Araç Kiralama Hesaplama Aracı Nedir?
Araç kiralama (leasing) hesaplama aracı, bir aracı satın almak yerine kiraladığınızda ödeyeceğiniz aylık tutarı tahmin etmenizi sağlar. Leasing aslında, kiralama süresi boyunca aracın değer kaybını (amortisman) artı bir finansman ücretini (İngilizcede "rent charge" denir) ödemek anlamına gelir. Bu araç ödemenizi bu iki bileşene ayırır ve kiralama boyunca toplam maliyeti gösterir. Not: Bu model ABD'deki tipik araç leasing uygulamasına dayanır; Türkiye'deki bireysel araç kiralama ve operasyonel kiralama sözleşmelerinde fiyatlandırma mantığı farklı işleyebilir.
Nasıl Kullanılır?
Kapitalize maliyeti (aracın pazarlık sonucu anlaşılan fiyatı artı eklenen masraflar), kalıntı değeri (aracın kiralama sonundaki tahmini değeri; genellikle liste fiyatının bir yüzdesidir), ay cinsinden kiralama vadesini ve bayinizden alacağınız para faktörünü girin. Tahmini daha hassas hale getirmek için isteğe bağlı bir peşinat (kapitalize maliyet indirimi) ve satış vergisi oranı ekleyebilirsiniz. Hesaplama aracı; amortisman payını, finansman ücretini, temel ödemeyi, vergiyi ve toplam kiralama maliyetini anında gösterir.
Formül Açıklaması
Standart leasing ödeme formülü şöyledir:
$$M = (D + F)\left(1 + \frac{\text{Tax \%}}{100}\right)$$İlk terim, aracın değer kaybını her aya eşit olarak yayar. İkinci terim ise finansman ücretidir; para faktörü (örneğin \(0{,}0025\)), kapitalize maliyet ile kalıntı değerin toplamıyla çarpılır. Bir para faktörünü yaklaşık yıllık faiz oranına (APR) çevirmek için 2400 ile çarpın (\(0{,}0025 \times 2400 = \%6\ \text{APR}\)).
Örnek Hesaplama
Diyelim ki bir aracın kapitalize maliyeti 30.000 $, kalıntı değeri 18.000 $, vadesi 36 ay ve para faktörü 0,0025 olsun; peşinat ve vergi yok. Amortisman:
$$D = \frac{30{.}000 - 18{.}000}{36} = 333{,}33\ \text{\$/ay}$$Finansman ücreti:
$$F = (30{.}000 + 18{.}000) \times 0{,}0025 = 120\ \text{\$/ay}$$Aylık ödeme:
$$M = 333{,}33 + 120 = \mathbf{453{,}33\ \$}$$Araç Kiralama Terimleri Sözlüğü
- Sermaye maliyeti (cap cost)
- Kiralamanın dayandığı fiyat: üzerinde anlaşılan araç fiyatı artı kiralamaya eklenen tüm ücret veya ek donanımlar, eksi herhangi bir takas kredisi veya teşvikler. Bu, Cap Cost girdisidir. Daha düşük bir sermaye maliyeti, değer kaybını ve finansman ücretini doğrudan düşürür.
- Sermaye maliyeti indirimi
- Peşin olarak sermaye maliyetini azaltan para; örneğin nakit peşinat, takas kredisi veya indirim. Hesaplayıcıda bu, Down girdisidir ve ayarlanmış sermaye maliyeti \(A = \text{Cap Cost} - \text{Down}\) şeklinde hesaplanır. Yatırdığınız peşinat, araç erken dönemde çalınırsa veya hasar görüp pert olursa geri ödenmez; bu yüzden birçok kişi bu tutarı küçük tutar.
- Kalıntı değer
- Kiralama süresi sonunda aracın değerinin ne olacağına dair kiralayanın tahmini; genellikle MSRP'nin yüzdesi olarak belirtilir. Bu, Residual girdisidir. Daha yüksek bir kalıntı değer, ödenmesi gereken daha az değer kaybı anlamına gelir.
- Para faktörü (money factor)
- Kiralamanın finansman oranı; 0.0025 gibi küçük bir ondalık sayı olarak yazılır. Bu, Para Faktörü girdisidir. Yaklaşık APR için 2400 ile çarpın (aşağıdaki dönüşüm tablosuna bakın).
