Seyreltme faktörü nedir?
Seyreltme faktörü (DF), bir stok çözeltinin istenen hedef konsantrasyona ulaşmak için kaç kez seyreltilmesi gerektiğini gösterir. Stok konsantrasyonunun son konsantrasyona oranıdır. DF değerinin 10 olması, 1:10 oranında bir seyreltme anlamına gelir — yani bir birim stok ile toplam on birime tamamlayacak kadar seyreltici karıştırılır.
Bu hesaplayıcıyı nasıl kullanırsınız?
Stok çözeltinizin konsantrasyonunu ve ulaşmak istediğiniz hedef (son) konsantrasyonu girin. Her iki değer için de tutarlı bir birim kullanın (M, mM, mg/mL, %, vb.). İsterseniz hazırlamak istediğiniz son hacmi de girin; hesaplayıcı ne kadar stok ve ne kadar seyreltici karıştırmanız gerektiğini söyleyecektir.
Formülün açıklaması
Temel denklem şudur: $$\text{DF} = \frac{\text{Stok Konsantrasyonu}}{\text{Son Konsantrasyon}}$$ Pay ve paydada aynı birim yer aldığı için seyreltme faktörü birimsizdir. Belirli bir hacim hazırlamak için \(V_{\text{stok}} = \dfrac{V_{\text{son}}}{\text{DF}}\) kadar stok alın ve \(V_{\text{son}}\) değerine ulaşana dek seyreltici ekleyin.
Örnek hesaplama
Elinizde 100 mM'lik bir stok var ve 10 mM'ye ihtiyacınız var. $$\text{DF} = \frac{100}{10} = 10$$ yani 1:10 seyreltme. 50 mL hazırlamak için: $$V_{\text{stok}} = \frac{50}{10} = 5\ \text{mL}$$ stok alın, ardından 45 mL seyreltici ekleyin.
Sıkça Sorulan Sorular
1:10 ne anlama gelir? Son çözeltinin stoğa göre 10 kat daha seyreltik olduğu anlamına gelir — toplam on birim içinde bir birim stok.
Farklı birimler kullanabilir miyim? Evet, her iki konsantrasyonda da aynı birimi kullandığınız sürece sorun olmaz. Oran alındığında birimler birbirini sadeleştirir.
Hedefim stoğumdan yüksekse ne olur? Seyrelterek konsantrasyon artıramazsınız; bu durumda DF 1'den küçük çıkar, yani çözeltiyi seyreltmek yerine yoğunlaştırmanız gerekir.