Nakit Yakma Oranı Hesaplama Aracı Nedir?
Nakit yakma oranı (burn rate), bir işletmenin nakit rezervlerini ne hızla harcadığını gösterir. Bu Burn Rate hesaplama aracı; startup'lara, girişimcilere ve finans ekiplerine aylık net nakit yakma oranlarını ölçme ve "runway" sürelerini (yani mevcut harcama temposunda nakitin tükenmesine kalan süreyi) tahmin etme imkânı sunar. Araç para birimini ülkeden bağımsız olarak ele aldığı için her ülkede aynı şekilde kullanılabilir; siz kendi para biriminizdeki rakamları girersiniz.
Yalnızca üç sayı giriyorsunuz ve araç size anında nakit yakıp yakmadığınızı yoksa kârlı mı çalıştığınızı, paranızın ne kadar dayanacağını ve giderlerinizin ne kadarlık kısmının henüz gelirle karşılanmadığını söylüyor.
Girmeniz Gereken Değerler
- Başlangıç Nakdi: Şu anda bankada bulunan toplam nakitiniz.
- Aylık Giderler: Aylık tekrar eden toplam masraflarınız (maaşlar, kira, yazılımlar, pazarlama vb.).
- Aylık Gelir: Her ay satışlardan veya diğer kaynaklardan elde ettiğiniz nakit.
Formül Nasıl Çalışır?
Araç önce net nakit yakma oranınızı hesaplar:
- $$\text{Net Yakma Oranı} = \text{Aylık Giderler} - \text{Aylık Gelir}$$
Bu sonuç sıfır ya da negatifse, geliriniz giderlerinizi karşılıyor demektir ve araç sizi kârlı olarak işaretler; runway geri sayımına gerek kalmaz. Sonuç pozitifse, araç runway sürenizi hesaplar:
- $$\text{Runway (ay)} = \frac{\text{Başlangıç Nakdi}}{\text{Net Yakma Oranı}}$$
- Tam sayı kısmı ay olarak runway sürenizi verir; kalan ondalık kısım güne çevrilir (ondalık \(\times 30\)).
- $$\text{Yakma Yüzdesi} = \left(\frac{\text{Net Yakma Oranı}}{\text{Aylık Giderler}}\right) \times 100$$ — harcamalarınızın henüz gelirle finanse edilmeyen kısmı.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki 100.000 $ başlangıç nakdiniz var, ayda 25.000 $ harcıyor ve 10.000 $ gelir elde ediyorsunuz.
- Net yakma oranı = $$25.000\ \$ - 10.000\ \$ = \textbf{ayda } 15.000\ \$$$
- Runway = $$100.000\ \$ \div 15.000\ \$ = 6{,}67 \rightarrow \textbf{6 ay 20 gün}\ (0{,}67 \times 30 \approx 20)$$
- Yakma yüzdesi = $$\left(\frac{15.000\ \$}{25.000\ \$}\right) \times 100 = \textbf{\%60}$$
Yani giderlerinizin %60'ı karşılanmıyor ve bu tempoda nakitiniz yaklaşık altı buçuk ay dayanır.
Farklı Senaryolarda Yakma Oranı
Aşağıdaki senaryolar, başlangıç nakit, giderler ve gelirin aylık net yakma, pist ve yakma yüzdesini nasıl belirledikleri göstermektedir. Net yakma = giderler − gelir; pist (aylar) = başlangıç nakit ÷ net yakma; pist (günler) ≈ aylar × 30,44; yakma % = net yakma ÷ giderler.
| Başlangıç Nakit | Aylık Giderler | Aylık Gelir | Net Yakma | Pist (aylar) | Pist (günler) | Yakma % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| $120.000 | $30.000 | $0 | $30.000 | 4,0 | ~122 | %100 |
| $500.000 | $60.000 | $10.000 | $50.000 | 10,0 | ~304 | %83 |
| $1.000.000 | $80.000 | $25.000 | $55.000 | 18,2 | ~553 | %69 |
| $250.000 | $45.000 | $35.000 | $10.000 | 25,0 | ~761 | %22 |
| $400.000 | $50.000 | $55.000 | −$5.000 | Nakit akışı pozitif | — | %0 (kârlı) |
Son satıra dikkat edin: gelir giderleri aştığında, net yakma negatiftir ve bu nedenle yokolma pistine kalmamıştır — işletme nakit tüketmek yerine oluşturmaktadır.
Temel Terimler Tanımlanmıştır
- Net Yakma Oranı
- Bir işletmenin gelir muhasebesi sonrasında ayda tükettiği nakit tutarı: aylık giderler eksi aylık gelir. Bu, fiilen banka bakiyenizi drene eden rakamdır.
- Brüt Yakma Oranı
- Herhangi bir gelir çıkarmadan önceki toplam aylık nakit çıkışları (işletme giderleri). Gelirden bağımsız olarak toplam harcamayı ölçer.
- Pist
- Mevcut nakit rezervlerinin mevcut net yakma oranında ne kadar süreceği, aylar cinsinden ifade edilir: başlangıç nakit ÷ net yakma. Paranızın bitmesinden önceki mevcut zamanı gösterir.
- Başlangıç Nakit
- İşletmeleri finanse etmek için şu anda mevcut olan nakit ve nakit eşdeğerleri — yakma her ay çıkarılan bakiye.
- Aylık Giderler
- Bir ayda harcanan toplam nakit, maaş, kira, yazılım, pazarlama ve diğer işletme maliyetleri dahil. Brüt yakmaya eşdeğerdir.
- Aylık Gelir
- Bir ay içinde işletmeden kazanılan nakit geliri. Daha yüksek gelir, net yakmayı azaltır ve pistini uzatır.
- Yakma Oranı Yüzdesi
- Aylık giderlerin (veya gelirin) bir payı olarak ifade edilen net yakma, harcamanın ne kadarının gelir tarafından karşılanmak yerine rezervlerden finanse edildiğini gösterir. Daha yüksek bir yüzde, nakit daha hızlı tükendiği anlamına gelir.
Sıkça Sorulan Sorular
Brüt ve net yakma oranı arasındaki fark nedir? Brüt yakma, aylık toplam giderlerinizdir; net yakma (bu aracın hesapladığı değer) ise gelirinizi düşerek gerçek nakit erimesini gösterir.
Gelirim giderlerimden yüksekse ne olur? Araç sizi kârlı olarak işaretler ve nakit tüketmediğiniz için runway geri sayımını atlar.
Runway tahmini ne kadar doğru? Hesaplama, giderlerin ve gelirin sabit kaldığını varsayar. Gerçek işletmelerde sezonsallık ve büyüme yaşanır; bu yüzden rakamlarınız her değiştiğinde yeniden hesaplayarak planlamanızı gerçekçi tutun.
