Rahatsızlık İndeksi nedir?
Rahatsızlık İndeksi (Discomfort Index, DI), diğer adıyla Sıcaklık-Nem İndeksi (Temperature-Humidity Index, THI), hava sıcaklığı ile nem oranının birleşimine bağlı olarak insanların kendini ne kadar rahatsız hissettiğini tahmin eden tek bir sayıdır. 1959 yılında E.C. Thom tarafından ortaya konmuştur ve hava durumu raporlarında yaygın olarak kullanılır; çünkü yüksek nem, sıcak bir günü termometrenin gösterdiğinden çok daha bunaltıcı hissettirir. Bu, ülkeye özgü herhangi bir kural içermeyen evrensel bir meteoroloji formülüdür.
Bu hesaplama aracı nasıl kullanılır?
Hava sıcaklığını girin, birimini seçin (Celsius, Fahrenheit veya Kelvin) ve bağıl nemi 0 ile 100 arasında yüzde olarak yazın. Hesaplayıcı gerekirse sıcaklığı Celsius'a çevirir, DI değerini hesaplar ve buna karşılık gelen konfor hissi kategorisini gösterir. DI bir sıcaklık gibi görünse de boyutsuzdur; yani değeri derece olarak okumayın.
Formülün açıklaması
İndeks şu şekilde hesaplanır: $$\text{DI} = 0{,}81 \times T + 0{,}01 \times H \times (0{,}99 \times T - 14{,}3) + 46{,}3$$ burada \(T\) °C cinsinden sıcaklık, \(H\) ise yüzde cinsinden nemdir. \(0{,}01\) katsayısı nemi zaten ölçeklendirdiği için %70 nem için \(0{,}7\) değil, doğrudan \(70\) girersiniz. Düşük sıcaklıklarda parantez içindeki ifade negatif olabilir; bu da soğuk koşullarda indeksi doğru biçimde düşürür.
Konfor eşikleri: 55 altı Soğuk; 55–60 Serin; 60–65 Rahat; 65–70 Hoş; 70–75 Hafif ılık; 75–80 Hafif sıcak, kısmen rahatsız edici; 80–85 Sıcak, çoğu kişi için rahatsız edici; 85 ve üzeri Çok sıcak, dayanılmaz.
Çözümlü örnek
30°C sıcaklık ve %70 nem için: $$\text{DI} = 0{,}81 \times 30 + 0{,}01 \times 70 \times (0{,}99 \times 30 - 14{,}3) + 46{,}3 = 24{,}3 + 0{,}7 \times 15{,}4 + 46{,}3 = 24{,}3 + 10{,}78 + 46{,}3 = 81{,}38 \approx 81{,}4$$ bu da “Sıcak, çoğu kişi rahatsızlık hisseder” aralığına denk gelir.
Sıkça Sorulan Sorular
DI derece cinsinden mi ölçülür? Hayır. Sayısal olarak bir sıcaklığa benzese de DI boyutsuzdur ve °C etiketiyle gösterilmemelidir.
Nem neden bu kadar önemli? Ter buharlaşarak bizi serinletir; yüksek nem buharlaşmayı yavaşlattığı için aynı sıcaklık daha sıcak hissettirir ve indeks yükselir.
Nem değeri olarak ne girmeliyim? Doğrudan yüzde değerini kullanın (örneğin %65 için 65). %0–100 dışındaki değerler fiziksel olarak geçersizdir ve bu aralığa sınırlanır.
