Công cụ tính thuế nhập khẩu theo mã HS là gì, ai cần dùng?
Khi nhập khẩu, thường phải nộp ba khoản thuế theo thứ tự: thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) nếu hàng thuộc diện chịu (rượu, ô tô, điều hòa công suất lớn…), và thuế giá trị gia tăng (GTGT). Khoản sau tính trên giá đã cộng khoản trước, nên một thuế suất nhập khẩu thấp hơn nhờ hiệp định thương mại tự do (FTA) kéo giảm cả thuế TTĐB và thuế GTGT.
Công cụ dành cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân nhập hàng. Bạn nhập giá CIF và các thuế suất đã tra theo mã HS; công cụ tính ba khoản thuế cho từng mức, theo pháp luật Việt Nam, và chỉ ra phương án rẻ nhất. Công cụ hỗ trợ ngày đăng ký tờ khai từ 01/07/2024 đến 31/12/2027; quy định được kiểm tra đến ngày 28/09/2026.
Căn cứ pháp lý
| Văn bản | Điều, khoản | Nội dung dùng trong công cụ | Hiệu lực |
|---|---|---|---|
| Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 107/2016/QH13 | Điều 5 khoản 1, khoản 3; Điều 8 khoản 1, 2 | Thuế = trị giá tính thuế × thuế suất; ba loại thuế suất (ưu đãi, ưu đãi đặc biệt, thông thường); trị giá tính thuế là trị giá hải quan; thời điểm tính thuế là ngày đăng ký tờ khai. | Từ 01/09/2016 |
| Quyết định 15/2023/QĐ-TTg | Điều 3 khoản 1, 2; Điều 4 khoản 1 | Thuế suất thông thường bằng 150% thuế suất MFN; mặt hàng có MFN 0% thì theo Phụ lục. | Từ 15/07/2023 |
| Nghị định 26/2023/NĐ-CP | Phụ lục II | Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN). | Từ 15/07/2023 |
| Nghị định 73/2025/NĐ-CP | Điều 1; Phụ lục | Sửa thuế suất MFN một số dòng ô tô, ví dụ mã 8703.23.57 từ 64% xuống 50%. | Từ 31/03/2025 |
| Nghị định 116/2022 (EVFTA), 120/2022 (AJCEP), 121/2022 (AANZFTA), 124/2022 (VJEPA), 126/2022/NĐ-CP (ATIGA) | Phụ lục; Nghị định 116/2022 Điều 3 khoản 4 | Biểu thuế ưu đãi đặc biệt từng hiệp định, theo cột năm. | Từ 30/12/2022 đến 31/12/2027 (VJEPA, AJCEP đến 31/03/2028) |
| Luật Thuế TTĐB 27/2008/QH12 (sửa bởi Luật 106/2016/QH13) | Điều 6 | Giá tính thuế TTĐB hàng nhập khẩu = giá tính thuế nhập khẩu + thuế nhập khẩu. | Đến 31/12/2025 |
| Luật Thuế TTĐB 66/2025/QH15 | Điều 6 khoản 1 điểm b; Điều 8 | Giữ cách tính giá như trên; biểu thuế mới (rượu dưới 20 độ 35% năm 2026; điều hòa trên 24.000 đến 90.000 BTU 10%). | Từ 01/01/2026 |
| Luật Thuế GTGT 13/2008/QH12 | Điều 7 khoản 2 điểm b; Điều 8 khoản 2, 3 | Giá tính GTGT hàng nhập khẩu = giá nhập tại cửa khẩu + thuế nhập khẩu + thuế TTĐB; thuế suất 5%, 10%. | Đến 30/06/2025 |
| Luật Thuế GTGT 48/2024/QH15 | Điều 7 khoản 1 điểm b; Điều 9 khoản 2, 3 | Cùng cách tính giá; thuế suất 5%, 10%. | Từ 01/07/2025 |
| Nghị định 72/2024/NĐ-CP; 180/2024/NĐ-CP; 174/2025/NĐ-CP | Điều 1; Điều 2 khoản 1 | Giảm thuế GTGT từ 10% còn 8%, áp dụng cả ở khâu nhập khẩu; hàng chịu thuế TTĐB không được giảm (từ 01/07/2025 trừ xăng). | 01/07/2024–31/12/2024; 01/01/2025–30/06/2025; 01/07/2025–31/12/2026 |
Luật 90/2025/QH15 (từ 01/07/2025) chỉ sửa các điều về miễn thuế của Luật 107/2016/QH13, không sửa Điều 5, Điều 8.
