Công Cụ Tính Cỡ Dây Điện (AWG)

Công Cụ Tính Cỡ Dây Điện (AWG)

Dẫn đầu AI Skill PRO

Nhập phép tính

Công thức

I=k·π4d2trong đó{d=0.127·9236−AWG39k=Mật độ dòng (A/mm2)\begin{gathered} I = k \cdot \frac{\pi}{4} \, d^{2} \\[1.5em] \text{trong đó}\quad \left\{ \begin{aligned} d &= 0.127 \cdot 92^{\frac{36 - \text{AWG}}{39}} \\ k &= {{\text{Mật độ dòng (A/mm}^2)}} \end{aligned} \right. \end{gathered}
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Kết quả

Khả năng tải dòng ước tính
19,85
ampe (gần đúng)
Đường kính lõi dẫn 2,0525 mm
Tiết diện 3,3088 mm²

Báo lỗi nội dung trang này

Công cụ tính cỡ dây điện AWG là gì?

Hệ thống American Wire Gauge (AWG) là chuẩn phổ biến ở Bắc Mỹ để mô tả đường kính của các lõi dẫn điện đặc, tròn. Tại Việt Nam dây điện thường được ghi theo tiết diện mm² thay vì số AWG, nên công cụ này đặc biệt hữu ích khi bạn làm việc với thiết bị, bản vẽ hay linh kiện nhập từ Mỹ. Công cụ chuyển một số AWG thành đường kính lõi dẫn (mm) và tiết diện (mm²), rồi ước tính sơ bộ khả năng tải dòng (ampacity) — tức lượng dòng điện mà dây có thể tải an toàn — dựa trên mật độ dòng bạn chọn. Lưu ý: số AWG càng nhỏ thì dây càng to và tải được dòng càng lớn.

Cách sử dụng

Nhập cỡ AWG (ví dụ 12 — cỡ dây nhánh thường dùng trong nhà ở Mỹ). Chọn mật độ dòng phù hợp với tình huống của bạn: 4 A/mm² cho đi dây trong khung máy hoặc bó dây (thận trọng), 6 A/mm² cho dây đi hở trong không khí (thông thường), và 8 A/mm² cho ước tính dây truyền tải điện. Công cụ sẽ trả về đường kính, tiết diện và khả năng tải dòng gần đúng.

So sánh nhiều cỡ dây cho thấy dây dày hơn ứng với số AWG nhỏ hơn
Số AWG càng nhỏ thì dây càng dày và khả năng tải dòng càng cao.

Giải thích công thức

Đường kính được tính theo định nghĩa hình học của thang AWG: \( d = 0{,}127 \times 92^{\frac{36 - \text{AWG}}{39}} \) milimét. Hằng số 0,127 mm chính là đường kính của dây 36 AWG, và mỗi bậc làm thay đổi đường kính theo căn bậc 39 của 92. Tiết diện chính là diện tích hình tròn \( A = \frac{\pi}{4} \times d^{2} \). Khả năng tải dòng được ước tính gần đúng bằng \( I \approx k \times A \), trong đó k là mật độ dòng cho phép tính bằng ampe trên mỗi milimét vuông.

$$ I = k \cdot \frac{\pi}{4} \, d^{2} $$ $$ \text{where}\quad \left\{ \begin{aligned} d &= 0.127 \cdot 92^{\frac{36 - \text{AWG}}{39}} \\ k &= \text{Current Density (A/mm}^2) \end{aligned} \right. $$
Quảng cáo

Ví dụ minh họa

Với dây 12 AWG:

$$ d = 0{,}127 \times 92^{\frac{36-12}{39}} = 0{,}127 \times 92^{0{,}6154} \approx 2{,}053 \text{ mm} $$ $$ A = \frac{\pi}{4} \times 2{,}053^{2} \approx 3{,}31 \text{ mm}^2 $$

Ở mức 6 A/mm², khả năng tải dòng ước tính

$$ I \approx 6 \times 3{,}31 \approx 19{,}9 \text{ A} $$

khá sát với mức ~20 A thường gặp cho dây đồng 12 AWG.

Mặt cắt ngang của dây dẫn tròn thể hiện đường kính và diện tích mặt cắt ngang
AWG quy đổi thành đường kính dây dẫn (d) và diện tích mặt cắt ngang (A = pi nhân d bình phương / 4).

Bảng tham chiếu kích thước AWG (đường kính, diện tích, dòng điện cho phép điển hình)

Các giá trị dưới đây được tính từ \(d = 0.127 \times 92^{(36-\text{AWG})/39}\) mm và \(A = \frac{\pi}{4}d^{2}\), với dòng điện ước tính \(I = k \cdot A\) đối với dây dẫn đồng đặc. Đường kính và diện tích đã được làm tròn. 1/0 tương ứng với AWG 0 trong công thức. Đây chỉ là các ước tính theo mật độ dòng điện, không phải dòng điện định mức theo quy chuẩn.

