Bu Araç Ne İşe Yarar?
Hisse Senedi Yüzde Kâr/Zarar Hesaplayıcı, yatırımınızın aldığınız fiyat (alış fiyatı) ile sattığınız fiyat (satış fiyatı) arasında yüzde olarak ne kadar değiştiğini gösterir. Elinizdeki hisse adedini de girerseniz hisse başına düşen kârınızı ve toplam kâr ya da zararınızı hesaplar. Bu araç evrensel bir finansal hesaplama aracıdır; her para birimi, her borsa ve her ülke için çalışır.
Nasıl Kullanılır?
Hisseyi aldığınız fiyatı, sattığınız fiyatı ve dilerseniz sahip olduğunuz hisse adedini girin. Hesaplayıcı hem yüzde değişimi hem de tutar bazındaki rakamları verir. Sonuç pozitifse kâr, negatifse zarar anlamına gelir. Yalnızca yüzdeyi merak ediyorsanız hisse adedini 1 olarak bırakabilirsiniz.
Formülün Açıklaması
Temel formül oldukça basittir: satış fiyatından alış fiyatını çıkararak tutar bazındaki değişimi bulun, bunu başlangıçtaki alış fiyatına bölün ve yüzdeye çevirmek için 100 ile çarpın. Alış fiyatına (yani başlangıç maliyetinize) bölmek, sonucun yalnızca bir tutar farkı değil, gerçek bir yüzde değişim olmasını sağlayan şeydir.
$$\text{yüzde} = \frac{\text{satışFiyatı} - \text{alışFiyatı}}{\text{alışFiyatı}} \times 100$$
Örnek Hesaplama
Diyelim ki hisseleri 100 $'dan aldınız ve 125 $'dan sattınız, elinizde 10 hisse vardı. Değişim hisse başına \(125\ \$ - 100\ \$ = 25\ \$\)'dır. Bunu 100 $'a böldüğünüzde 0,25, 100 ile çarptığınızda ise %25'lik bir kâr elde edersiniz. Hisse başına kârınız 25 $, 10 hisse üzerinden toplam kârınız ise 250 $'dır. Toplam maliyetiniz 1.000 $, satış anındaki toplam değeriniz ise 1.250 $ olmuştur.
Senaryolara Genel Bakış: Kazanç ve Kayıp
Her satır şu formülü kullanır: \(\text{Yüzde Değişim} = \frac{ \text{Satış} - \text{Alış} }{ \text{Alış} } \times 100\%\). Hisse başına kâr, Satış − Alış ile hesaplanır; toplam kâr/zarar ise hisse başına kâr × hisse adedidir. Fiyatlar örnek amacıyla dolar cinsinden verilmiştir; hesaplama mantığı herhangi bir para biriminde aynıdır.
| Senaryo | Alış Fiyatı | Satış Fiyatı | Hisse Adedi | Yüzde Değişim | Hisse Başına Kâr | Toplam Kâr/Zarar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Orta düzeyde kazanç | $50.00 | $55.00 | 100 | +10% | +$5.00 | +$500.00 |
| Büyük kazanç | $20.00 | $60.00 | 50 | +200% | +$40.00 | +$2,000.00 |
| Küçük kayıp | $80.00 | $72.00 | 100 | −10% | −$8.00 | −$800.00 |
| Büyük kayıp | $100.00 | $50.00 | 20 | −50% | −$50.00 | −$1,000.00 |
| Başa baş | $40.00 | $40.00 | 100 | 0% | $0.00 | $0.00 |
Büyük kazanç için örnek kontrol: \(\frac{60 - 20}{20} \times 100\% = 200\%\) ve \(40 \times 50 = 2{,}000\) dolar toplam.
Yüzde Kazanç veya Kaybınızı Yorumlamak
Pozitif sonuç, satış fiyatının alış fiyatından yüksek olduğu anlamına gelir; dolayısıyla pozisyon değer kazanmıştır. Negatif sonuç, satış fiyatının alış fiyatından düşük olduğu anlamına gelir; bu durumda pozisyon değer kaybetmiştir. Sıfır, iki fiyatın eşit olduğunu gösterir.
Yüzde değişimler başlangıç fiyatına göre ölçüldüğünden, bir kaybın ardından toparlanma simetrik değildir. Kayıptan sonra fiyat tabanı küçüldüğü için, orijinal fiyata geri dönmek üzere daha büyük bir yüzde kazanç gerekir. Kayıp oranı \(L\) için başa baş noktası olmak üzere gereken kazanç şöyledir:
$$\text{Gereken kazanç} = \frac{L}{1 - L}$$
Örneğin, 100 dolardan alınan ve %50 düşen bir hisse 50 dolar değerindedir. 100 dolara geri dönmek için \(\frac{100 - 50}{50} \times 100\% = 100\%\) kazanç gerekir. 80 dolara inen %20'lik bir düşüş ise \(\frac{100 - 80}{80} \times 100\% = 25\%\) kazanç gerektirir.
| Kayıp | Başa Baş İçin Gereken Kazanç |
|---|---|
| 10% | 11.1% |
| 20% | 25% |
| 33% (yaklaşık üçte bir) | 50% |
| 50% | 100% |
| 75% | 300% |
Unutmayın ki sonuç, iki fiyat arasındaki ham fiyat getirisidir. Yıllık bazda hesaplanmamıştır, dolayısıyla pozisyonun ne kadar süre tutulduğu hakkında bilgi vermez. Ayrıca aracı kurum ücretlerini, komisyonları, vergileri ve temettüleri hariç tutar; bunların hepsi gerçekte elinizde ne kaldığını etkiler. Bu genel bilgilendirmedir, finansal veya vergisel tavsiye değildir.
Temel Terimler
- Alış fiyatı: hisse başına ödenen fiyat; ücretler öncesinde, hisse başına maliyet bazınızdır.
- Satış fiyatı: pozisyon satıldığında veya değerlendirildiğinde hisse başına alınan fiyat.
- Yüzde değişim: satış ve alış fiyatı arasındaki farkın alış fiyatına bölünmesiyle elde edilen ve yüzde olarak ifade edilen değer.
- Hisse başına kâr: satış fiyatı eksi alış fiyatı. Negatif değer, hisse başına zarar anlamına gelir.
- Toplam kâr/zarar: hisse başına kârın hisse adediyle çarpılmasıyla elde edilen değer.
- Hisse adedi: alınıp satılan hisse senedi birimlerinin sayısı.
Fiyat getirisi ve toplam getiri: fiyat getirisi yalnızca hisse fiyatındaki değişime bakar; bu hesaplayıcının hesapladığı değer budur. Toplam getiri ise temettü ve diğer dağıtımları da içerir ve ücretler ile vergilerle azalabilir; bu nedenle fiyat getirisinden belirgin biçimde farklı olabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Komisyon veya vergileri hesaba katıyor mu? Hayır. Yalnızca fiyata dayalı brüt kâr ya da zararı gösterir. Net getiriniz için aracı kurum komisyonlarını ve varsa değer artış kazancı vergisini ayrıca düşmeniz gerekir. (Türkiye'de hisse senedi kazançlarının vergilendirilmesi farklı kurallara tabidir; kendi durumunuza göre değerlendirin.)
Zararı da gösterebilir mi? Evet. Satış fiyatınız alış fiyatınızın altındaysa hem yüzde hem de tutar negatif çıkar; bu da zarar ettiğinizi gösterir.
Temettüleri yeniden yatırdıysam ne olur? Bu araç yalnızca fiyatı dikkate alır. Temettü dahil toplam getiri için, hesaplamadan önce aldığınız temettüleri satış değerinize ekleyin.