Thuế nhập khẩu: Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 107/2016/QH13, Điều 5 khoản 1 và Điều 8. Thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế GTGT ở khâu nhập khẩu theo luật thuế tương ứng nêu trong kết quả. Tổng thuế T = N + D + G (nhập khẩu + tiêu thụ đặc biệt + GTGT). Mỗi khoản thuế làm tròn đến đồng.
Cách tính thuế khâu nhập khẩu
Gọi \(C\) là trị giá tính thuế (giá CIF, đồng), \(t\) là thuế suất nhập khẩu, \(d\) là thuế suất TTĐB, \(g\) là thuế suất GTGT. Công cụ tính cho từng mức thuế suất \(t\) bạn nhập:
$$\begin{aligned} N &= C \times t \\ D &= (C + N) \times d \\ G &= (C + N + D) \times g \\ T &= N + D + G \end{aligned}$$Trong đó \(N\) là thuế nhập khẩu, \(D\) là thuế TTĐB, \(G\) là thuế GTGT, \(T\) là tổng thuế phải nộp ở khâu nhập khẩu.
- Trị giá tính thuế \(C\) là trị giá hải quan (Luật 107/2016/QH13, Điều 8 khoản 1). Trị giá bằng USD thì nhân với tỷ giá tính thuế.
- Chọn thuế suất nhập khẩu \(t\) theo ngày đăng ký tờ khai (Điều 8 khoản 2). Có ba loại (Điều 5 khoản 3), xem bảng dưới.
- Thuế nhập khẩu \(N = C \times t\) (Điều 5 khoản 1).
- Thuế TTĐB tính trên \(C + N\) (Luật 27/2008/QH12 sửa đổi, Điều 6; từ 01/01/2026 là Luật 66/2025/QH15, Điều 6 khoản 1 điểm b).
- Thuế GTGT tính trên \(C + N + D\) (Luật 13/2008/QH12, Điều 7 khoản 2 điểm b; từ 01/07/2025 là Luật 48/2024/QH15, Điều 7 khoản 1 điểm b).
- So sánh: phương án có \(T\) nhỏ nhất là phương án tốt nhất; tiết kiệm = \(T\) theo mức cơ sở trừ \(T\) tốt nhất. Mức cơ sở là MFN, hoặc thuế suất thông thường nếu nước xuất xứ không có đối xử MFN.
| Loại thuế suất nhập khẩu | Khi nào áp dụng | Lấy ở đâu | Áp dụng từ |
|---|---|---|---|
| Ưu đãi (MFN) | Hàng xuất xứ từ nước đối xử tối huệ quốc với Việt Nam | Nghị định 26/2023/NĐ-CP và nghị định sửa đổi | 15/07/2023 |
| Ưu đãi đặc biệt (FTA) | Hàng xuất xứ từ nước cùng hiệp định, có chứng từ chứng nhận xuất xứ (C/O) hợp lệ | Nghị định biểu thuế của từng hiệp định | 30/12/2022 |
| Thông thường | Các trường hợp còn lại | 150% × MFN; MFN 0% thì theo Phụ lục Quyết định 15/2023/QĐ-TTg | 15/07/2023 |
| Thuế suất GTGT khâu nhập khẩu | Mức | Áp dụng từ |
|---|---|---|
| Hàng 10% thuộc diện giảm (không chịu thuế TTĐB) | 8% | 01/07/2024 đến 31/12/2026 |
| Hàng 10% thuộc diện giảm, sau khi hết giảm (chưa có văn bản gia hạn) | 10% | 01/01/2027 |
| Hàng 10% không được giảm, kể cả hàng chịu thuế TTĐB | 10% | cả giai đoạn |
| Hàng thuộc nhóm 5% | 5% | cả giai đoạn |
Công cụ làm tròn mỗi khoản thuế đến đồng. Biểu thuế FTA có nhiều cột theo năm: EVFTA, ATIGA, AANZFTA và phần lớn hiệp định dùng năm dương lịch (Nghị định 116/2022/NĐ-CP, Điều 3 khoản 4); VJEPA và AJCEP dùng năm từ 01/4 đến 31/3 năm sau.
