Máy Tính Đá Cấp Phối Làm Nền Đường Là Gì?
Đá cấp phối làm nền (tiếng Anh gọi là road base, crushed aggregate base – CAB, hay sub-base) là lớp đá dăm trộn bột đá được lu lèn chặt, đóng vai trò chịu lực cho sân đường ô tô, mặt đường, sân vườn lát đá và nền móng công trình. Công cụ này ước tính cả thể tích lẫn trọng lượng đá cấp phối bạn cần, giúp bạn đặt đúng số lượng và tránh tốn kém vì phải gọi xe giao thêm lần hai.
Lưu ý: công cụ tính theo đơn vị Anh – Mỹ (feet, inch, yard khối, tấn ngắn / short ton). Tại Việt Nam thường dùng mét và mét khối, nên bạn có thể cần quy đổi đơn vị cho phù hợp với nhà cung cấp trong nước.
Cách Sử Dụng
Nhập chiều dài và chiều rộng của khu vực theo đơn vị feet, cùng độ dày lớp nền theo đơn vị inch. Sau đó chọn khối lượng riêng (density) — đá cấp phối đã lu lèn thường nặng khoảng 1,5 tấn mỗi yard khối, tuy nhiên đá vôi nghiền hay sỏi có thể dao động từ 1,3 đến 1,7. Công cụ sẽ trả về lượng đá cần dùng tính theo tấn, yard khối và feet khối.
Giải Thích Công Thức
Trước tiên, độ dày được đổi từ inch sang feet bằng cách chia cho 12. Thể tích theo feet khối là chiều dài × chiều rộng × độ dày. Chia cho 27 để đổi feet khối sang yard khối (vì 1 yd³ = 27 ft³). Cuối cùng, nhân thể tích yard khối với khối lượng riêng để ra trọng lượng theo tấn:
$$\text{Tấn} = \frac{D \times R \times (\text{Độ dày} \div 12)}{27} \times \rho$$
Ví Dụ Cụ Thể
Với một lối xe vào dài 20 ft, rộng 10 ft, lớp nền dày 6 inch và khối lượng riêng 1,5 tấn/yd³: độ dày = \(6/12 = 0{,}5\) ft, thể tích = \(20 \times 10 \times 0{,}5 = 100\) ft³ = \(100/27 \approx 3{,}70\) yd³. Trọng lượng = \(3{,}70 \times 1{,}5 \approx 5{,}56\) tấn.
Câu Hỏi Thường Gặp
Lớp đá nền nên dày bao nhiêu? Lối xe vào thông thường cần lớp nền dày 4–6 inch sau khi lu lèn; nơi chịu tải nặng có thể cần 8 inch trở lên.
Nên chọn khối lượng riêng bao nhiêu? Đá cấp phối đã lu lèn trung bình khoảng 1,5 tấn/yd³. Nếu có số liệu cụ thể từ nhà cung cấp thì nên dùng con số đó.
Có nên đặt dư không? Có — nên cộng thêm khoảng 5–10% để bù hao do lu lèn và nền đất không bằng phẳng.
