Bütünün parçası nedir?
Her yüzde problemi üç sayıyı birbirine bağlar: bütün (toplam ya da temel miktar), yüzde (100 üzerinden bir oran) ve parça (yüzdenin bütün içinde karşılık geldiği miktar). Bu hesaplayıcı, bunlardan herhangi iki değeri girmenizi sağlar ve üçüncüsünü anında bulur. Böylece hangi formülü nasıl düzenlemeniz gerektiğini ezbere bilmenize gerek kalmaz.
Hesaplayıcı nasıl kullanılır?
Önce neyi bulmak istediğinizi seçin — Parça, Bütün ya da Yüzde. Ardından bildiğiniz iki değeri girin; hesaplayıcı eksik olanı sizin yerinize çözsün. Örneğin 200'ün %25'ini bulmak için "Parça" seçeneğini işaretleyin, Yüzde alanına 25 ve Bütün alanına 200 yazın.
Formülün açıklaması
Temel ilişki şudur: parça = yüzde ÷ 100 × bütün.
$$\text{Parça} = \frac{\text{Yüzde}}{100} \times \text{Bütün}$$Yüzdeyi 100'e bölmek onu ondalık sayıya çevirir (%25, 0,25 olur); bunu bütünle çarpmak da parçayı verir. Bu denklemi yeniden düzenlediğimizde bütün = parça ÷ (yüzde ÷ 100) ve yüzde = parça ÷ bütün × 100 elde edilir.
$$\text{Bütün} = \frac{\text{Parça}}{\dfrac{\text{Yüzde}}{100}}$$$$\text{Yüzde} = \frac{\text{Parça}}{\text{Bütün}} \times 100\%$$
Örnek çözüm
Diyelim ki 40 kişilik bir sınıfta 30 öğrenci sınavı geçti. Geçme oranını bulmak için "Yüzde" seçeneğini işaretleyin, Parça alanına 30 ve Bütün alanına 40 girin:
$$\text{Yüzde} = \frac{30}{40} \times 100 = 75\%$$Bunun yerine %75'in geçtiğini bilseydiniz ve öğrenci sayısını merak etseydiniz, "Parça" seçeneğini işaretlerdiniz:
$$\text{Parça} = \frac{75}{100} \times 40 = 30 \text{ öğrenci}$$Sıkça sorulan sorular
Yüzde 100'den büyükse ne olur? Sorun yok — 100'ün üzerindeki bir yüzde, parçanın bütünden daha büyük olduğu anlamına gelir; bu da büyüme veya kâr marjı hesaplarında işe yarar.
Parça, bütünden büyük olabilir mi? Evet, yüzde 100'den büyük olduğu her durumda. Hesap yine doğru sonuç verir.
Bütünü hesaplarken neden sonuç sıfır çıkıyor? Sıfır yüzdeye bölme işlemi tanımsızdır; bu yüzden hesaplayıcı güvenlik amacıyla 0 döndürür. Sıfırdan farklı bir yüzde girin.