Ví dụ tính tay
Ví dụ 1: rượu vang mã 2204.21.11 từ Nhật Bản. Tờ khai ngày 28/09/2026, giá CIF 100.000.000 đ. Thuế suất: MFN 50% (Nghị định 26/2023/NĐ-CP); AJCEP 50% và VJEPA 0% (cột 01/4/2026–31/3/2027). Rượu dưới 20 độ chịu thuế TTĐB 35% năm 2026. Hàng chịu thuế TTĐB nên thuế GTGT không được giảm, áp 10%.
| Biểu thuế | Thuế NK (N) | Thuế TTĐB (D) | Thuế GTGT (G) | Tổng (T) |
|---|---|---|---|---|
| MFN 50% | 50.000.000 | 52.500.000 | 20.250.000 | 122.750.000 |
| AJCEP 50% | 50.000.000 | 52.500.000 | 20.250.000 | 122.750.000 |
| VJEPA 0% | 0 | 35.000.000 | 13.500.000 | 48.500.000 |
Với VJEPA: D = 100.000.000 × 35% = 35.000.000; G = 135.000.000 × 10% = 13.500.000. Có C/O theo VJEPA, lô hàng nộp ít hơn 122.750.000 − 48.500.000 = 74.250.000 đ so với MFN.
Ví dụ 2: điều hòa mã 8415.10.20 từ Thái Lan, ở hai phía ngưỡng 24.000 BTU. Tờ khai ngày 28/09/2026, giá CIF 200.000.000 đ, MFN 30%, ATIGA 0%. Từ 01/01/2026 chỉ điều hòa trên 24.000 đến 90.000 BTU chịu thuế TTĐB 10%.
- Máy 18.000 BTU: không chịu TTĐB, GTGT được giảm còn 8%. Theo ATIGA: G = 200.000.000 × 8% = 16.000.000 đ, tổng 16.000.000 đ. Theo MFN: N = 60.000.000, G = 260.000.000 × 8% = 20.800.000, tổng 80.800.000 đ.
- Máy 36.000 BTU: theo ATIGA, D = 200.000.000 × 10% = 20.000.000; hàng chịu TTĐB nên G = 220.000.000 × 10% = 22.000.000; tổng 42.000.000 đ. Theo MFN tổng là 114.600.000 đ.
Ví dụ 3: ô tô sedan xăng 2.000–2.500 cm³ mã 8703.23.57. Tờ khai ngày 28/09/2026, CIF 800.000.000 đ, thuế TTĐB 50%. MFN 50% cho tổng 1.180.000.000 đ; EVFTA năm 2026 là 28,3% cho tổng 893.560.000 đ; ATIGA 0% cho tổng 520.000.000 đ (D = 400.000.000, G = 120.000.000).
Mốc thay đổi và cách công cụ chọn ngày
Mọi quy định lấy theo ô Ngày đăng ký tờ khai hải quan. Để trống thì công cụ dùng ngày hôm nay theo giờ Việt Nam.
| Từ ngày | Thay đổi |
|---|---|
| 01/07/2024 | Nghị định 72/2024/NĐ-CP giảm GTGT 10% còn 8%, cả khâu nhập khẩu. |
| 01/01/2025 | Nghị định 180/2024/NĐ-CP tiếp tục mức 8%. |
| 31/03/2025 | MFN mã 8703.23.57 giảm từ 64% xuống 50% (Nghị định 73/2025/NĐ-CP). |
| 01/04/2025 | VJEPA mã 2204.21.11 giảm từ 50% xuống 0%. |
| 01/07/2025 | Nghị định 174/2025/NĐ-CP tiếp tục mức 8% đến 31/12/2026; Luật Thuế GTGT 48/2024/QH15 có hiệu lực. |
| 01/01/2026 | Luật Thuế TTĐB 66/2025/QH15 có hiệu lực: điều hòa đến 24.000 BTU hết chịu TTĐB; rượu dưới 20 độ 35%. |
| 01/01/2027 | Hết giảm GTGT theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP; công cụ áp 10%. Rượu dưới 20 độ 40%. |
Trường hợp đặc biệt và điều công cụ không tính
- Lỗi hay gặp nhất: tính TTĐB trên giá CIF mà quên cộng thuế nhập khẩu, hoặc tính GTGT mà quên cộng thuế TTĐB.
