Hesap Bölüşme Hesaplayıcı Nedir?
Hesap Bölüşme Hesaplayıcı, restoranda ya da barda ortak açılan hesabı ara toplam, vergi ve bahşişle birlikte gruptaki herkese eşit olarak paylaştırır. Masada telefonun hesap makinesiyle uğraşmanıza ya da akıldan hesap yapmanıza gerek kalmaz. Kişi başı tutarı saniyeler içinde net olarak görürsünüz. Böylece kimse fazla ödemez, aradaki farkı da kimse cebinden kapatmak zorunda kalmaz.
Nasıl Kullanılır?
Önce vergi ve bahşiş hariç hesap tutarını (ara toplamı) girin. Ardından fişte yazan vergi tutarını, bırakmak istediğiniz bahşiş yüzdesini ve hesabı bölüşecek kişi sayısını yazın. Hesaplayıcı bahşişi ve vergiyi ara toplama ekler, çıkan genel toplamı da gruba eşit olarak böler.
Not: Hesaplayıcıdaki alanlar dolar ($) cinsinden etiketlenmiştir, ancak formül her para biriminde aynı şekilde çalışır. Türkiye'de menü fiyatlarına KDV genellikle zaten dahildir. Fişinizde vergi ayrıca yazmıyorsa vergi alanına 0 girmeniz yeterli. Hesaba ayrıca servis ücreti eklenmişse bunu da vergi alanına yazabilirsiniz.
Formül Nasıl İşliyor?
Önce bahşiş, ara toplamın yüzdesi olarak hesaplanır. Ardından hesap tutarı ve vergiyle toplanarak genel toplam bulunur:
$$\text{Toplam} = \text{Hesap} + \text{Vergi} + \left(\text{Hesap} \times \frac{\text{Bahşiş}\%}{100}\right)$$Bu toplam daha sonra masadaki kişi sayısına bölünür:
$$\text{Kişi Başı} = \frac{\text{Toplam}}{\text{Kişi}}$$Burada \(\text{Hesap}\) vergi hariç ara toplamı, \(\text{Vergi}\) dolar cinsinden vergi tutarını, \(\text{Kişi}\) ise gruptaki kişi sayısını gösterir.
Örnek Hesaplama
Dört arkadaşın ara toplamı 100 $ olan bir hesabı paylaştığını düşünelim. Vergi 8 $, bahşiş ise %20 olsun. Bahşiş \(100 \times 0.20 = \$20\) eder. Buna göre genel toplam şöyle olur:
$$\text{Toplam} = \$100 + \$8 + \$20 = \$128$$Hesap dört kişiye bölündüğünde kişi başı ödenecek tutar:
$$\text{Kişi Başı} = \frac{\$128}{4} = \$32$$Sık Sorulan Sorular
Hesabı eşit olmayan şekilde bölüşebilir miyim? Bu araç hesabı eşit böler. Ortaya söylenen yemeklerde ve ortak hesaplarda en adil yöntem de genellikle budur. Herkes kendi yediğini ödeyecekse önce her kişinin kendi siparişlerini toplayın. Ardından vergi ve bahşişten düşen payı bu tutarlarla orantılı olarak ekleyin.
Bahşiş vergi öncesi tutar üzerinden mi hesaplanmalı, vergi sonrası mı? Bu hesaplayıcı yaygın uygulamaya uyarak bahşişi vergi hariç ara toplam üzerinden hesaplar. Bahşiş yüzdesini ise dilediğiniz gibi belirleyebilirsiniz. Türkiye'de bahşiş zorunlu değildir ve genellikle %5–10 civarında bırakılır.
Vergiyi yalnızca yüzde olarak biliyorsam ne yapmalıyım? Vergiyi fişinizde yazan tutar olarak girin. Yalnızca oranı biliyorsanız önce bu oranı ara toplamla çarpın, çıkan tutarı vergi alanına yazın.
Daha Fazla Çözümlü Örnek
Her örnek, hesaplayıcının yöntemini kullanır. Bahşiş, vergi öncesi ara toplamın bir yüzdesidir. Vergi, fişten alınan sabit bir dolar tutarıdır. Her ikisi de ara toplama eklenir ve genel toplam kişi sayısına bölünür:
$$\text{Toplam} = \text{Hesap} + \text{Vergi} + \frac{\text{Hesap} \times \text{Bahşiş \%}}{100}, \qquad \text{Kişi Başı} = \frac{\text{Toplam}}{\text{Kişi Sayısı}}$$Aşağıdaki bahşiş yüzdeleri, oturarak yemek yenen bir restoranda %15–20'nin yaygın olduğu ABD tarzı bahşiş uygulamasını izler. Bahşiş gelenekleri ülkeden ülkeye büyük ölçüde değişir ve bazı yerlerde servis zaten hesaba dâhildir. Yemek yediğiniz yere uygun olan oranı kullanın.
