Uốn gỗ bằng rãnh kerf là gì?
Uốn kerf là kỹ thuật giúp một tấm gỗ phẳng, cứng có thể cong theo khuôn bằng cách cắt một loạt rãnh nhỏ đặt sát nhau (gọi là kerf) ngang qua bề rộng tấm gỗ. Mỗi rãnh lấy đi phần lớn độ dày và chỉ chừa lại một lớp mỏng ở mặt sau làm "bản lề". Khi uốn, các rãnh khép lại và tấm gỗ cong đều theo bán kính mong muốn mà không cần hấp hơi nước hay dán ép nhiều lớp.
Cách sử dụng máy tính
Nhập bán kính uốn \(R\), tổng góc uốn \(\theta\) tính bằng độ, độ dày tấm gỗ \(t\) và bề rộng rãnh cắt của lưỡi cưa \(w\). Công cụ sẽ trả về khoảng cách giữa các rãnh, số rãnh cần cắt và chiều dài cung uốn. Hãy dùng cùng một đơn vị chiều dài (inch hoặc milimét) cho mọi ô nhập.
Giải thích công thức
Khi một rãnh khép lại, tấm gỗ xoay quanh bản lề ở mặt sau. Góc mà mỗi rãnh có thể khép lại là \(\theta_k = w/t\) radian, nên khoảng cách đo dọc mặt sau là:
$$s = R \times \frac{w}{t}$$Số rãnh cần thiết để đạt đủ góc uốn là:
$$N = \frac{\theta\, t}{w}$$trong đó \(\theta\) tính bằng radian. Làm tròn \(N\) lên để đảm bảo tấm gỗ đạt hoặc vượt nhẹ góc mục tiêu.
Ví dụ minh họa
Với bán kính \(6\) inch, góc uốn \(90^\circ\), \(t = 0.75\) in và lưỡi cưa \(w = 0.125\) in:
$$s = 6 \times \frac{0.125}{0.75} = 1\,\text{in}$$và số rãnh cần cắt:
$$N = \frac{1.5708 \times 0.75}{0.125} \approx 9.42 \rightarrow 10$$Vậy bạn cần cắt mười rãnh kerf, cách nhau một inch.
Câu hỏi thường gặp
Nên cắt rãnh ở mặt trong hay mặt ngoài của đường cong? Hãy cắt ở mặt lõm (mặt trong) để các rãnh khép lại khi bạn uốn.
Mỗi rãnh nên cắt sâu bao nhiêu? Hãy chừa lại một lớp mỏng, đều ở mặt sau, thường khoảng 1/8 in (khoảng 3 mm), để bản lề vừa chắc vừa dẻo.
Vì sao phải làm tròn số rãnh lên? Không thể cắt một phần của rãnh, và nếu giãn khoảng cách ra thì tấm gỗ sẽ không đạt được bán kính mong muốn.