Máy Tính Sụt Áp 3 Pha Là Gì?
Công cụ này ước tính lượng điện áp bị tổn hao dọc theo tuyến cáp ba pha cân bằng. Sụt áp quá mức khiến đèn mờ, dây nóng lên, máy cắt nhảy vô cớ và động cơ chạy yếu, vì vậy hầu hết các tiêu chuẩn lắp đặt đều giới hạn mức sụt áp trong khoảng 3–5% so với điện áp danh định. Máy tính sử dụng đơn vị hệ mét và áp dụng cho mọi mạch điện xoay chiều ba pha cân bằng.
Công Thức
Sụt áp dây-dây (line-to-line) được tính như sau:
$$V_{drop} = \sqrt{3} \times I \times R \times \cos\phi$$trong đó \(I\) = dòng tải tính bằng ampe, \(R\) = điện trở dây dẫn một chiều tính bằng ohm, và \(\cos\phi\) = hệ số công suất. Điện trở dây dẫn được xác định từ:
$$R = \frac{\rho \, L}{A}$$với \(\rho\) = điện trở suất tính bằng \(\Omega\cdot\text{mm}^2/\text{m}\) (khoảng 0.0175 với đồng, 0.028 với nhôm), \(L\) = chiều dài một chiều tính bằng mét, và \(A\) = tiết diện tính bằng \(\text{mm}^2\). Phần trăm sụt áp là \(\frac{V_{drop}}{V_{LL}} \times 100\).
Cách Sử Dụng
Nhập dòng tải, chiều dài cáp một chiều, điện trở suất của vật liệu dây dẫn, tiết diện, hệ số công suất và điện áp dây-dây của hệ thống. Máy tính sẽ trả về số volt sụt, phần trăm sụt áp, điện trở dây dẫn và điện áp còn lại tại tải.
Ví Dụ Minh Họa
Một tải 30 A được cấp nguồn qua tuyến cáp đồng dài 50 m, tiết diện 10 mm² (\(\rho = 0.0175\)), hệ số công suất 0.9 trên hệ thống 400 V. Điện trở là:
$$R = \frac{0.0175 \times 50}{10} = 0.0875\,\Omega$$Sụt áp là:
$$V_{drop} = \sqrt{3} \times 30 \times 0.0875 \times 0.9 \approx 4.09\,\text{V}$$tương đương khoảng \(1.02\%\) của 400 V — nằm an toàn trong giới hạn cho phép thông thường.
Câu Hỏi Thường Gặp
Vì sao lại có hệ số \(\sqrt{3}\)? Trong hệ ba pha cân bằng, sụt áp dây-dây liên hệ với sụt áp trên mỗi pha qua hệ số \(\sqrt{3}\), tạo ra biểu thức quen thuộc \(\sqrt{3} \, I R \cos\phi\).
Có cần tính cả điện kháng không? Mô hình đơn giản này chỉ dùng điện trở, vốn đủ chính xác với cáp tiết diện nhỏ. Đối với dây dẫn lớn và tuyến dài, điện kháng của cáp \(X\sin\phi\) cũng góp phần làm tăng mức sụt áp.
Nhập chiều dài một chiều hay cả đi lẫn về? Hãy nhập chiều dài một chiều. Công thức ba pha đã tính đến hình học của dây dẫn, nên bạn không cần nhân đôi khoảng cách.