Rüzgar Yükü Hesaplama

Rüzgar Yükü Hesaplama

Lider AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

F=12·Hava Yoğunluğu (kg/m3)·Rüzgar Hızı (m/s)2·Cd·Alan (m2)F = \frac{1}{2} \cdot {{\text{Hava Yoğunluğu (kg/m}^3)}} \cdot \text{Rüzgar Hızı (m/s)}^{2} \cdot {{\text{C}_d}} \cdot {{\text{Alan (m}^2)}}

Örnek

F=12·1.225·302·1.2·10=6,615F = \frac{1}{2} \cdot 1.225 \cdot 30^{2} \cdot 1.2 \cdot 10 = 6{,}615
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Rüzgar Yükü Kuvveti
6.615
newton (N)
Kuvvet 6,615 kN
Dinamik Basınç 661,5 Pa

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Rüzgar Yükü Nedir?

Rüzgar yükü, hareket eden havanın bir yapıya ya da yüzeye uyguladığı kuvvettir. Mühendisler; kirişlerin, bağlantı elemanlarının, tabelaların, güneş panellerinin, çitlerin ve cephelerin fırtınalara dayanacak şekilde boyutlandırılmasında bu değeri kullanır. Bu hesaplama aracı, dinamik rüzgar basıncının sürükleme denklemi biçimini kullanarak toplam yatay kuvveti hesaplar. Birimden bağımsız olan bu yöntem, SI birimleri girildiği sürece dünyanın her yerinde geçerlidir.

Düz dikey bir yüzeye çarparak kuvvet oluşturan rüzgar okları
v hızıyla hareket eden rüzgar, A alanlı bir yüzeye çarparak yatay bir F kuvveti oluşturur.

Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?

Tasarım rüzgar hızını metre/saniye cinsinden, rüzgara bakan izdüşüm alanını metrekare cinsinden, şeklin sürükleme katsayısını ve hava yoğunluğunu (deniz seviyesinde, 15 °C'de yaklaşık 1,225 kg/m³) girin. Araç; kuvveti newton ve kilonewton cinsinden, ayrıca dinamik basıncı pascal cinsinden verir.

Formül Açıklaması

Rüzgar kuvveti $$F = \tfrac{1}{2} \cdot \rho \cdot v^{2} \cdot C_d \cdot A$$ şeklindedir; burada \(\rho\) hava yoğunluğu, \(v\) rüzgar hızı, \(C_d\) sürükleme katsayısı ve \(A\) izdüşüm alanıdır. \(\tfrac{1}{2} \cdot \rho \cdot v^{2}\) terimi durma (dinamik) basıncını ifade eder; \(C_d\) ile çarpmak şeklin etkisini hesaba katar, \(A\) ile çarpmak ise basıncı maruz kalan yüzeye ölçekler. Tipik \(C_d\) değerleri: düz bir levha ya da duvar için ~1,2; uzun bir yapısal eleman için ~2,0; yuvarlatılmış şekiller için ~0,5–1,0. ABD birim sisteminde bu, \(V\) mph cinsinden olmak üzere genellikle \(q = 0{,}00256 \cdot V^{2}\) psf olarak yaklaşık hesaplanır.

Reklam
Rüzgar yükü formülünün dört değişkenini gösteren diyagram
Rüzgar yükü; hava yoğunluğu \(\rho\), rüzgar hızı \(v\), sürükleme katsayısı \(C_d\) ve yüzey alanı \(A\)'ya bağlıdır.

Örnek Hesaplama

10 m²'lik bir duvar, 30 m/s'lik bir rüzgar darbesine maruz kalıyor; \(C_d = 1{,}2\) ve \(\rho = 1{,}225\) kg/m³. Basınç $$q = 0{,}5 \times 1{,}225 \times 30^{2} \times 1{,}2 = 661{,}5 \text{ Pa}.$$ Kuvvet $$F = 661{,}5 \times 10 = 6{.}615 \text{ N} \approx 6{,}62 \text{ kN}.$$

Tipik Sürükleme Katsayıları (Şekle Göre)

Sürükleme katsayısı \(C_d\), bir şeklin geometrisinin \(F = \tfrac{1}{2}\rho v^2 C_d A\) kuvvetini nasıl etkilediğini ifade eder. Aşağıdaki değerler hava akışı için yaklaşık tipik rakamlardır. Gerçek değerler en-boy oranına, yüzey pürüzlülüğüne, kenar keskinliğine ve Reynolds sayısına bağlıdır; bu yüzden değerleri yalnızca tahmin amaçlı kullanın. Bina tasarımında ise yerel rüzgar yükü standardınızda verilen basınç ve kuvvet katsayılarını kullanın.