- Kiralama süresi
- Kiralamanın ay cinsinden uzunluğu (Term girdisi), genellikle 24, 36 veya 48. Değer kaybı bu kadar ödemeye yayılır.
- Değer kaybı ücreti
- Her ödemenin, aracın beklenen değer kaybını karşılayan kısmı: \(D = \dfrac{A - \text{Residual}}{\text{Term}}\).
- Kira bedeli (finansman ücreti)
- Aylık faiz benzeri maliyet: \(F = (A + \text{Residual}) \times \text{Money Factor}\). Ayarlanmış sermaye maliyeti ile kalıntı değerin ortalaması üzerinden hesaplanır.
- MSRP
- Üretici Tavsiye Edilen Perakende Fiyatı, yani etiket fiyatı. Hesaplayıcının bir girdisi değildir; ancak kalıntı değer normalde MSRP'nin yüzdesi olarak verilir ve anlaşılan sermaye maliyeti genellikle bunun altında olur.
- Tahsis ücreti (acquisition fee)
- Kiralayan tarafından kiralamayı kurmak için alınan ücret. Ayrı bir alan değildir; kiralamaya dahil edilirse Cap Cost değerine eklenir. İmzada ödenirse aylık ödemenin parçası değildir.
- Teslim ücreti (disposition fee)
- Bazı kiralayanların kiralama sonunda aracı iade ettiğinizde aldığı ücret. Aylık ödemeye veya bu hesaplayıcıya dahil değildir; sözleşmenizde varsa toplam maliyet tahmininize ayrıca ekleyin.
- Kilometre hakkı (mileage allowance)
- Kiralamaya yıllık dahil edilen kilometre miktarı. Hesaplayıcının bir girdisi değildir; ancak kiralayanın belirlediği kalıntı değeri etkiler ve aşan kilometreler, teslim anında kilometre başına ücretlendirilir; bu da aylık ödemenin ötesinde ek bir maliyettir.
- Vergi %
- Tax % girdisi. Hesaplayıcı, vergisiz ödemeyi \(1 + \text{Tax}/100\) ile çarpar. Kiralama vergisinin gerçekte nasıl uygulandığı (ödemeler üzerinden, tam fiyat üzerinden veya imzada) yargı bölgesine göre değişir; bu yüzden yerel kuralınızı kontrol edin.
Kiralama Ödemesi Senaryo Karşılaştırması
Tüm satırlar 30.000 $ sermaye maliyeti ve 18.000 $ kalıntı değer kullanır; vergisiz ödemeyi görmek için %0 vergi uygulanır. Her biri \(M = D + F\) formülünü kullanır; burada \(D = \dfrac{A - 18000}{\text{Term}}\) ve \(F = (A + 18000)\times \text{MF}\). Toplam maliyet = aylık ödeme × süre + peşinat.
| Süre (ay) | Para faktörü | Peşinat | Değer kaybı / ay | Finansman ücreti / ay | Aylık ödeme | Toplam maliyet |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 36 | 0.0015 | $0 | $333.33 | $72.00 | $405.33 | $14,592.00 |
| 36 | 0.0025 | $0 | $333.33 | $120.00 | $453.33 | $16,320.00 |
| 36 | 0.0035 | $0 | $333.33 | $168.00 | $501.33 | $18,048.00 |
| 36 | 0.0015 | $3,000 | $250.00 | $67.50 | $317.50 | $14,430.00 |
| 36 | 0.0025 | $3,000 | $250.00 | $112.50 | $362.50 | $16,050.00 |
| 36 | 0.0035 | $3,000 | $250.00 | $157.50 | $407.50 | $17,670.00 |
| 24 | 0.0025 | $0 | $500.00 | $120.00 | $620.00 | $14,880.00 |
| 48 | 0.0025 | $0 | $250.00 | $120.00 | $370.00 | $17,760.00 |
| 24 | 0.0025 | $3,000 | $375.00 | $112.50 | $487.50 | $14,700.00 |
| 48 | 0.0025 | $3,000 | $187.50 | $112.50 | $300.00 | $17,400.00 |
Çalışılmış örnek (36 ay, MF 0.0025, 0 $ peşinat)
\(A = 30000 - 0 = 30000\)
\(D = \dfrac{30000 - 18000}{36} = \dfrac{12000}{36} = 333.33\)
\(F = (30000 + 18000) \times 0.0025 = 120.00\)
\(M = 333.33 + 120.00 = 453.33\) aylık.