- Muốn hưởng thuế suất FTA phải có C/O hợp lệ và hàng đáp ứng quy tắc xuất xứ. Nếu không, hải quan áp MFN và truy thu.
- Dòng hàng ghi dấu * trong biểu của một hiệp định thì không có mức ưu đãi: để trống ô đó.
- Không áp 150% MFN cho mặt hàng có MFN 0%: phải tra Phụ lục Quyết định 15/2023/QĐ-TTg.
- Trước 01/07/2025, một số hàng công nghệ thông tin cũng bị loại khỏi diện giảm GTGT. Khi đó hãy chọn "10%, không được giảm".
Số thuế chính thức là số trên tờ khai hải quan, sau khi hải quan kiểm tra trị giá, mã HS và xuất xứ.
Công cụ không tính: tra mã HS; thuế tuyệt đối, thuế hỗn hợp (ví dụ ô tô đã qua sử dụng); thuế ngoài hạn ngạch; thuế chống bán phá giá, chống trợ cấp, tự vệ; thuế bảo vệ môi trường (vì vậy không tính xăng); miễn, giảm, hoàn thuế; thuế xuất khẩu; phí, lệ phí hải quan.
Chưa xác minh: số nghị định biểu thuế của AKFTA, VKFTA, AIFTA, CPTPP, UKVFTA, RCEP nên kết quả không ghi số văn bản cho các hiệp định này. Mức 10% từ 01/01/2027 dựa trên việc chưa có văn bản gia hạn giảm thuế GTGT tại ngày 28/09/2026.
Cách nhập dữ liệu
- Ngày đăng ký tờ khai: ngày trên tờ khai hải quan, dạng dd/mm/yyyy.
- Nước xuất xứ có đối xử MFN: chọn "Không" nếu nước xuất xứ không có đối xử MFN với Việt Nam; khi MFN bằng 0% sẽ hiện ô thuế suất thông thường.
- Trị giá tính thuế: giá CIF trên hóa đơn và chứng từ vận tải, bảo hiểm. Có thể nhập 100.000.000 hoặc 100000000. Chọn USD thì nhập thêm tỷ giá tính thuế.
- Thuế suất: nhập số phần trăm, dùng dấu phẩy cho phần thập phân, ví dụ 6,2. Ô FTA nào để trống thì hiệp định đó không được so sánh.
- Thuế suất TTĐB: tra Biểu thuế TTĐB; để trống nếu hàng không chịu.
- Thuế suất GTGT: chọn nhóm của hàng hóa. Nếu có thuế suất TTĐB, công cụ tự áp 10% vì hàng chịu TTĐB không được giảm.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao thuế FTA thấp hơn lại làm giảm cả thuế GTGT?
Vì giá tính thuế TTĐB và GTGT đều cộng thuế nhập khẩu, như ở ví dụ rượu vang.
Lô hàng đăng ký tờ khai ngày 31/03 thì lấy cột năm nào của biểu VJEPA?
Cột năm trước, vì năm của VJEPA và AJCEP chạy từ 01/4 đến 31/3.
Hàng chịu thuế TTĐB có được giảm thuế GTGT còn 8% không?
Không. Nghị định 72/2024/NĐ-CP, 180/2024/NĐ-CP và 174/2025/NĐ-CP đều loại trừ hàng chịu thuế TTĐB (từ 01/07/2025 trừ xăng).
Có C/O nhưng thuế suất FTA cao hơn MFN thì sao?
Công cụ vẫn tính dòng FTA đó, ghi "cao hơn MFN, không có lợi" và giữ MFN làm phương án thấp nhất. Cách khai cụ thể nên hỏi cơ quan hải quan nơi làm thủ tục.