Asit-Baz Titrasyonu Hacim Hesaplayıcı

Asit-Baz Titrasyonu Hacim Hesaplayıcı

#11 · Kimya AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

Vb=Va·Ca·naCb·nbV_b = \frac{{{\text{V}_a}} \cdot {{\text{C}_a}} \cdot {{\text{n}_a}}}{{{\text{C}_b}} \cdot {{\text{n}_b}}}

Örnek

Vb=25·0.1·10.1·1=25V_b = \frac{25 \cdot 0.1 \cdot 1}{0.1 \cdot 1} = 25
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Eşdeğerlik Noktasındaki Titrant Hacmi
25
mL
Analit mol miktarı 0,0025 mol
Gereken titrant mol miktarı 0,0025 mol

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Bu Hesaplayıcı Ne İşe Yarar?

Asit-Baz Titrasyonu Hacim Hesaplayıcı, bir titrasyonda eşdeğerlik noktasına ulaşmak için gereken titrant hacmini bulur. Eşdeğerlik noktası, asidin sağladığı titre edilebilir hidrojen iyonu (H+) mol sayısının, bazın sağladığı hidroksit iyonu (OH-) mol sayısına tam olarak eşit olduğu andır. Bu hacmi bilmek, indikatörün renk değişiminin ya da pH eğrisindeki dik bölümün nerede gerçekleşeceğini önceden kestirmenizi sağlar.

Büretten analit içeren balona titrant damlıyor, indikatörün rengi değişiyor
Titrasyon düzeneği: Büretteki titrant, eşdeğerlik noktasına ulaşılana kadar analite eklenir.

Nasıl Kullanılır?

Erlene koyduğunuz analitin hacmini (\(V_a\)) ve derişimini (\(C_a\)), ayrıca molekül başına tepkimeye giren proton veya hidroksit sayısını (\(n_a\)) girin. Ardından titrant derişimini (\(C_b\)) ve onun tepkimeye giren proton/hidroksit sayısını (\(n_b\)) girin. Hesaplayıcı, titrant hacmi \(V_b\)'yi mililitre cinsinden, ayrıca işin içine giren analit ve titrant mol miktarlarını verir. Tek protonlu bir asit, tek bazlı bir bazla nötrleştiriliyorsa \(n_a = n_b = 1\) alın. H2SO4 gibi iki protonlu asitler için \(n_a = 2\) kullanın.

Formülün Açıklaması

Denge koşulu $$V_a \cdot C_a \cdot n_a = V_b \cdot C_b \cdot n_b$$ şeklindedir. Her iki taraf da tepkimeye giren türlerin eşdeğer miktarına eşittir: derişim ile hacmin çarpımı mol sayısını verir, n-faktörü ile çarpmak ise eşdeğer miktarı verir. Bilinmeyen titrant hacmi için düzenlendiğinde $$V_b = \dfrac{V_a \cdot C_a \cdot n_a}{C_b \cdot n_b}$$ elde edilir. \(V_a\)'nın hacim birimi doğrudan \(V_b\)'ye taşınır; dolayısıyla \(V_a\)'yı mL cinsinden girerseniz \(V_b\) de mL cinsinden çıkar.

Reklam
Eşdeğerlik noktasında asit ve baz mollerinin eşitliğini gösteren terazi şeması
Eşdeğerlik noktasında asit eşdeğerlerinin mol sayısı, baz eşdeğerlerinin mol sayısına eşittir (Va·Ca·na = Vb·Cb·nb).

Çözümlü Örnek

0,1 mol/L HCl çözeltisinden (\(n_a = 1\)) 25 mL'yi, 0,1 mol/L NaOH ile (\(n_b = 1\)) titre ediyorsunuz. $$V_b = \frac{25 \times 0{,}1 \times 1}{0{,}1 \times 1} = 25 \text{ mL}$$ Bunun yerine 0,1 mol/L H2SO4 çözeltisinden (\(n_a = 2\)) 25 mL'yi aynı NaOH ile titre etseydiniz, $$V_b = \frac{25 \times 0{,}1 \times 2}{0{,}1 \times 1} = 50 \text{ mL}$$ olurdu; çünkü her asit molekülü iki proton verir.

Titrant hacmine karşı pH titrasyon eğrisi, eşdeğerlik noktasında dik bir sıçrama
Titrasyon eğrisi: pH eşdeğerlik noktasında keskin biçimde yükselir ve gereken titrant hacmini gösterir.

Yaygın Asitler ve Bazlar ile n-Faktörleri

n-faktörü (asit için \(n_a\), baz için \(n_b\)), bir asidin tam nötralizasyon sırasında formula birimi başına bağışlayabileceği reaktif proton sayısı (\(\text{H}^+\)) veya bazın serbest bıraktığı hidroksit iyon sayısı (\(\text{OH}^-\)) veya eşdeğer baz biriminin sayısıdır. Denklik noktası ilişkisini doğrudan ölçeklendirir: \(V_a C_a n_a = V_b C_b n_b\).

