deneme baskıları, temizlik ve bozulan boya için %10 ila %20 fire payı ekleyin. Verim değeri, kullandığınız elek gözü sayısı ve boya türüyle bir galonun kaç fit kareyi kapladığını gösterir; tedarikçinizin teknik veri sayfasındaki değeri kullanın ve kendi baskı sonuçlarınıza göre güncelleyin.
Formül nasıl çalışır?
Her baskı \(W \times H \times c\) inç kare alan kaplar; burada \(c\), tasarımın kapsama oranının kesir olarak değeridir. Bu değeri adet sayısı \(N\) ve elek sayısı \(S\) ile çarpın, fit kareye çevirmek için 144'e bölün, fire payı \(w\) ekleyin ve galon başına fit kare cinsinden verim değeri \(R\)'ye bölün.
$$V = \frac{W \times H \times c \times N \times S \times (1 + w)}{144 \times R}$$
Çözümlü örnek
10 x 12 inç ebadında tam kaplamalı bir baskı, 100 adet, tek renk, %10 fire ve galon başına 1.000 fit kare verim:
$$V = \frac{10 \times 12 \times 1 \times 100 \times 1 \times 1.10}{144 \times 1000} = 0.0917\,\text{gal}$$Bu yaklaşık 0,367 kuart ya da 11,7 sıvı ons eder.
Sık sorulan sorular
Hangi verim değerini kullanmalıyım?
Değer; elek gözü sayısına, emülsiyon kalınlığına, boya türüne ve rakle basıncına göre değişir. Önce tedarikçinizin verdiği değerle başlayın, ardından küçük bir seri baskı yapın, harcanan boyayı tartın ve verim değerini buna göre güncelleyin.
Renk sayısıyla çarpmam gerekiyor mu?
Evet. Her renk ayrı bir elek demektir ve kendi boyasını harcar; bu yüzden elek sayısını girin. Alt zemin (underbase) artı renkler kullanıyorsanız alt zemini de bir elek olarak sayın.
Sonuç kesin mi?
Hayır, bu bir planlama tahminidir. Gerçek tüketim; baskı ustasına, kumaşın emiciliğine ve boya firesine göre değişir. Bu yüzden küçük bir yedek bulundurun.
Tipik Mürekkep Yayılma Oranları ve Fire Payları
Yayılma oranı, normal bir kaplamada bir US galon mürekkebin kaplayabildiği alandır ve metrekare değil, fit kare başına galon (sq ft/gal) cinsinden verilir. Aşağıdaki rakamlar yalnızca kaba, genel sektör ortalamalarıdır. Gerçek değerler tedarikçiye, mürekkep formülasyonuna, mesh sayısına ve tel çapına, emülsiyon kalınlığına, raket sertliğine ve basıncına, off-contact mesafesine, taşıyıcı malzemeye ve baskı makinesi kurulumuna göre değişir. Her zaman mürekkebin teknik veri föyünü kontrol edin ve mümkünse bir deneme baskısı yapıp kullanılan mürekkebi tartın.
| Mürekkep türü | Düşük mesh (yaklaşık 110-160) | Orta mesh (yaklaşık 180-230) | İnce mesh (yaklaşık 250-305) |
|---|---|---|---|
| Plastisol (standart) | ~900-1,500 sq ft/gal | ~1,500-2,200 sq ft/gal | ~2,200-3,000 sq ft/gal |
| Su bazlı | ~1,200-2,000 sq ft/gal | ~2,000-3,000 sq ft/gal | ~3,000+ sq ft/gal |
| Discharge (sıyırma) | ~1,200-2,000 sq ft/gal | ~2,000-2,800 sq ft/gal | nadiren kullanılır |
| Özel / underbase (yüksek örtücülükte beyaz, puff, metalik) | ~600-1,200 sq ft/gal | ~1,000-1,600 sq ft/gal | ~1,500-2,200 sq ft/gal |
Düşük mesh sayıları daha kalın bir tabaka bırakır, bu yüzden mürekkep galon başına daha az alanı kaplar. Yüksek mesh sayıları daha az mürekkep bırakır ve mürekkep daha uzağa yayılır.
