Bu Hesaplayıcı Ne İşe Yarar?
Bu araç, dengeli bir üç fazlı AC sistemde gerçek gücü (watt) elektrik akımına (amper) dönüştürür. Üç fazlı güç; motorlar, büyük iklimlendirme (HVAC) üniteleri ve dağıtım panoları gibi endüstriyel ve ticari tesislerde sıkça karşımıza çıkar. Üç faz yükü birlikte paylaştığı için akım hesabına \(\sqrt{3}\) (yaklaşık 1,732) katsayısı, hatlar arası gerilim ve güç faktörü dâhil edilir.
Nasıl Kullanılır?
Gerçek gücü watt cinsinden, hatlar arası gerilimi (üç fazdan herhangi ikisi arasında ölçülen gerilim — örneğin 400 V, 415 V veya 480 V) ve güç faktörünü (çoğu yük için tipik olarak 0,8–1,0 aralığında) girin. Hesaplayıcı, hat akımını amper olarak verir. Görünür gücü (VA) değil, gerçek gücü (watt) kullanın; güç faktörü aradaki farkı zaten hesaba katar.
Formülün Açıklaması
Hat akımı şu formülle bulunur: $$I = \frac{\text{Power (W)}}{\sqrt{3}\times\text{Voltage (V)}\times\text{Power Factor}}$$ Burada P, watt cinsinden gerçek güç; VLL, hatlar arası gerilim; GF ise güç faktörüdür. \(\sqrt{3}\) katsayısı, üç fazlı sistemlerin geometrisinden kaynaklanır ve hat değerleriyle faz değerleri arasındaki ilişkiyi ifade eder. Daha yüksek gerilim veya daha yüksek güç faktörü, aynı gücü iletmek için gereken akımı azaltır.
Örnek Hesaplama
Bir yükün, hatlar arası 400 V gerilimde ve 0,8 güç faktörüyle 10.000 W çektiğini varsayalım. Paydadaki ifade $$\sqrt{3}\times 400\times 0{,}8 = 1{,}732\times 400\times 0{,}8 \approx 554{,}26$$ olur. Buna göre \(I = 10.000 \div 554{,}26 \approx\) 18,04 A elde edilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Hatlar arası gerilimi mi, faz gerilimini mi kullanmalıyım? Bu hesaplayıcı hatlar arası gerilimi (örneğin 400 V) kullanır. Elinizde yalnızca faz gerilimi varsa, önce onu \(\sqrt{3}\) ile çarparak hatlar arası gerilimi bulun.
Hangi güç faktörünü kullanmalıyım? Dirençli yükler (örneğin ısıtıcılar) 1,0'e yakındır; motorlar genellikle 0,8–0,9 aralığındadır. Doğru değer için ekipmanın etiket bilgisini kontrol edin.
Tek fazlı sistemlerde de geçerli mi? Hayır — tek fazlı sistemlerde \(\sqrt{3}\) katsayısı olmadan \(I = P / (V \times GF)\) formülü kullanılır.