Üç Fazlı Akım Hesaplama Aracı nedir?
Bu araç, dengeli bir üç fazlı yükün çektiği hat akımını (amper cinsinden) hesaplar. Üç fazlı sistemler için kullanılan standart güç denklemini temel alır; aktif gücü, hatlar arası gerilimi ve güç faktörünü birbirine bağlar. Dengeli her üç fazlı AC sisteminde, ülkeden bağımsız olarak geçerlidir. Türkiye'de ve Avrupa genelinde tipik hat gerilimi 400 V iken, Kuzey Amerika'da bu değer genellikle 480 V'tur.
Nasıl kullanılır?
Yükün aktif gücünü watt cinsinden, hatlar arası (faz-faz) gerilimi ve güç faktörünü (0 ile 1 arasında bir değer; motorlarda genellikle 0,8–0,95) girin. Hesaplayıcı size hat akımını amper olarak, ayrıca aktif gücü kW ve görünür gücü kVA cinsinden verir.
Formülün açıklaması
Dengeli bir üç fazlı yük için:
$$I = \frac{\text{Güç (W)}}{\sqrt{3} \times \text{Gerilim (V)} \times \text{Güç Faktörü}}$$Burada P watt cinsinden aktif güç, V hatlar arası gerilim, PF güç faktörü ve \(\sqrt{3} \approx 1{,}732\)'dir. \(\sqrt{3}\) katsayısı, hat akımının üç fazlı sistemlerin geometrisi aracılığıyla faz büyüklükleriyle ilişkilendirilmesinden kaynaklanır. Görünür güç \(S = P / PF\) formülü kVA değerini verir; transformatör ve jeneratörlerin boyutlandırılması bu değere göre yapılır.
Örnek hesaplama
400 V üç fazlı beslemeye bağlı, güç faktörü 0,9 olan 10.000 W'lık bir motor için:
$$I = \frac{10000}{1{,}732 \times 400 \times 0{,}9} = \frac{10000}{623{,}5} \approx 16{,}04 \text{ A}$$Görünür güç ise \(10 / 0{,}9 \approx 11{,}11\) kVA olur.
Sık Sorulan Sorular
Hangi gerilimi girmeliyim? Faz-nötr gerilimini değil, hatlar arası gerilimi (örneğin 400 V veya 480 V) kullanın.
Elimde W yerine kW varsa ne yapmalıyım? Girmeden önce kW değerini 1000 ile çarparak watt'a çevirin.
Hangi güç faktörünü kullanmalıyım? Saf dirençli yükler için 1,0; asenkron motorlar için ise genellikle 0,8–0,9 uygundur. Emin değilseniz cihazın etiket bilgilerini kontrol edin.
