Gerilim Düşümü Yüzdesi Nedir?
Gerilim düşümü, akım bir iletkenin direnci boyunca akarken meydana gelen gerilim kaybıdır. Kaynak geriliminin yüzdesi olarak ifade edilen VD%, besleme geriliminizin yüke ulaşmadan önce kablolama içinde ne kadarının kaybedildiğini gösterir. Bu değeri düşük tutmak; cihazların, motorların ve aydınlatma armatürlerinin verimli ve güvenli çalışması için yeterli gerilim almasını sağlar.
Bu Hesaplayıcı Nasıl Kullanılır?
Kaynak gerilimini (besleme noktasındaki gerilim, örneğin 230 V veya 120 V) ve hat boyunca ölçülen ya da hesaplanan gerilim düşümünü girin. Hesaplayıcı, düşümü yüzde olarak ve yükte fiilen bulunan gerilimi size verir.
Formülün Açıklaması
Hesaplama oldukça basittir:
$$\text{VD\%} = \frac{\text{V}_{\text{düşüm}}}{\text{V}_{\text{kaynak}}} \times 100$$
Örneğin, 120 V'luk bir devrede kablo boyunca 3,6 V'luk bir düşüm varsa, gerilim düşümü yüzdesi \((3{,}6 \div 120) \times 100 = 3\%\) olur ve yükte 116,4 V kalır. Birçok elektrik kılavuzu (örneğin ABD'deki NEC bilgi notları) branşman devrelerinde düşümün %3'ün, toplam düşümün (besleme + branşman) ise %5'in altında tutulmasını önerir. Türkiye'de TS ve ilgili yönetmelikler benzer iyi uygulama değerleri benimser; ancak yerel kurallar değişebileceğinden projenizde geçerli yönetmeliği esas alın.
Çözümlü Örnek
240 V'luk bir besleme hattında 9,6 V'luk bir düşüm görülüyor. $$\text{VD\%} = (9{,}6 \div 240) \times 100 = 4\%$$ Yük, 230,4 V görür. Bu değer %3'lük branşman devresi önerisini aştığından, daha büyük kesitli bir iletken kullanmak isteyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Kabul edilebilir gerilim düşümü nedir? Yaygın öneri, branşman devreleri için en fazla %3, besleme ve branşman devresinin birleşimi için ise %5'tir.
Gerilim düşümünü nasıl azaltırım? Daha büyük kesitli iletken kullanın, hat uzunluğunu kısaltın, sistem gerilimini yükseltin veya yük akımını düşürün.
AA mı yoksa DA mı olduğuna bağlı mı? Hayır — yüzde formülü aynıdır; yalnızca uygun kaynak gerilimini ve ölçülen düşümü girmeniz yeterlidir.