Nedir?
Akü grubu (batarya bankası), güneş enerjisi sistemleri, karavanlar, tekneler veya şebekeden bağımsız (off-grid) kurulumlarda elektrik enerjisini depolamak için bir araya getirilen hücrelerin oluşturduğu bütündür. Bu hesaplayıcı; kaç hücreniz olduğuna, her hücrenin gerilim ve kapasitesine ve izin verdiğiniz deşarj derinliğine (DoD) bakarak bu gruptan gerçekte ne kadar enerji çekebileceğinizi tahmin eder. Aküyü sıfıra kadar boşaltmak ömrünü kısalttığı için kullanılabilir kapasite, etiket üzerindeki toplam değerden her zaman daha düşüktür.
Formülün Açıklaması
Depolanan toplam nominal enerji; hücre sayısı \(N\), hücre gerilimi \(V\) ve hücre kapasitesi \(C\) değerlerinin çarpımıdır. Bunu DoD oranıyla çarptığınızda kullanılabilir enerjiyi elde edersiniz:
$$\text{Usable Wh} = N \times V \times C \times \frac{\text{DoD}}{100}$$Kullanılabilir enerjiyi referans hücre gerilimine bölerseniz, amper-saat cinsinden kullanılabilir yükü bulursunuz:
$$\text{Usable Ah} = N \times C \times \frac{\text{DoD}}{100}$$Burada \(N\) = hücre sayısı, \(V\) = hücre başına volt, \(C\) = hücre başına amper-saat ve \(\text{DoD}\) = yüzde cinsinden deşarj derinliğidir.
Nasıl Kullanılır?
Paketinizdeki hücre sayısını, her hücrenin nominal gerilimini (örneğin LiFePO4 için 3,2 V, kurşun-asit için 2,0 V), her hücrenin amper-saat cinsinden etiket kapasitesini ve kullanmayı planladığınız deşarj derinliğini girin. Hesaplayıcı anında kullanılabilir watt-saat ve amper-saat değerlerini, ayrıca toplam nominal enerjiyi gösterir.
Örnek Hesaplama
Her biri 3,2 V ve 100 Ah değerinde 16 adet LiFePO4 hücresini %80 DoD ile kullandığınızı varsayalım:
$$\text{Total} = 16 \times 3.2 \times 100 = 5120\,\text{Wh}$$$$\text{Usable Wh} = 5120 \times \frac{80}{100} = 4096\,\text{Wh}$$$$\text{Usable Ah} = 16 \times 100 \times \frac{80}{100} = 1280\,\text{Ah}$$Yani bu akü grubu yaklaşık 4096 Wh kullanılabilir enerji sağlar.
Sıkça Sorulan Sorular
Neden %100 DoD kullanılmıyor? Derin deşarjlar yıpranmayı hızlandırır. Lityum gruplarda genellikle %80-90 arasına izin verilirken, kurşun-asit akülerde sınır çoğunlukla %50'dir.
Bağlantı şekli sonucu değiştirir mi? Seri ve paralel bağlantı, grubun gerilimini ve akım paylaşımını değiştirir; ancak aynı hücrelerle watt-saat cinsinden depolanan toplam enerji aynı kalır.
Verim kayıpları ne olacak? Gerçek kurulumlarda invertör ve kablolama birkaç puanlık kayba yol açar; bu nedenle bulunan kullanılabilir değeri ideal bir üst sınır olarak kabul edin.