Công cụ này giúp bạn làm gì
Máy Tính Pha Trộn Khí Nitrox cho thợ lặn và người pha khí biết cần nạp bao nhiêu oxy nguyên chất và bao nhiêu khí nén (air) khi pha khí giàu oxy nitrox (EANx) bằng phương pháp áp suất riêng phần. Bắt đầu từ một bình lặn rỗng, bạn nạp oxy nguyên chất tới một mức áp suất được tính sẵn, sau đó bơm khí nén (chứa 21% oxy) cho tới khi đạt áp suất nạp cuối cùng. Kết quả là một bình khí có đúng tỷ lệ oxy bạn nhắm tới.
Giải thích công thức
Vì tổng lượng oxy trong bình bằng phần oxy bạn nạp vào cộng với 21% oxy có sẵn trong khí nén, nên áp suất riêng phần của oxy cần nạp là:
$$P_{O_2} = \frac{(F_{O_2} - 0.21)\,P_f}{0.79}$$Trong đó \(F_{O_2}\) = tỷ lệ oxy mục tiêu (với EAN32 thì \(F_{O_2}=0.32\)) và \(P_f\) = áp suất nạp cuối cùng. Phần khí nén bơm thêm chính là phần còn lại:
$$P_{air} = P_f - P_{O_2}$$
Cách sử dụng
Nhập phần trăm oxy mục tiêu, áp suất nạp cuối cùng và đơn vị áp suất (psi hoặc bar — ở Việt Nam các trạm nạp thường dùng bar). Công cụ sẽ trả về áp suất oxy cho bước một và lượng khí nén bơm thêm ở bước hai. Hãy nạp oxy thật chậm, để bình nguội hẳn, rồi mới bơm khí nén, và luôn phân tích lại hỗn hợp cuối cùng trước khi xuống nước.
Ví dụ minh họa
Để pha EAN32 với áp suất nạp 3000 psi:
$$P_{O_2} = \frac{(0.32 - 0.21)\times 3000}{0.79} = \frac{330}{0.79} \approx 417.7\ \text{psi}$$$$P_{air} = 3000 - 417.7 = 2582.3\ \text{psi}$$Nghĩa là bạn nạp oxy nguyên chất tới khoảng 418 psi, sau đó bơm khí nén cho tới khi đạt 3000 psi.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao lại chia cho 0.79? Khí nén gồm 21% oxy và 79% các khí còn lại; con số 0.79 chính là cách trừ đi phần oxy mà khí nén đã cung cấp sẵn.
Bình có bắt buộc phải rỗng không? Phép tính này giả định bình rỗng hoàn toàn. Nếu pha vào bình còn khí thừa, bạn phải tính thêm lượng khí đang có bên trong.
Có nhất thiết phải phân tích hỗn hợp không? Có. Nhiệt độ, tính chất khí thực và hàm lượng oxy thực tế của không khí (20,9%) khiến kết quả luôn lệch đôi chút, nên bắt buộc phải kiểm tra hỗn hợp cuối bằng máy phân tích oxy trước mỗi lần lặn.