Merkezkaç Kuvveti Hesaplama Aracı

Merkezkaç Kuvveti Hesaplama Aracı

Lider AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

F=Kütle (kg)·Hız (m/s)2Yarıçap (m)F = \frac{\text{Kütle (kg)} \cdot \text{Hız (m/s)}^{2}}{\text{Yarıçap (m)}}

Örnek

F=2·521.5≈33F = \frac{2 \cdot 5^{2}}{1.5} \approx 33
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Merkezkaç Kuvveti
33,33
newton (N)
Açısal hız (ω) 3,3333 rad/s
Merkezcil ivme 16,6667 m/s²

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Merkezkaç Kuvveti Nedir?

Merkezkaç kuvveti, dairesel bir yörünge üzerinde hareket eden bir cismin hissettiği, dışa doğru etki ediyormuş gibi görünen kuvvettir. Dönen bir referans sisteminde, \(r\) yarıçaplı bir daire çevresinde \(v\) teğetsel hızıyla hareket eden \(m\) kütleli bir cisim, merkezden dışarıya itiliyormuş gibi görünür. Bu kuvvet, cismi dairesel yörüngede tutan merkezcil kuvvetle aynı büyüklüktedir ancak yönü dışa doğrudur. Bu hesaplama aracı, tutarlı her SI birim sisteminde (kilogram, metre, saniye) çalışır ve fizik ile mühendislik problemlerinde evrensel olarak geçerlidir.

Daire içinde hareket eden, içe doğru merkezcil ve dışa doğru merkezkaç kuvvetini gösteren cisim
Dönen referans sisteminde, dışa doğru merkezkaç kuvveti, yörüngedeki bir kütleye etki eden içe doğru merkezcil kuvveti dengeler.

Hesaplama Aracını Nasıl Kullanırsınız?

Cismin kütlesini kilogram cinsinden, teğetsel hızını saniyede metre cinsinden ve dairesel yörüngenin yarıçapını metre cinsinden girin. Araç, merkezkaç kuvvetini newton olarak hesaplar; ayrıca kolaylık olması açısından açısal hızı (\(\omega = v/r\)) ve merkezcil ivmeyi (\(a = v^{2}/r\)) de verir.

Formülün Açıklaması

Temel denklem $$F = \frac{m \cdot v^{2}}{r}$$ şeklindedir. Kuvvet, kütleyle doğru orantılı olarak artar, hızla ise karesel biçimde artar (hızı iki katına çıkarmak kuvveti dört katına çıkarır) ve yarıçap büyüdükçe azalır. Açısal hız \(\omega = v/r\) kullanılarak aynı kuvvet $$F = m \cdot \omega^{2} \cdot r$$ olarak da yazılabilir. Buna karşılık gelen merkezcil ivme ise \(a = v^{2}/r = \omega^{2} \cdot r\) olur.

Reklam
Merkezkaç kuvveti formülünün değişkenlerini gösteren diyagram: kütle, hız, yarıçap
Kuvvet, kütle ve hızın karesiyle artar, yarıçap büyüdükçe azalır.

Örnek Hesaplama

2 kg'lık bir cisim, 1,5 m yarıçaplı bir daire üzerinde 5 m/s hızla hareket etsin. Bu durumda $$F = \frac{2 \times 5^{2}}{1{,}5} = \frac{2 \times 25}{1{,}5} = \frac{50}{1{,}5} \approx 33{,}33 \text{ N}$$ olur. Açısal hız \(\omega = 5 / 1{,}5 \approx 3{,}33 \text{ rad/s}\), merkezcil ivme ise \(a = 25 / 1{,}5 \approx 16{,}67 \text{ m/s}^{2}\)'dir.

Reklam

Birim Dönüşümleri: rpm, rad/s ve g-kuvveti

Hesap makinesi SI birimlerini kullanır: kilogram, metre bölü saniye ve metre. Diğer birimleri önce aşağıdaki çarpanlarla dönüştürün.

Büyüklük Dönüşüm
rpm'den rad/s'ye 1 rpm = 2π/60 ≈ 0,10472 rad/s
Dönmeden hıza \(v = \omega r = \dfrac{2\pi \cdot r \cdot \text{rpm} }{60}\), r metre ve v m/s cinsinden
km/sa'ten m/s'ye 3,6'ya bölün
mph'den m/s'ye 0,44704 ile çarpın
N'dan lbf'ye 0,224809 ile çarpın
İvmeden g'ye \(g\text{-kuvveti} = a / 9.80665\)

Örnek rpm'den rad/s'ye değerler

Dönüş hızı Açısal hız (rad/s)
60 rpm 2π ≈ 6,283
1000 rpm 1000 × 0,10472 ≈ 104,72
3000 rpm 3000 × 0,10472 ≈ 314,16

Örnek hız dönüşümleri

Hız m/s cinsinden
36 km/sa 36 / 3,6 = 10
72 km/sa 72 / 3,6 = 20
30 mph 30 × 0,44704 ≈ 13,41
60 mph 60 × 0,44704 ≈ 26,82

Örneğin, 1000 N ≈ 1000 × 0,224809 ≈ 224,8 lbf.

Sıkça Sorulan Sorular

Merkezkaç kuvveti "gerçek" bir kuvvet midir? Hayır; yalnızca dönen bir referans sisteminde ortaya çıkan kurgusal (eylemsizlik kaynaklı) bir kuvvettir. Eylemsiz bir referans sisteminden bakıldığında gerçek kuvvet, içe doğru yönelmiş olan merkezcil kuvvettir.

Hangi birimleri kullanmalıyım? SI birimlerini kullanın: kuvveti newton cinsinden elde etmek için kilogram, metre ve saniyede metre.

Yarıçapı artırırsam ne olur? Hız sabit kaldığında, yarıçapın büyümesi kuvveti azaltır; çünkü yörünge daha az keskin bir şekilde kıvrılır.

Son güncelleme:

Fizik ve Mühendislik kategorisinde en popüler

Tüm Fizik ve Mühendislik hesap makinelerini gör