Tipik fire payı
- Uzun, basit işler (1-2 renk, 500+ baskı): yaklaşık %10.
- Tipik çok renkli işler: yaklaşık %12-15 (kurulum, kayıt baskıları, flood vuruşları, kalıp temizliği).
- Kısa işler, çok renk veya underbase ve özel mürekkepler: kurulum kayıpları toplam içinde daha büyük pay tuttuğu için yaklaşık %15-20 veya daha fazla.
Kalıplarda, raket tepsilerinde ve karıştırma kaplarında kalan mürekkep fire sayılır. Geri kazanılan veya yeniden kullanılan mürekkep gerçek oranı düşürebilir.
Yaygın Baskı Senaryolarında Mürekkep Kullanımı
Her satır hesaplayıcı formülünü kullanır: alan (sq ft) = genişlik × yükseklik ÷ 144 × kaplama ÷ 100 × baskı adedi × kalıp sayısı × (1 + fire ÷ 100), ardından galon = alan ÷ yayılma oranı. Yayılma oranları örnek varsayımlardır, ölçülmüş değerler değildir.
| Senaryo | Baskı boyutu (inç) | Kaplama | Kalıp sayısı | Baskı adedi | Fire | Yayılma (sq ft/gal) | Fire dahil mürekkep alanı (sq ft) | Galon | Fluid oz | Litre |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Küçük sol göğüs logosu | 4 × 4 | %50 | 1 | 500 | %10 | 1,500 | 30.56 | 0.0204 | 2.6 | 0.077 |
| Tam ön yüz 4 renkli tasarım | 12 × 14 | %60 | 4 | 200 | %15 | 1,500 | 644.0 | 0.429 | 55.0 | 1.63 |
| Underbase'li büyük sırt baskısı (2 kalıp) | 14 × 16 | %85 | 2 | 100 | %20 | 1,000 | 317.3 | 0.317 | 40.6 | 1.20 |
| Etkinlik tişörtü, 1 renk, uzun iş | 10 × 12 | %40 | 1 | 1,000 | %10 | 1,800 | 366.7 | 0.204 | 26.1 | 0.77 |
Örnek hesaplama (büyük sırt baskısı)
$$A = \frac{14 \times 16}{144} \times \frac{85}{100} \times 100 \times 2 \times \left(1 + \frac{20}{100}\right) \approx 317.3 \text{ sq ft}$$
$$G = \frac{317.3}{1000} \approx 0.317 \text{ gal} \approx 0.317 \times 128 \approx 40.6 \text{ fl oz}$$
4 renkli işin, daha az baskı olmasına rağmen küçük logodan çok daha fazla mürekkep gerektirdiğine dikkat edin. Alan, renk sayısı ve yayılma oranı toplam miktarı belirler. Sonuçları planlama tahmini olarak değerlendirin ve sipariş verirken yukarı yuvarlayın.
Mürekkep Hacmi Dönüşüm Tablosu
| Birim | Eşdeğeri |
|---|---|
| 1 US galon | 4 quart = 128 US fl oz = 3.785 L |
| 1 US quart | 32 US fl oz = 0.946 L |
| 1 US fl oz | 29.57 mL |
| 1 litre | 33.81 US fl oz = 0.264 US gal |
| 1 sq ft | 144 sq in |
| 1 sq ft per US gallon | ≈ 0.0245 m² per liter |
| 1 m² per liter | ≈ 40.7 sq ft per US gallon |
| 1,000 sq ft per US gallon | ≈ 24.5 m² per liter |
Bunlar ABD geleneksel birimleridir (US galon ve US fluid ounce). İngiliz imperial galonu (4.546 L) farklı bir boyuttadır, bu yüzden tedarikçinin veri föyünün hangisini kullandığını kontrol edin. Mürekkepler genellikle ağırlıkla (pound veya kilogram) satılır, bu nedenle hacmi ağırlığa çevirmeniz gerekirse ürünün yoğunluğunu kontrol edin.