Công cụ tính tỷ lệ pha nhớt xăng 2 thì là gì?
Động cơ 2 thì—có mặt trên nhiều loại máy cưa xích, máy cắt cỏ, máy thổi lá, xe cào cào và máy đẩy xuồng—cần pha trực tiếp nhớt bôi trơn vào xăng. Pha sai tỷ lệ sẽ gây hậu quả: thiếu nhớt khiến máy bó kẹt piston, còn dư nhớt thì làm bám bugi, lên khói và hao xăng. Công cụ này cho bạn biết chính xác cần thêm bao nhiêu nhớt vào một lượng xăng nhất định, theo bất kỳ tỷ lệ xăng-nhớt nào.
Cách sử dụng
Nhập lượng xăng bạn định pha, chọn đơn vị lít hoặc gallon Mỹ, rồi gõ tỷ lệ mà nhà sản xuất khuyến nghị cho động cơ của bạn (chính là con số trước dấu ":1", ví dụ nhập 50 cho hỗn hợp 50:1). Công cụ sẽ trả về lượng nhớt theo cả mililít (mL) và fluid ounce (fl oz).
Giải thích công thức
Phép tính chỉ là một phép chia đơn giản: nhớt = thể tích xăng ÷ tỷ lệ. Hỗn hợp 50:1 nghĩa là 50 phần xăng ứng với 1 phần nhớt, nên lượng nhớt bằng một phần năm mươi thể tích xăng. Đổi xăng sang mililít trước sẽ cho kết quả ở đơn vị tiện dùng: lít nhân với 1000, còn gallon Mỹ nhân với 3785,41.
$$\text{Oil (mL)} = \frac{1000 \times \text{Fuel (L)}}{\text{Ratio}}$$ $$\text{Oil (mL)} = \frac{3785.4118 \times \text{Fuel (gal)}}{\text{Ratio}}$$
Ví dụ minh họa
Giả sử bạn có 5 lít xăng và một động cơ chạy tỷ lệ 50:1. Xăng tính theo mL = \(5 \times 1000 = 5000\) mL. Nhớt = \(5000 \div 50 = \mathbf{100}\) mL, tức khoảng 3,38 fluid ounce. Hãy đổ 100 mL nhớt 2 thì vào và lắc đều can để hỗn hợp hòa quyện.
Bảng pha xăng 2 kỳ: lượng nhớt trên thể tích xăng
Mỗi ô cho biết lượng nhớt cần thêm tính theo mL / US fl oz. Công thức là \(\text{nhớt} = \frac{\text{thể tích xăng}}{\text{tỷ lệ}}\), dùng 1 US gal = 3785.41 mL và 1 US fl oz = 29.5735 mL. Các giá trị đã được làm tròn.
| Tỷ lệ | 1 L | 2 L | 5 L | 1 US gal | 2 US gal | 5 US gal |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 16:1 | 62.5 / 2.11 | 125 / 4.23 | 312.5 / 10.57 | 236.59 / 8.00 | 473.18 / 16.00 | 1182.94 / 40.00 |
| 20:1 | 50 / 1.69 | 100 / 3.38 | 250 / 8.45 | 189.27 / 6.40 | 378.54 / 12.80 | 946.35 / 32.00 |
| 25:1 | 40 / 1.35 | 80 / 2.71 | 200 / 6.76 | 151.42 / 5.12 | 302.83 / 10.24 | 757.08 / 25.60 |
| 32:1 | 31.25 / 1.06 | 62.5 / 2.11 | 156.25 / 5.28 | 118.29 / 4.00 | 236.59 / 8.00 | 591.47 / 20.00 |
| 40:1 | 25 / 0.85 | 50 / 1.69 | 125 / 4.23 | 94.64 / 3.20 | 189.27 / 6.40 | 473.18 / 16.00 |
| 50:1 | 20 / 0.68 | 40 / 1.35 | 100 / 3.38 | 75.71 / 2.56 | 151.42 / 5.12 | 378.54 / 12.80 |
| 80:1 | 12.5 / 0.42 | 25 / 0.85 | 62.5 / 2.11 | 47.32 / 1.60 | 94.64 / 3.20 | 236.59 / 8.00 |
| 100:1 | 10 / 0.34 | 20 / 0.68 | 50 / 1.69 | 37.85 / 1.28 | 75.71 / 2.56 | 189.27 / 6.40 |
Ví dụ minh họa: 5 L xăng tỷ lệ 50:1 cần \(\frac{5000\ \text{mL}}{50} = 100\ \text{mL}\) nhớt, tức là \(100 \div 29.5735 \approx 3.38\) US fl oz.
