Máy Tính Bước Chân Vịt Máy Thủy Gắn Ngoài

Máy Tính Bước Chân Vịt Máy Thủy Gắn Ngoài

Mới nổi AI Skill PRO

Nhập phép tính

Công thức

Bước chân vịt=Tốc độ mục tiêu (mph)×1056×Tỉ số hộp sốRPM×(1−Độ trượt (%)100)\text{Bước chân vịt} = \frac{\text{Tốc độ mục tiêu (mph)} \times 1056 \times \text{Tỉ số hộp số}}{\text{RPM} \times \left(1 - \dfrac{\text{Độ trượt (\%)}}{100}\right)}

Ví dụ

Bước chân vịt=30×1056×25000×(1−10100)≈14\text{Bước chân vịt} = \frac{30 \times 1056 \times 2}{5000 \times \left(1 - \dfrac{10}{100}\right)} \approx 14
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Kết quả

Bước chân vịt khuyến nghị
14,1
inch bước chân vịt
Vòng tua chân vịt (vòng tua máy / tỉ số hộp số) 2.500
Bước chân vịt tiêu chuẩn gần nhất 14 in

Báo lỗi nội dung trang này

Công cụ này làm gì?

Máy Tính Bước Chân Vịt Máy Thủy Gắn Ngoài (outboard) ước tính bước chân vịt — tính bằng inch — mà động cơ của bạn cần để đạt tốc độ mục tiêu ở một mức vòng tua toàn tải (WOT, mở hết ga) đã chọn. Bước chân vịt là quãng đường lý thuyết mà chân vịt tiến tới sau một vòng quay trọn vẹn, nên chọn đúng bước sẽ giữ máy chạy trong dải vòng tua lý tưởng mà vẫn cho ra tốc độ bạn muốn.

Lưu ý: công cụ dùng hệ đo Anh–Mỹ (dặm/giờ và inch) vì đây là chuẩn ghi trên hầu hết chân vịt và tài liệu kỹ thuật của các hãng máy thủy như Yamaha, Mercury, Suzuki, Honda — kể cả máy bán tại Việt Nam. Nếu bạn quen tính theo km/h hoặc hải lý/giờ, hãy quy đổi tốc độ mục tiêu sang mph trước khi nhập (1 mph ≈ 1,609 km/h; 1 hải lý/giờ ≈ 1,151 mph).

Giải thích công thức

Vì tốc độ, vòng tua và bước chân vịt liên hệ với nhau bằng một quan hệ duy nhất, ta có thể giải trực tiếp ra bước chân vịt. Xuất phát từ tốc độ lý thuyết rồi bù trừ độ trượt, công thức làm việc là:

$$P = \frac{V \times 1056 \times R}{N \times (1 - S)}$$

Trong đó \(P\) = bước chân vịt tính bằng inch, \(V\) = tốc độ mục tiêu tính bằng mph, \(N\) = vòng tua động cơ, \(R\) = tỉ số hộp số đuôi, và \(S\) = độ trượt chân vịt ở dạng số thập phân. Hằng số \(1056\) đến từ \(\frac{63360}{60}\), tức số inch trong một dặm chia cho số phút trong một giờ. Còn vòng tua của chính chân vịt là \(N_{p} = \frac{N}{R}\).

Sơ đồ minh họa bước chân vịt là quãng đường tiến tới sau một vòng quay
Bước chân vịt là quãng đường tiến tới về phía trước theo lý thuyết sau mỗi vòng quay.

Cách sử dụng

Nhập tốc độ mục tiêu, vòng tua bạn muốn máy đạt khi mở hết ga, tỉ số hộp số đuôi (thường dập trên thân hộp số hoặc ghi trong sách hướng dẫn), và độ trượt ước tính. Với vỏ tàu chạy lướt (planing), độ trượt thường rơi vào khoảng 10–15%. Kết quả chính là bước chân vịt bạn nên tìm mua; hãy làm tròn về cỡ chân vịt có bán sẵn gần nhất.

Quảng cáo
Sơ đồ minh họa độ trượt chân vịt là chênh lệch giữa quãng đường lý thuyết và quãng đường thực tế
Độ trượt là phần trăm chênh lệch giữa quãng đường lý thuyết theo bước chân vịt và quãng đường đi được thực tế.

Ví dụ tính mẫu

Giả sử bạn muốn đạt \(30\) mph ở \(5000\) vòng/phút với tỉ số hộp số \(2.0\) và độ trượt \(10\%\) \((S = 0.10)\):

$$P = \frac{30 \times 1056 \times 2.0}{5000 \times (1 - 0.10)} = \frac{63360}{4500} = 14.08\,\text{in}$$

Như vậy chân vịt bước 14 inch là lựa chọn thực tế sát nhất.

