Phần của một tổng thể là gì?
Mọi bài toán phần trăm đều liên kết ba con số với nhau: tổng thể (tổng số hay giá trị gốc), phần trăm (một phần của 100) và phần (tỷ lệ phần trăm đó tương ứng với bao nhiêu trong tổng thể). Máy tính này cho phép bạn nhập hai trong ba giá trị và lập tức tính ra giá trị còn lại, nên bạn không cần phải nhớ phải biến đổi công thức theo cách nào.
Cách dùng máy tính
Trước tiên hãy chọn đại lượng bạn muốn tìm — Phần, Tổng thể hay Phần trăm. Sau đó nhập hai giá trị đã biết và máy tính sẽ giải ra giá trị còn thiếu. Ví dụ, để tìm 25% của 200, bạn chọn "Phần", nhập 25 vào ô Phần trăm và 200 vào ô Tổng thể.
Giải thích công thức
Mối quan hệ cốt lõi là phần = phần trăm ÷ 100 × tổng thể. Việc chia phần trăm cho 100 sẽ chuyển nó thành số thập phân (25% trở thành 0,25), rồi nhân với tổng thể để thu nhỏ về đúng giá trị của phần. Mối quan hệ này được viết là
$$\text{Phần} = \frac{\text{Phần trăm}}{100} \times \text{Tổng thể}$$Biến đổi lại công thức ta có tổng thể = phần ÷ (phần trăm ÷ 100) và phần trăm = phần ÷ tổng thể × 100.
$$\text{Tổng thể} = \frac{\text{Phần}}{\dfrac{\text{Phần trăm}}{100}}$$$$\text{Phần trăm} = \frac{\text{Phần}}{\text{Tổng thể}} \times 100\%$$
Ví dụ minh họa
Giả sử một lớp có 40 học sinh, trong đó 30 em thi đậu. Để tính tỷ lệ đậu, bạn chọn "Phần trăm", nhập 30 vào ô Phần và 40 vào ô Tổng thể: phần trăm = \(30 \div 40 \times 100 = \mathbf{75\%}\). Ngược lại, nếu biết có 75% học sinh thi đậu và muốn tìm số lượng, bạn chọn "Phần": phần = \(75 \div 100 \times 40 = 30\) học sinh.
Câu hỏi thường gặp
Nếu phần trăm lớn hơn 100 thì sao? Không sao cả — phần trăm trên 100 chỉ đơn giản nghĩa là phần lớn hơn tổng thể, rất hữu ích cho các bài toán tăng trưởng hay tính giá cộng thêm.
Phần có thể lớn hơn tổng thể không? Có, mỗi khi phần trăm lớn hơn 100. Công thức vẫn đúng trong trường hợp này.
Vì sao kết quả bằng 0 khi tôi tính tổng thể? Vì chia cho phần trăm bằng 0 là không xác định, nên máy tính trả về 0 như một biện pháp an toàn. Hãy nhập một giá trị phần trăm khác 0.