Tỷ lệ xăng và nhớt thông thường theo loại động cơ
Đây là các con số phổ biến, mang tính tham khảo chung, không phải quy tắc cho động cơ của bạn.
| Loại động cơ | Tỷ lệ thông thường |
|---|---|
| Thiết bị cầm tay hiện đại (cưa xích, máy cắt cỏ dây, máy thổi lá) | 50:1 |
| Thiết bị cầm tay đời cũ | 32:1 hoặc 40:1 |
| Động cơ máy ngoài tàu (dùng nhớt NMMA TC-W3) | 50:1 |
| Động cơ đời cổ hoặc làm mát bằng không khí, và giai đoạn chạy rà | 24:1 đến 32:1 |
| Một số xe máy địa hình | 32:1 đến 50:1 |
| Nhớt tổng hợp hiệu năng cao (khi nhà sản xuất động cơ cho phép) | 80:1 đến 100:1 |
Sách hướng dẫn của nhà sản xuất và chỉ số trên nhãn nhớt luôn được ưu tiên hơn các con số chung này. Hãy kiểm tra nhãn nhớt để tìm chỉ số phù hợp với động cơ của bạn: JASO FD hoặc ISO-L-EGD cho thiết bị làm mát bằng không khí, hoặc NMMA TC-W3 cho máy ngoài tàu làm mát bằng nước. Sau đó, dùng tỷ lệ mà nhà sản xuất nhớt và nhà sản xuất động cơ quy định.
- Hỗn hợp loãng hơn (số thứ hai lớn hơn) so với thiết kế động cơ có thể gây bôi trơn kém và quá nhiệt.
- Hỗn hợp đậm hơn (số thứ hai nhỏ hơn) làm tăng khói và cặn carbon, và có thể làm bám bẩn bugi.
- Pha trộn trong bình chứa xăng đạt chuẩn, cho nhớt vào, lắc đều trước khi đổ.
Tỷ lệ chuyển sang phần trăm nhớt và ounce trên gallon
Phần trăm nhớt ở đây là \(\frac{1}{\text{tỷ lệ}} \times 100\), tính theo thể tích xăng. Đơn vị ounce chất lỏng tính trên US gallon (3785.41 mL = 128 US fl oz).
| Tỷ lệ | Nhớt % trong xăng | US fl oz trên US gallon | mL trên lít xăng |
|---|---|---|---|
| 16:1 | 6.25% | 8.00 | 62.5 |
| 20:1 | 5% | 6.40 | 50 |
| 25:1 | 4% | 5.12 | 40 |
| 32:1 | ≈3.1% | 4.00 | ≈31.25 |
| 40:1 | 2.5% | 3.20 | 25 |
| 50:1 | 2% | 2.56 | 20 |
| 80:1 | 1.25% | 1.60 | 12.5 |
| 100:1 | 1% | 1.28 | 10 |
Ví dụ minh họa: với tỷ lệ 40:1, \(\frac{128\ \text{fl oz}}{40} = 3.2\) fl oz trên US gallon, và \(\frac{1000\ \text{mL}}{40} = 25\) mL trên lít.
Cơ sở US gallon: gallon Anh (UK) là 4546.09 mL, lớn hơn khoảng 20%. Với tỷ lệ 50:1, cần \(\frac{4546.09}{50} \approx 90.92\) mL nhớt, chứ không phải 75.71 mL như với US gallon. Nếu bình chứa hoặc sách hướng dẫn của bạn dùng gallon Anh, hãy đổi sang lít trước để tránh pha thiếu nhớt.
Câu hỏi thường gặp
Nên dùng tỷ lệ nào? Luôn tuân theo thông số của nhà sản xuất động cơ hoặc nhớt. Các tỷ lệ phổ biến là 50:1, 40:1, 32:1 và 25:1.
Có thể để dành xăng đã pha nhớt dùng sau không? Xăng pha nhớt 2 thì sẽ xuống cấp theo thời gian; tốt nhất nên dùng trong khoảng 30 ngày.
Pha nhiều nhớt hơn có an toàn hơn không? Không. Dư nhớt gây đóng muội than, lên khói và bám bugi. Hãy giữ đúng tỷ lệ khuyến nghị.