Công cụ này làm gì
Công cụ Tính Số Đèn Tối Đa trên Một Mạch Điện giúp bạn ước tính số bóng đèn có thể đấu nối an toàn vào một mạch điện duy nhất. Công cụ lấy điện áp nhân với dòng định mức của aptomat (cầu dao tự động) để ra tổng công suất, sau đó áp dụng quy tắc giảm tải 80% cho tải liên tục và chia cho công suất của từng đèn. Kết quả được làm tròn xuống thành số đèn nguyên.
Lưu ý: Công cụ này dựa trên hướng dẫn 80% cho tải liên tục theo chuẩn Mỹ/NEC (các mức aptomat phổ biến 15A, 20A, 30A và điện áp 120V, 240V, 277V). Ở Việt Nam điện lưới dân dụng thường là 220V và quy chuẩn lắp đặt (TCVN) có thể khác, vì vậy hãy luôn đối chiếu với tiêu chuẩn điện địa phương và tham khảo thợ điện có chuyên môn — thiết kế mạch còn phụ thuộc vào tiết diện dây dẫn, các thiết bị khác cùng đấu nối và dòng khởi động.
Cách sử dụng
Chọn điện áp của mạch (120V là chuẩn cho hệ thống chiếu sáng dân dụng tại Mỹ; tại Việt Nam thường là 220V), chọn dòng định mức của aptomat tính bằng ampe, rồi nhập công suất của một đèn. Hãy dùng công suất tiêu thụ thực tế của bóng hoặc bộ nguồn — với đèn LED, con số này thấp hơn nhiều so với bóng sợi đốt tương đương, nên bạn có thể lắp được nhiều đèn hơn hẳn.
Giải thích công thức
Công suất (watt) = Điện áp × Dòng điện. Hệ số 80% chừa khoảng dự phòng cho các tải liên tục (đèn chiếu sáng hoạt động trên 3 giờ). Lấy công suất khả dụng chia cho công suất mỗi đèn rồi làm tròn xuống sẽ ra số đèn an toàn:
$$\text{Số Đèn Tối Đa} = \left\lfloor \frac{\text{Điện áp (V)} \times \text{Dòng điện (A)} \times 0{,}8}{\text{Công Suất Mỗi Đèn}} \right\rfloor$$
Ví dụ minh họa
Một mạch 120V dùng aptomat 15A với đèn sợi đốt 60W: công suất khả dụng = \(120 \times 15 \times 0{,}8 = 1.440\,\text{W}\). Chia cho 60W được 24 — tức là tối đa 24 đèn. Nếu chuyển sang đèn LED 10W, cùng mạch điện đó có thể lắp tới 144 đèn.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao chỉ 80%? Tiêu chuẩn điện giới hạn tải liên tục ở mức 80% dòng định mức của aptomat để tránh nhảy aptomat vô cớ và quá nhiệt.
Có tính cả công tắc hay ổ cắm không? Không — công cụ giả định đây là mạch chiếu sáng riêng. Hãy trừ trước các tải khác nếu có.
Nên dùng công suất nào? Hãy dùng công suất tiêu thụ định mức của đèn (watt), không phải quang thông (lumen) hay công suất sợi đốt tương đương.