AWG Đường kính (mm) Diện tích (mm²) I ở 4 A/mm² (A) I ở 6 A/mm² (A) I ở 8 A/mm² (A)
24 0.511 0.205 0.8 1.2 1.6
22 0.644 0.326 1.3 2.0 2.6
20 0.812 0.518 2.1 3.1 4.1
18 1.024 0.823 3.3 4.9 6.6
16 1.291 1.309 5.2 7.9 10.5
14 1.628 2.081 8.3 12.5 16.6
12 2.053 3.309 13.2 19.9 26.5
10 2.588 5.261 21.0 31.6 42.1
8 3.264 8.366 33.5 50.2 66.9
6 4.115 13.30 53.2 79.8 106.4
4 5.189 21.15 84.6 126.9 169.2
2 6.544 33.63 134.5 201.8 269.0
1/0 8.252 53.48 213.9 320.9 427.8

Mật độ dòng điện điển hình và dải dòng điện thông dụng

Mật độ dòng điện (A/mm²) là con số mang tính kinh nghiệm. Giá trị phù hợp phụ thuộc vào lớp cách điện, khả năng tản nhiệt và độ dài đường dây. Các dải giá trị dưới đây chỉ mang tính hướng dẫn chung.

Trường hợp sử dụng Mật độ dòng điện ước chừng (A/mm²) Ghi chú
Đi dây bó hoặc kín, trong ống luồn chật khoảng 2–4 Nhiệt khó thoát ra ngoài, nên cần chọn giá trị thận trọng.
Đi dây trong khung hoặc thiết bị khoảng 4–6 Đoạn dây ngắn với luồng không khí vừa phải. Đây là lựa chọn ở mức trung bình trong máy tính.
Dây đơn trong không khí tự do, đoạn ngắn khoảng 6–8 hoặc cao hơn Tản nhiệt tốt cho phép mật độ cao hơn, nhưng vẫn bị giới hạn bởi lớp cách điện và sụt áp.
Ước tính kiểu đường truyền (đường dây dài) thường thấp hơn 4 đáng kể, thường khoảng 1–3 Mật độ thấp được chọn để hạn chế tổn hao và sụt áp trên khoảng cách xa, không chỉ để giảm phát nhiệt.

Quy tắc kinh nghiệm phổ biến cho dây điện dân dụng tại Mỹ. Theo Quy chuẩn Điện Quốc gia Hoa Kỳ (NEC), dây đồng dân dụng với đầu nối định mức 60°C thường được giới hạn như sau:

  • 14 AWG: 15 A
  • 12 AWG: 20 A
  • 10 AWG: 30 A

Các con số này là giới hạn theo quy chuẩn và áp dụng cho NEC của Hoa Kỳ. Chúng phụ thuộc vào loại cách điện, mức nhiệt định mức, nhiệt độ môi trường, số lượng dây dẫn và phương pháp lắp đặt. Các quốc gia khác sử dụng tiêu chuẩn khác (ví dụ các bảng theo IEC với tiết diện tính bằng mm²). Hãy kiểm tra các quy định áp dụng tại nơi bạn sống.

Quảng cáo

Diễn giải kết quả của bạn

Máy tính nhân diện tích mặt cắt ngang của dây dẫn với mật độ dòng điện đã chọn. Ví dụ, 12 AWG có diện tích khoảng 3.309 mm², nên ở 6 A/mm² ước tính là \(I = 6 \times 3.309 \approx\) 19.85 A.

Đây chỉ là ước tính kiểu nhiệt. Kết quả này không tính đến:

  • mức nhiệt định mức của lớp cách điện (60°C, 75°C, 90°C)
  • nhiệt độ môi trường
  • việc giảm định mức khi dây được bó hoặc đi trong ống luồn
  • chiều dài dây và sụt áp
  • loại tải (liên tục hay gián đoạn)

Tỷ lệ theo kích thước. Vì \(A \propto 92^{-2\,\text{AWG}/39}\), mỗi bước 3 số AWG làm diện tích thay đổi khoảng 2,0 lần. Số AWG càng nhỏ thì dây càng dày, nên chuyển từ 14 sang 11 AWG làm diện tích và dòng điện ước tính gần như tăng gấp đôi. Thay đổi 10 số AWG làm diện tích thay đổi khoảng 10,2 lần, tức khoảng 10 lần. Ví dụ, 10 AWG (5,26 mm²) gấp khoảng 10 lần 20 AWG (0,518 mm²).

Chỉ sử dụng kết quả để ước lượng sơ bộ và so sánh. Kết quả không thay thế được bảng NEC hay quy chuẩn điện tại khu vực của bạn. Với đường dây điện lưới, hãy tuân thủ quy chuẩn hiện hành và tham khảo ý kiến thợ điện có chuyên môn. Đây chỉ là thông tin chung, không phải tư vấn chuyên môn.

Câu hỏi thường gặp

Đây có phải là dòng tải đạt chuẩn an toàn không? Không. Đây chỉ là ước tính dựa trên vật lý. Hãy luôn tuân theo tiêu chuẩn NEC (Mỹ) hoặc quy chuẩn lắp đặt điện của địa phương bạn — ở Việt Nam là TCVN và quy phạm của ngành điện — vì các quy chuẩn này còn xét đến loại cách điện, nhiệt độ môi trường, mức độ bó dây và phương pháp lắp đặt.

Có dùng được cho dây bện (nhiều sợi) không? Công thức đường kính áp dụng cho lõi dẫn đặc, tròn. Dây bện cùng cỡ AWG có tiết diện đồng tương đương, nên kết quả về tiết diện và dòng tải vẫn dùng tham khảo được.

Vì sao số AWG lớn hơn lại cho dây nhỏ hơn? Thang AWG nghịch đảo: số càng lớn ứng với dây càng mảnh vì được kéo qua càng nhiều khuôn kéo.

Cập nhật lần cuối:

Phổ biến nhất trong Vật lý và Kỹ thuật

Xem tất cả máy tính Vật lý và Kỹ thuật