Bezelye Çakılı Hesaplama Aracı nedir?
Bezelye çakılı (pea gravel); yürüyüş yolları, taraçalar, araç giriş yolları, drenaj yatakları ve peyzaj dolgusu için çok tercih edilen küçük ve yuvarlak bir agregadır. Bu araç, dikdörtgen bir alan için ne kadar bezelye çakılına ihtiyacınız olduğunu hesaplar ve sonucu hem yarda küp (çakılın dökme satışta sıkça kullanılan birimi) hem de ton (kamyonların genellikle ücretlendirdiği birim) cinsinden verir. Yalnızca alanın ölçülerini ve bir yoğunluk değerini girmeniz yeterli; gerisini araç halleder. Not: Yarda küp ve ton/yarda küp, ABD'de yaygın olan ölçü birimleridir; Türkiye'de malzemeler genellikle metreküp (m³) cinsinden satılır.
Nasıl kullanılır?
Alanın uzunluğunu ve genişliğini fit (feet) cinsinden ölçün ve çakıl tabakasının ne kadar kalın olmasını istediğinize karar verin (inç cinsinden; yürüyüş yolları için genellikle 2–3 inç, araç giriş yolları için 4 inçe kadar yaygındır). Yoğunluğu yarda küp başına ton olarak girin — gevşek ve kuru bezelye çakılı yaklaşık 1,4 ton/yarda küp gelir, ancak bu değer nem oranına ve tedarikçiye göre değişebilir. Araç; hacmi yarda küp ve fit küp olarak, kaplama alanını ve tahmini ağırlığı ton cinsinden hesaplar.
Formül açıklaması
İlk olarak inç cinsinden derinlik 12'ye bölünerek fit'e çevrilir. Malzemenin fit küp değeri, uzunluk × genişlik × derinlik (hepsi fit cinsinden) ile bulunur. Bir yarda küpte 27 fit küp olduğundan, 27'ye bölmek yarda küp değerini verir. Yarda küp değerinin yoğunlukla çarpılması ise ton cinsinden ağırlığı verir.
$$\text{Tons} = \frac{\text{Length} \times \text{Width} \times (\text{Depth}/12)}{27} \times \text{Density}$$
Örnek hesaplama
20 fit uzunluğunda, 10 fit genişliğinde ve 2 inç derinliğinde bir taraça için: derinlik = \(2/12 = 0{,}1667\) fit. Fit küp = \(20 \times 10 \times 0{,}1667 = 33{,}33 \text{ ft}^3\). Yarda küp = \(33{,}33 / 27 = 1{,}235 \text{ yd}^3\). Yarda küp başına 1,4 ton üzerinden bu da \(1{,}235 \times 1{,}4 \approx 1{,}73\) ton eder.
Sıkça Sorulan Sorular
Bezelye çakılı ne kadar kalınlıkta olmalı? Yürüyüş yolları ve dekoratif yataklar için yaklaşık 2 inç, araç giriş yolları veya yoğun kullanılan alanlar için 3–4 inç idealdir. Gevşek yüzeyler için altına sıkıştırılmış bir temel tabakası eklemeniz önerilir.
Hangi yoğunluk değerini kullanmalıyım? Kuru ve gevşek bezelye çakılı ortalama 1,4 ton/yarda küp (yaklaşık 2.800 lb) gelir. Islak veya sıkıştırılmış çakıl daha ağır olur; kesin değer için tedarikçinize danışın.
Fazladan sipariş vermeli miyim? Evet — yaklaşık %5–10 fazla almanız oturma, sıkışma ve zemindeki düzensizlikleri telafi eder.