Ayıraç Formül Tür n-faktörü
Hidroklorik asit HCl Monoproton asit 1
Nitrik asit HNO₃ Monoproton asit 1
Asetik asit CH₃COOH Monoproton asit 1
Sülfürik asit H₂SO₄ Diproton asit 2
Fosforik asit H₃PO₄ Triproton asit 3 (tam nötralizasyon)
Oksalik asit H₂C₂O₄ Diproton asit 2
Sodyum hidroksit NaOH Monobazik baz 1
Potasyum hidroksit KOH Monobazik baz 1
Kalsiyum hidroksit Ca(OH)₂ Dibazik baz 2
Sodyum karbonat Na₂CO₃ Dibazik (diasidik) baz 2 (H₂CO₃ son noktasına kadar)

Not: H₃PO₄ ve Na₂CO₃ gibi poliproton türleri birden fazla denklik noktasına sahiptir. Kullandığınız n-faktörü, titrasyon yapılan spesifik denklik noktasıyla eşleşmelidir (örneğin H₃PO₄'ün ilk son noktası için n = 1, ikincisi için n = 2).

Reklam

Farklı Senaryolarda Titrant Hacmi

Gerekli titrant hacmi \(V_b = \dfrac{V_a \cdot C_a \cdot n_a}{C_b \cdot n_b}\) ifadesine uyar. Aşağıdaki tablo, analit hacmi, konsantrasyonu, n-faktörü ve titrant gücünün denklik noktasına ulaşmak için gereken hacmi nasıl değiştirdiğini gösterir.

Analit (asit) Vₐ (mL) Cₐ (M) nₐ Titrant (baz) C_b (M) n_b V_b (mL)
HCl (monoproton) 25,0 0,100 1 NaOH 0,100 1 25,0
HCl (seyreltilmiş analit) 25,0 0,050 1 NaOH 0,100 1 12,5
H₂SO₄ (diproton) 25,0 0,100 2 NaOH 0,100 1 50,0
H₃PO₄ (triproton, tam) 20,0 0,100 3 NaOH 0,100 1 60,0
HCl + yoğun titrant 25,0 0,100 1 NaOH 0,500 1 5,0
Ca(OH)₂ ile titrasyon yapılan HCl 30,0 0,100 1 Ca(OH)₂ 0,100 2 15,0

Önemli desenler: analit n-faktörünü iki katına çıkarmak (monoproton → diproton) titrant hacmini iki katına çıkarırken, titrant konsantrasyonunu veya n-faktörünü iki katına çıkarmak onu yarı yarıya azaltır.

Tanımlar & Sözlük

Analit
Konsantrasyonu bilinmeyen (veya doğrulanacak) olan ve ölçülmekte olan madde — bir asit–baz titrasyonunda, şişeye yerleştirilen asit veya baz.
Titrant
Buretten analit ile reaksiyona girmesi için bilinen konsantrasyonda sunulan ayıraç.
Denklik noktası
Eklenen titrant mollerinin analit mollerine stokiyometrik olarak eşit olduğu nokta, yani \(V_a C_a n_a = V_b C_b n_b\). Reaksiyon stokiyometrisine göre tanımlanan teorik/kimyasal bir noktadır.
Son nokta
Bir göstergenin renk değiştirdiği (veya bir aletin tamamlanışı sinyal verdiği) gözlemlenen nokta. İyi seçilmiş bir gösterge, son noktanın denklik noktası ile yakından çakışmasını sağlar; küçük herhangi bir fark titrasyon (gösterge) hatasıdır.
n-faktörü (nₐ / n_b)
Bir asidin reaksiyonda bağışladığı reaktif H⁺ iyon sayısı (nₐ) veya bazın kabul ettiği veya serbest bıraktığı OH⁻ iyon/eşdeğer sayısı (n_b) formula birimi başına. HCl ve NaOH'nin n = 1 vardır; H₂SO₄ ve Ca(OH)₂'nin n = 2 vardır.
Eşdeğenler
Mol × n-faktörüne eşit reaktif kapasiteyi ölçmek. Denklik noktasında asidin eşdeğenleri bazın eşdeğenlerine eşittir.
Molarite (M)
Çözelti hacmi başına çözünene ait mol sayısı olarak ifade edilen konsantrasyon (mol/L). Titrasyon formülündeki Cₐ ve C_b değerleri molaritelerdir.

Sıkça Sorulan Sorular

na ve nb nedir? Nötrleşme tepkimesine katılan, formül birimi başına asidik proton (asit için) veya hidroksit iyonu (baz için) sayısıdır.

Bu hesaplama güçlü asit/baz mı varsayıyor? Stokiyometrik hacim, zayıf ve güçlü reaktifler için aynıdır; yalnızca pH eğrisinin şekli ve seçilecek indikatör değişir. Bu hesaplayıcı her durumda eşdeğerlik noktası hacmini verir.

mL yerine litre kullanabilir miyim? Evet. Sonuç hacmi, \(V_a\) için hangi hacim birimini kullandıysanız onunla çıkar.

Son güncelleme:

Kimya kategorisinde en popüler

Tüm Kimya hesap makinelerini gör