Karşılaştırmanın gösterdikleri
- Para faktörü: her 0.0010 artış, peşinat yokken aylık \(48000 \times 0.0010 = \$48\) ekler.
- Peşinat: 3.000 $ peşinat, değer kaybını aylık \(3000/36 = \$83.33\) azaltır ve finansman ücretini biraz düşürür; ancak 3.000 $ peşin ödendiği için toplam maliyet yalnızca birkaç yüz dolar daha düşük olur.
- Süre: uzun süreler aylık ödemeyi düşürür ama toplam maliyeti artırır, çünkü finansman ücreti daha fazla ay için ödenir.
Önemli uyarı: Bu süre satırları, sürenin etkisini izole etmek için kalıntı değeri 18.000 $ olarak sabit tutar. Gerçek tekliflerde kalıntı değer genellikle süreyle birlikte değişir; kiralama sonunda araç daha eski olduğu için süre uzadıkça normalde düşer. 48 aylık bir kiralamanın kalıntı değeri, 24 aylık olandan genellikle daha düşük olur; bu da değer kaybını artırır ve yukarıda gösterilen ödeme tasarrufunu azaltır veya ortadan kaldırır.
Para Faktörü - APR Dönüşüm Tablosu
Kiralayanlar faiz oranı yerine para faktörü verir. Yaygın yaklaşım \(\text{APR} \approx \text{MF} \times 2400\) şeklindedir. Tablo ayrıca, 30.000 $ sermaye maliyeti / 18.000 $ kalıntı değer örneğinde peşinat olmadığında ayarlanmış sermaye maliyeti artı kalıntı değer olan 48.000 $ bazı üzerinden aylık finansman ücretini de gösterir.
| Para faktörü | Yaklaşık APR | 48.000 $ üzerinden aylık finansman ücreti |
|---|---|---|
| 0.0010 | 2.4% | $48.00 |
| 0.0015 | 3.6% | $72.00 |
| 0.0020 | 4.8% | $96.00 |
| 0.0025 | 6.0% | $120.00 |
| 0.0030 | 7.2% | $144.00 |
| 0.0040 | 9.6% | $192.00 |
Ters dönüşüm: \(\text{MF} \approx \dfrac{\text{APR (yüzde olarak)}}{2400}\). Örneğin %6 APR, \(6 / 2400 = 0.0025\) verir.
2400 faktörü şuradan gelir: 2 (finansman ücreti, sermaye maliyeti ile kalıntı değerin ortalamasına uygulanır; bu da toplamlarının yarısıdır) × 12 ay × 100 (oranı yüzde olarak ifade etmek için). Bu, Kuzey Amerika kiralama tekliflerinde kullanılan bir yaklaşımdır; kredi anlamında kesin bir APR değildir ve diğer ülkelerde kurallar farklı olabilir. Teklifleri karşılaştırırken, para faktörünü kiralama sözleşmenizde yazdığı şekliyle kullanın.
Merkez bankalarının politika faizleri
Büyük merkez bankalarının en güncel resmi politika faizleri, otomatik güncellenir — banka mevduat ve kredi faizlerinin izlediği referans.
- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası · Türkiye
- %36,00
- Tarih
- 2026-11-06
- 1 yıllık değişim
- −3,50 puan
Son değişim Azaldı −100 baz puan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, 2026-10-23 tarihinde faizini değiştirdi: %37,00 → %36,00.