Şekil (akış yönü) Yaklaşık \(C_d\) Notlar
Düz levha / duvar, kare, yüzü akışa dönük ≈ 1.2 Orta en-boy oranına sahip reklam panoları ve duvarlar için tipik
Uzun düz levha, yüzü akışa dönük ≈ 1.9–2.0 Çok yüksek en-boy oranı (uzunluk genişlikten çok daha büyük)
Küp / kare prizma ≈ 1.05–1.3 Yönelime bağlıdır (yüzü akışa dönük ile köşesi akışa dönük arasında)
Silindir, akışa dik ≈ 0.8–1.2 Reynolds sayısına ve uzunluk-çap oranına göre değişir
Küre ≈ 0.47 Alt kritik Reynolds sayıları; çok yüksek Re'de düşer
Yarım küre kap, açık taraf rüzgara bakar ≈ 1.4 Kap biçimli yüzeyler rüzgarı yakalar
Dairesel tabela / disk, yüzü akışa dönük ≈ 1.1 Düşük en-boy oranlı bir düz levhaya benzer
Akış çizgisel gövde (kanat profiline benzer) ≈ 0.04–0.1 Düşük hücum açısında iyi düzeltilmiş şekiller

Emin değilseniz, rüzgara bakan düz bir yüzey için \(C_d = 1.2\) yaygın, muhafazakâr bir başlangıç değeridir.

Farklı Rüzgar Hızlarında Rüzgar Kuvveti

Varsayımlar: 10 m² düz yüzey, \(C_d = 1.2\), hava yoğunluğu \(\rho = 1.225\) kg/m³ (yaklaşık 15 °C'de standart deniz seviyesi havası). Dinamik basınç \(q = \tfrac{1}{2}\rho v^2\) ve kuvvet \(F = q \cdot C_d \cdot A\) olup, burada sadeleşerek \(F = 7.35\,v^2\) newton olur.

Rüzgar hızı (m/s) km/h mph Dinamik basınç (Pa) Kuvvet Açıklama (Beaufort ölçeği)
10 36 22.4 61.25 735 N (0.735 kN) Taze esinti (5. derece)
20 72 44.7 245 2940 N (2.94 kN) Fırtına (8. derece)
30 108 67.1 551.25 6615 N (6.62 kN) Şiddetli fırtına (11. derece)
40 144 89.5 980 11760 N (11.76 kN) Kasırga kuvveti (12. derece)
50 180 111.8 1531.25 18375 N (18.38 kN) Kasırga kuvveti (12. derece)

Kuvvet, hızın karesiyle orantılı değişir: hız 10 m/s'den 20 m/s'ye çıktığında kuvvet 735 N'dan 2940 N'a yükselir, yani dört kat artar. Beaufort ölçeğinde kasırga kuvveti eşiği yaklaşık 32.7 m/s'dir (yaklaşık 33 m/s, 118 km/h). 20 m/s için örnek hesap: \(F = 0.5 \times 1.225 \times 20^2 \times 1.2 \times 10 = 2940\) N.

Reklam

Rüzgar Hızı ve Basınç Birim Dönüşümleri

Formül SI birimlerinde çalışır: rüzgar hızı m/s, alan m², yoğunluk kg/m³ cinsinden girilir ve kuvvet newton olarak elde edilir. Diğer birimleri girmeden önce dönüştürün.

Rüzgar hızı

Birim Eşdeğer
1 mph 0.44704 m/s
1 km/h 0.27778 m/s
1 deniz mili (knot) 0.51444 m/s
1 m/s 3.6 km/h = 2.237 mph

Örnek dönüşümler

Verilen m/s cinsinden
50 mph 50 × 0.44704 = 22.35 m/s
100 km/h 100 × 0.27778 = 27.8 m/s
20 knot 20 × 0.51444 = 10.29 m/s

Basınç ve kuvvet

Birim Eşdeğer
1 Pa 0.000145 psi = 0.0209 psf
1 kN 224.8 lbf
1 N 0.2248 lbf

Örneğin, 500 Pa'lık bir dinamik basınç yaklaşık 500 × 0.0209 ≈ 10.4 psf'dir ve 2.94 kN'luk bir kuvvet yaklaşık 2.94 × 224.8 ≈ 661 lbf'dir.

Sıkça Sorulan Sorular

Hangi hava yoğunluğunu kullanmalıyım? Deniz seviyesinde 1,225 kg/m³ kullanın; yüksek rakımda veya yüksek sıcaklıkta bu değeri azaltın.

İzdüşüm alanı nedir? Yüzeyin rüzgar yönü boyunca bakıldığında görünen alanıdır — nesnenin rüzgara doğru oluşturduğu "gölge".

Bu bir yapı yönetmeliği tasarım değeri midir? Hayır. Bu bir fizik tahminidir. Yerel yönetmelikler (ASCE 7, Eurocode 1) ruhsatlandırma için rüzgar darbesi, maruziyet ve önem faktörlerini ekler. Türkiye'de de yapısal tasarım kendi yönetmeliklerine tabidir ve resmi projelerde ilgili standartlar esas alınmalıdır.

Son güncelleme:

Fizik ve Mühendislik kategorisinde en popüler

Tüm Fizik ve Mühendislik hesap makinelerini gör