Atım Hacmi Nedir?
Atım hacmi (SV), kalbin her atımında sol ventrikülden dışarı pompalanan kan miktarıdır ve atım başına mililitre (mL/atım) cinsinden ölçülür. Kalp fonksiyonunun önemli bir göstergesidir. Dinlenme halindeki bir yetişkin için tipik değer yaklaşık 60–100 mL/atım'dır. Bu hesaplama aracı atım hacmini iki yöntemle bulur: kalp debisi ile kalp hızından veya kalbin dolu ve boşalmış hacimleri arasındaki farktan.
Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?
Bir yöntem seçin. Kalp Debisi yöntemi için kalp debisini dakikada litre (L/dk) ve kalp hızını dakikadaki atım sayısı (bpm) olarak girin. Ventrikül Hacmi yöntemi için diyastol sonu hacmi (EDV, ventrikül doluyken ki hacim) ve sistol sonu hacmi (ESV, kasılmadan sonraki hacim) mililitre cinsinden girin. Sonuç anında mL/atım olarak görüntülenir.
Formülün Açıklaması
Kalp debisi, dakikada pompalanan toplam kan miktarıdır ve atım hacmi ile kalp hızının çarpımına eşittir. Bu denklemi yeniden düzenlediğimizde $$\text{SV} = \frac{\text{Cardiac Output (L/min)} \times 1000}{\text{Heart Rate (bpm)}}$$ elde edilir. Kalp debisi genellikle L/dk, atım hacmi ise mL cinsinden ifade edildiğinden, önce CO değerini 1000 ile çarparız. Alternatif olarak atım hacmi, ventrikülün her atımda ne kadar boşaldığını gösterir: $$\text{SV} = \text{End-Diastolic Volume (mL)} - \text{End-Systolic Volume (mL)}$$.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki bir hastanın kalp debisi 5 L/dk ve kalp hızı 70 bpm olsun. $$\text{SV} = \frac{5 \times 1000}{70} = \frac{5000}{70} \approx 71{,}4 \text{ mL/atım}$$ yani sağlıklı bir değer. Hacimleri kullanırsak: EDV 120 mL ve ESV 50 mL ise, $$\text{SV} = 120 - 50 = 70 \text{ mL/atım}$$ olur.
Sıkça Sorulan Sorular
Normal atım hacmi nedir? Dinlenme halindeki bir yetişkin için yaklaşık 60–100 mL/atım'dır; ancak bu değer vücut ölçüsüne ve fiziksel kondisyona göre değişir.
Atım hacmi ile ejeksiyon fraksiyonu arasındaki ilişki nedir? Ejeksiyon fraksiyonu \(= \frac{\text{SV}}{\text{EDV}} \times 100\%\). SV 70 mL ve EDV 120 mL olduğunda EF ≈ %58 olur.
Egzersiz atım hacmini değiştirir mi? Evet, egzersiz sırasında kalp daha güçlü dolup kasıldığı için atım hacmi artar ve kalp debisi yükselir. Bu araç eğitim amaçlıdır, tıbbi tanı için kullanılamaz.