Örnek 1: İki Kişilik Akşam Yemeği
Ara toplam $47.60, vergi $3.81, bahşiş %18, 2 kişi.
- Bahşiş: \(\$47.60 \times 18 / 100 = \$8.568\), ki bu yaklaşık $8.57'dir.
- Genel toplam: \(\$47.60 + \$3.81 + \$8.568 = \$59.978\), ki bu yaklaşık $59.98'dir.
- Kişi başı: \(\$59.978 / 2 = \$29.989\), yani her kişi $29.99 öder.
$29.99'luk iki ödeme $59.98 eder, ki bu da yuvarlanmış toplamla eşleşir.
Örnek 2: Yedi Kişilik Bir Grup
Ara toplam $312.45, vergi $27.50, bahşiş %15, 7 kişi.
- Bahşiş: \(\$312.45 \times 15 / 100 = \$46.8675\), ki bu yaklaşık $46.87'dir.
- Genel toplam: \(\$312.45 + \$27.50 + \$46.8675 = \$386.8175\), ki bu yaklaşık $386.82'dir.
- Kişi başı: \(\$386.8175 / 7 = \$55.2596\ldots\), yani her kişi $55.26 öder.
Tam pay, tam sayı sent değildir, bu yüzden yuvarlanması gerekir. Burada işe yarıyor: \(7 \times \$55.26 = \$386.82\), ki bu yuvarlanmış toplamla eşleşir. Bu her zaman gerçekleşmez. Her pay sente yuvarlandığında, grup tam toplamın birkaç sent altında ya da birkaç sent üstünde kalabilir. Grup ne kadar büyükse, fark da o kadar büyük olabilir. Basit bir çözüm, bir kişinin artan sentleri karşılaması ya da herkesin bir sonraki sente yukarı yuvarlamasıdır.
Örnek 3: Küçük Bahşişli Bir Bar Hesabı
Ara toplam $64.00, vergi $5.12, bahşiş %10, 3 kişi.
- Bahşiş: \(\$64.00 \times 10 / 100 = \$6.40\).
- Genel toplam: \(\$64.00 + \$5.12 + \$6.40 = \$75.52\).
- Kişi başı: \(\$75.52 / 3 = \$25.1733\ldots\), yani her kişi $25.17 öder.
Bu örnek, yuvarlama farkını gösterir: \(3 \times \$25.17 = \$75.51\), ki bu $75.52'nin bir sent altındadır. Tüm hesabı karşılamak için bir kişinin $25.18 ödemesi gerekir. %0 bahşişle, aynı hesap \(\$64.00 + \$5.12 = \$69.12\) ya da tam olarak kişi başı $23.04 olurdu.
Bahşiş Yüzdesi ve Grup Büyüklüğü Her Payı Nasıl Değiştirir
Aşağıdaki her satır aynı hesabı kullanır: $120.00 ara toplam ve $9.60 vergi, yani bahşiş öncesinde ara toplam artı vergi $129.60'dır. Bahşiş yalnızca $120.00'lık ara toplam üzerinden \(\text{Bahşiş} = \$120 \times \text{Bahşiş \%} / 100\) kullanılarak hesaplanır. Kişi başı sütunları, genel toplamın 2, 4 veya 6 kişiye bölünmüş hâlini gösterir. Bu hesapta her değer tam sayı sente denk gelir, bu yüzden yuvarlama gerekmez.
| Bahşiş % | Bahşiş ($) | Genel toplam ($) | Kişi başı (2 kişi) | Kişi başı (4 kişi) | Kişi başı (6 kişi) |
|---|---|---|---|---|---|
| %0 | $0.00 | $129.60 | $64.80 | $32.40 | $21.60 |
| %15 | $18.00 | $147.60 | $73.80 | $36.90 | $24.60 |
| %18 | $21.60 | $151.20 | $75.60 | $37.80 | $25.20 |
| %20 | $24.00 | $153.60 | $76.80 | $38.40 | $25.60 |
| %25 | $30.00 | $159.60 | $79.80 | $39.90 | $26.60 |
Bu hesapta, her 5 yüzde puanlık bahşiş genel toplama $6.00 ekler. İki kişiye bölündüğünde bu, kişi başı $3.00 daha demektir. Dört kişiye bölündüğünde $1.50 ve altı kişiye bölündüğünde $1.00'dir. Bahşiş vermemekten %25 bahşişe geçmek, iki kişilik bir payı $15.00 artırırken altı kişilik bir payı yalnızca $5.00 artırır. Daha büyük bir grup hem vergiyi hem de bahşişi daha ince dağıtır. Gösterilen yüzdeler ABD tarzı bahşişin tipik örneğidir ve evrensel bir standart değildir.