Bước chân vịt trong các tình huống thường gặp

Mỗi dòng trong bảng dưới đây đều được tính bằng đúng công thức của công cụ này,

$$P = \frac{ S \times 1056 \times G}{\text{RPM} \times \left(1 - \frac{ \text{slip}}{100}\right)}$$

trong đó \(S\) là tốc độ mục tiêu tính bằng mph và \(G\) là tỉ số hộp số đuôi. Bảng giữ cố định từng thông số một để bạn thấy rõ mỗi yếu tố tác động mạnh đến mức nào lên bước chân vịt cần có. Hãy để ý: tăng vòng tua WOT hoặc tăng độ trượt sẽ giảm bước chân vịt, còn tăng tốc độ mục tiêu hoặc dùng tỉ số hộp số lớn hơn về mặt số học lại làm tăng bước.

Tốc độ mục tiêu (mph) Vòng tua WOT Tỉ số hộp số Độ trượt (%) Bước chân vịt (in)
25 5000 1.85 10 10.85
30 5000 1.85 10 13.02
35 5000 1.85 10 15.19
30 5000 2.00 10 14.08
30 5800 1.85 10 11.23
30 5000 1.85 15 13.79
35 5800 2.00 15 15.00

Kiểm chứng lại dòng đầu tiên: \(P = \dfrac{ 25 \times 1056 \times 1.85}{5000 \times (1 - 0.10)} = \dfrac{ 48840}{4500} = 10.85\) in. Vì kết quả là một số liên tục, hãy xem nó như mốc tham chiếu rồi làm tròn về bước chân vịt thực sự có bán trên thị trường (xem phần bên dưới).

Quảng cáo

Chọn và kiểm chứng chân vịt của bạn

Bước chân vịt tính được là điểm khởi đầu, không phải mã hàng cụ thể. Hãy áp dụng những nguyên tắc kinh nghiệm sau để biến con số đó thành một chân vịt bạn mua được và kiểm chứng ngay trên mặt nước.

  1. Làm tròn về cỡ có sẵn. Chân vịt máy thủy gắn ngoài bằng nhôm và inox thường được bán theo bước cách nhau 2 inch (ví dụ 13, 15, 17, 19 in); nhiều chân vịt đường kính nhỏ dùng bước số lẻ, trong khi một số cỡ đường kính lớn lại nhảy theo số chẵn. Hãy làm tròn con số tính được về cỡ gần nhất mà nhà sản xuất liệt kê cho model của bạn, đừng kỳ vọng khớp chính xác.
  2. Nắm quy luật đánh đổi giữa bước và vòng tua. Theo kinh nghiệm phổ biến, giảm khoảng 1 inch bước sẽ nâng vòng tua toàn tải (WOT) lên chừng 150–200 vòng/phút, và tăng 1 inch thì hạ xuống xấp xỉ bấy nhiêu. Vì vậy nếu hai cỡ bước có sẵn nằm hai bên con số mục tiêu, bạn có thể đoán trước mỗi cỡ sẽ kéo vòng tua về hướng nào.
  3. Kiểm chứng vòng tua WOT trên mặt nước. Chạy tàu mở hết ga, chỉnh trim hợp lý và tải nhẹ, rồi đọc vòng tua WOT thực tế. So sánh với dải vòng tua toàn tải mà hãng công bố trong sách hướng dẫn (mỗi đời máy một khác, nên phải dùng đúng thông số của model bạn đang chạy). Nếu vòng tua vượt trên dải cho phép, hãy tăng bước; nếu thấp hơn, hãy giảm bước — rồi quay lại tính lại tại đây với các con số đã hiệu chỉnh.
  4. Tính lại độ trượt sau khi chạy thử. Nếu tốc độ đo được lệch so với kết quả của công cụ, hãy suy ngược ra độ trượt thực tế từ lần chạy đó và đưa lại vào công thức để có ước tính lần hai chính xác hơn; kiểu vỏ tàu, tải trọng và trim đều làm thay đổi độ trượt.

Đây là hướng dẫn mang tính tổng quát cho việc chọn cỡ chân vịt máy thủy gắn ngoài, không thay thế thông số kỹ thuật của nhà sản xuất động cơ và chân vịt. Luôn giữ vòng tua WOT nằm trong dải hãng quy định để tránh máy bị ì (lugging) hoặc vượt tua.

Câu hỏi thường gặp

Bước chân vịt càng lớn thì chạy càng nhanh? Bước lớn hơn có thể nâng tốc độ tối đa nhưng làm giảm vòng tua và khả năng tăng tốc; bước quá lớn khiến máy ì và tụt xuống dưới dải vòng tua cho phép.

Nên nhập độ trượt bao nhiêu? Tàu nhẹ, chạy nhanh thường trượt khoảng 10%; tàu nặng hoặc mũi nâng cao thì trượt 15% trở lên. Hãy thử vài mức rồi so sánh.

Kết quả có chính xác tuyệt đối không? Không. Đây là ước tính để chọn cỡ. Tải trọng, trim và thiết kế chân vịt đều làm kết quả thực tế xê dịch, nên hãy xem đây là điểm xuất phát đáng tin cậy.

Cập nhật lần cuối: