Bu Hesaplama Aracı Ne İşe Yarar?
Bu araç, bir ürünün maliyeti ile satış fiyatını üç temel işletme metriğine dönüştürür: brüt kâr, kâr marjı ve kârlılık (markup) oranı. Marj ile markup sık sık birbirine karıştırılır; oysa farklı soruları yanıtlarlar. Marj, her satıştan cebinizde kalan payı gösterir; markup ise maliyetin üzerine ne kadar eklediğinizi anlatır. İkisini birlikte bilmek, doğru fiyatlandırma yapmanıza ve kârlılığınızı korumanıza yardımcı olur.
Nasıl Kullanılır?
Bir ürün için ödediğiniz maliyeti ve onu sattığınız fiyatı girin. Hesaplayıcı anında kâr marjını (fiyatın yüzdesi olarak), markup oranını (maliyetin yüzdesi olarak) ve dolar cinsinden brüt kârı verir. Hesaplama tamamen oransal olduğundan, her para biriminde (TL, dolar, euro) aynı şekilde çalışır.
Formülün Açıklaması
Brüt kâr basitçe Satış Fiyatı − Maliyet şeklindedir. Bunu satış fiyatına oranladığınızda marjı elde edersiniz: (Satış Fiyatı − Maliyet) ÷ Satış Fiyatı × 100. Maliyete oranladığınızda ise markup oranını bulursunuz: (Satış Fiyatı − Maliyet) ÷ Maliyet × 100. Paydalar farklı olduğu için, aynı ürün için markup her zaman marjdan daha yüksek bir yüzde çıkar.
$$\begin{gathered} \text{Kâr} = \text{Fiyat} - \text{Maliyet} \\[1.5em] \text{Marj} = \frac{\text{Kâr}}{\text{Fiyat}} \times 100\% \qquad \text{Markup} = \frac{\text{Kâr}}{\text{Maliyet}} \times 100\% \end{gathered}$$
Örnek Hesaplama
Diyelim ki bir ürünün maliyeti 60 $ ve satış fiyatı 100 $. Brüt kâr \(100\,\$ - 60\,\$ = 40\,\$\) olur. Marj $$40\,\$ \div 100\,\$ \times 100 = \mathbf{\%40}.$$ Markup ise $$40\,\$ \div 60\,\$ \times 100 = \mathbf{\%66{,}67}.$$ Yani her 1 dolarlık cironun %40'ını kâr olarak kazanırsınız ve ürünü maliyetinin %66,67 üzerine fiyatlamış olursunuz.
Sıkça Sorulan Sorular
Marjı mı yoksa markup'ı mı takip etmek daha iyi? Marj, ciroyla ilişkili olduğu için kârlılığı anlamak ve ürünleri kıyaslamak açısından en iyi göstergedir. Markup ise bilinen bir maliyetten yola çıkarak fiyat belirlerken işinize yarar.
Marj negatif olabilir mi? Evet. Satış fiyatınız maliyetin altındaysa hem marj hem de kâr negatif olur; bu da zararına satış yaptığınız anlamına gelir.
Markup neden marjdan daha yüksek? Markup, kârı daha küçük sayıya (maliyete) böler; marj ise daha büyük sayıya (satış fiyatına) böler. Bu yüzden markup yüzdeleri her zaman daha büyük görünür.