| Merkez bankası | Politika faizi | Tarih | 1 yıllık değişim |
|---|---|---|---|
| Brezilya Merkez Bankası · Brezilya | %13,75 | 2026-11-16 | −1,25 puan |
| Meksika Merkez Bankası · Meksika | %6,25 | 2026-11-10 | −1,00 puan |
| Federal Rezerv · Amerika Birleşik Devletleri | %3,75–4,00 | 2026-11-13 | 0 puan |
| Avrupa Merkez Bankası | %2,50 | 2026-11-16 | +0,50 puan |
| İsveç Merkez Bankası · İsveç | %2,00 | 2026-11-16 | +0,25 puan |
| Suudi Arabistan Merkez Bankası · Suudi Arabistan | %4,50 | 2026-10-29 | 0 puan |
| Avustralya Merkez Bankası · Avustralya | %4,60 | 2026-10-31 | +1,00 puan |
| Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası · Türkiye | %36,00 | 2026-11-06 | −3,50 puan |
| Rusya Merkez Bankası · Rusya | %14,00 | 2026-11-10 | −2,50 puan |
| Çin Halk Bankası · Çin | %3,00 | 2026-11-10 | 0 puan |
| Kanada Merkez Bankası · Kanada | %2,50 | 2026-11-13 | +0,25 puan |
| Hindistan Merkez Bankası · Hindistan | %5,50 | 2026-10-19 | 0 puan |
| İngiltere Merkez Bankası · Birleşik Krallık | %4,00 | 2026-11-16 | 0 puan |
| Japonya Merkez Bankası · Japonya | %1,25 | 2026-11-10 | +0,75 puan |
| Kore Merkez Bankası · Güney Kore | %3,00 | 2026-11-02 | +0,50 puan |
Türkiye için banka faiz oranları
Türkiye ticari bankalarının borç alanlardan ortalama olarak aldığı ve tasarruf sahiplerine ödediği faiz; merkez bankasının Dünya Bankası’na bildirdiği verilere göre (yıllık).
- Mevduat faizi 2025
- %57,60
| Yıl | Kredi faizi | Mevduat faizi |
|---|---|---|
| 2025 | — | %57,60 |
| 2024 | — | %71,04 |
| 2023 | — | %51,33 |
| 2022 | — | %27,04 |
| 2021 | — | %20,70 |
| 2020 | — | %13,36 |
Reel faiz, enflasyona (GSYH deflatörü) göre düzeltilmiş kredi faizidir. Belirli bir bankanın size sunduğu oran farklı olabilir.
En son veri: 2026-11-06 Veriler 2026-11-16 tarihinde güncellendi · güncel
Kaynak: Banco Central do Brasil ODbL; Bank for International Settlements (BIS) BIS istatistiklerinin kullanım koşulları; Board of Governors of the Federal Reserve System Kamu malı (ABD hükümeti eseri); European Central Bank ECB yeniden kullanım politikası; The World Bank Group CC BY 4.0; Sveriges Riksbank Riksbank açık veri koşulları; Reserve Bank of Australia 2026 RBA telif hakkı koşulları (Cash Rate); Bank of Canada Kanada Merkez Bankası kullanım koşulları; Bank of England Open Government Licence v3.0
Bir yıllık değişim bu verilerden CalculatorLib tarafından hesaplanmıştır. Etiketler CalculatorLib tarafından çevrilmiştir: BIS tarafından yapılmış resmî bir çeviri değildir.
Kaynak ayrıntıları ve yöntem
- Banco Central do Brasil
- Bank for International Settlements (BIS) — Central bank policy rates
- Board of Governors of the Federal Reserve System
- European Central Bank
- The World Bank Group — World Development Indicators (FR.INR.DPST)
- Sveriges Riksbank
- Reserve Bank of Australia 2026
- Bank of Canada
- Bank of England
Sıkça Sorulan Sorular
Para faktörü nedir? Leasingde faiz oranının karşılığıdır ve küçük bir ondalık sayı olarak gösterilir. Yaklaşık yıllık faiz oranını (APR) bulmak için 2400 ile çarpın.
Peşinat ödemem aylık tutarımı düşürür mü? Evet — kapitalize maliyet indirimi finanse edilen tutarı azaltır, böylece hem amortisman hem de finansman kısmı düşer.
Satış vergisi dahil mi? ABD'deki çoğu eyalette vergi aylık ödemeye uygulanır. Vergiyi dahil etmek için kendi yerel oranınızı girin; vergisiz tutarı görmek için 0 olarak bırakın. (Türkiye'de uygulanan KDV/ÖTV mantığı farklıdır.)