Bu hesaplayıcı ne işe yarar?
Bu araç, öğün öncesi (bolus) insülin dozunu iki bileşeni birleştirerek tahmin eder: yiyeceğiniz karbonhidratları karşılamak için gereken insülin ile yüksek seyreden kan şekerini hedef değere yaklaştırmak için verilen düzeltme dozu. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve genel birimler (gram karbonhidrat, kan şekeri için mg/dL) kullanır. Tıbbi tavsiyenin veya size reçete edilen doz planının yerini tutmaz.
Nasıl kullanılır?
Öğününüzdeki karbonhidrat miktarını gram olarak, insülin-karbonhidrat oranınızı (KİO — 1 ünite insülinin karşıladığı karbonhidrat gramı), güncel ve hedef kan şekerinizi ve insülin duyarlılık faktörünüzü (İDF — 1 ünite insülinin kan şekerinizi kaç mg/dL düşürdüğü) girin. Hesaplayıcı, karbonhidrat ve düzeltme bileşenleriyle birlikte tahmini toplam bolus dozunu gösterir.
Formülün açıklaması
Bolus iki bölümün toplamıdır:
Karbonhidrat dozu = Karbonhidrat ÷ KİO ve Düzeltme dozu = (Güncel Kan Şekeri − Hedef Kan Şekeri) ÷ İDF. Toplam ise
$$\text{Ünite} = \dfrac{\text{Karbonhidrat}}{\text{KİO}} + \dfrac{\text{Güncel Kan Şekeri} - \text{Hedef Kan Şekeri}}{\text{İDF}}$$şeklindedir. Kan şekeriniz hedefin altındaysa düzeltme terimi negatif olur ve bolusu azaltır. Sonuç sıfırın altına düşmez; yani asla negatif bir doz önermez.
Örnek hesaplama
60 g karbonhidrat yediniz, KİO değeriniz 10 g/ünite, kan şekeriniz 180 mg/dL, hedefiniz 100 mg/dL ve İDF değeriniz ünite başına 50 mg/dL olsun. Karbonhidrat dozu \(= 60 \div 10 = 6\) ünite. Düzeltme \(= (180 - 100) \div 50 = 1{,}6\) ünite. Toplam:
$$\text{Toplam} = 6 + 1{,}6 = 7{,}6 \text{ ünite}$$
Sıkça sorulan sorular
Karbonhidrat oranı (KİO) nedir? 1 ünite hızlı etkili insülinin karşıladığı karbonhidrat gramıdır. 1:10 oranı, her 10 g için 1 ünite anlamına gelir.
İDF nedir? İnsülin duyarlılık (düzeltme) faktörü, 1 ünite insülinin kan şekerini ne kadar düşürdüğüdür; örneğin ünite başına 50 mg/dL.
Dozlama için buna güvenebilir miyim? Hayır. Bu yalnızca eğitim amaçlı bir tahmindir. Vücuttaki aktif insülin, fiziksel aktivite, hastalık ve diğer etkenler önem taşır. Daima hekiminizin önerilerine uyun.