Bu hesaplayıcı ne işe yarar?
Bu araç, bir istasyonun gerçek rakımında ölçülen barometrik basıncı deniz seviyesinde okunacak eşdeğer basınca indirger (düzeltir). Hava basıncı yükseklikle birlikte doğal olarak düştüğü için, farklı rakımlardaki iki meteoroloji istasyonu doğrudan karşılaştırılamaz. Her ölçümü deniz seviyesine düzelterek meteorologlar, yüzey hava haritalarında ve altimetre ayarlarında (QNH/QFF indirgeme ailesi) kullanılan karşılaştırılabilir değerler elde eder. Bu, barometre formülüne dayanan evrensel bir fizik hesabıdır ve herhangi bir ülkeye özgü değildir.
Nasıl kullanılır?
Üç değer girin: istasyonun deniz seviyesinden yüksekliği (rakım) metre cinsinden, o istasyonda ölçülen basınç hektopaskal (hPa) cinsinden ve yerel hava sıcaklığı santigrat derece cinsinden. Hesaplayıcı sıcaklığı Kelvin'e çevirir, standart bir sıcaklık azalma oranı (lapse rate) uygular ve deniz seviyesi basıncını \(P_0\) hPa olarak verir.
Formülün açıklaması
İndirgeme için şu formül kullanılır:
$$P_0 = \text{İstasyon Basıncı} \cdot \left(1 + \frac{a \cdot h}{T_K}\right)^{\frac{g}{a\,R}}$$Burada \(a = 0{,}0065 \ \text{K/m}\) standart sıcaklık azalma oranı, \(g = 9{,}80665 \ \text{m/s}^2\) standart yerçekimi ivmesi, \(R = 287{,}05 \ \text{J/(kg}\cdot\text{K)}\) kuru hava için özgül gaz sabiti ve \(T_K = T_{\degree C} + 273{,}15\) mutlak sıcaklıktır. Üs olan \(\frac{g}{aR}\) yaklaşık \(5{,}2558\) değerine eşittir. Rakım sıfır olduğunda çarpan 1 olur ve \(P_0\), \(P\)'ye eşit çıkar.
Örnek hesaplama
\(h = 1000 \ \text{m}\), \(P = 980 \ \text{hPa}\), \(T = 15 \ \degree\text{C}\) için:
$$T_K = 288{,}15 \ \text{K};\quad a \cdot h = 6{,}5$$$$\text{iç terim} = 1 + \frac{6{,}5}{288{,}15} = 1{,}022557$$$$\text{bunun } 5{,}25579 \text{ üssü } 1{,}12440 \text{ çarpanını verir}$$$$P_0 = 980 \times 1{,}12440 \approx 1101{,}9 \ \text{hPa}$$Sık sorulan sorular
Sonuç ne kadar doğru? Standart bir sıcaklık azalma oranı varsayar ve standarda yakın koşullarda birkaç bin metreye kadar olan rakımlarda yaklaşık 1 hPa hassasiyetle doğru sonuç verir.
Hangi birimleri kullanmalıyım? Rakım metre, basınç hPa, sıcaklık \(\degree\text{C}\) cinsinden olmalıdır. Çıktı, giriş basıncıyla aynı birimdedir, yani hPa'dır; çünkü düzeltme boyutsuz bir çarpandır.
Deniz seviyesinde ne olur? \(h = 0\) olduğunda düzeltme çarpanı tam olarak 1'dir; dolayısıyla deniz seviyesi basıncı, girilen istasyon basıncına eşittir.
