Hidrometre Sıcaklık Düzeltme Hesaplayıcı

Hidrometre Sıcaklık Düzeltme Hesaplayıcı

Lider AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

SGcorr=SG·ρ(Tsample)ρ(Tcalib)where{ρ(T)=1.00130346−1.34722124×10−4T+2.04052596×10−6T2−2.32820948×10−9T3\begin{gathered} \text{SG}_{corr} = \text{SG} \cdot \frac{\rho({{\text{T}_{sample}}})}{\rho({{\text{T}_{calib}}})} \\[1.5em] \text{where}\quad \left\{ \begin{aligned} \rho(T) &= 1.00130346 - 1.34722124\times 10^{-4}\,T \\ &\quad + 2.04052596\times 10^{-6}\,T^{2} - 2.32820948\times 10^{-9}\,T^{3} \end{aligned} \right. \end{gathered}
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Sıcaklık Düzeltmeli Özgül Ağırlık
1,0496
SG (kalibrasyon sıcaklığına göre düzeltilmiş)
Ölçülen değer 1,05
Uygulanan düzeltme -0,00039

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Bu hesaplayıcı ne işe yarar?

Hidrometre, bir sıvının ne kadar yüksekte yüzdüğüne bakarak özgül ağırlığını (SG) ölçer. Ancak hidrometreler yalnızca belirli bir sıcaklıkta doğru okuma verecek şekilde kalibre edilir; çoğunlukla bu sıcaklık 20°C (68°F) olur. Numunen bundan daha sıcak ya da soğuksa sıvının yoğunluğu değişir ve okuma sapar. Bu hesaplayıcı sıcaklık düzeltmesi uygulayarak kalibrasyon sıcaklığındaki gerçek özgül ağırlığı verir. Bu da bira yapımı, şarapçılık ve laboratuvar ölçümlerinde doğru sonuç almak için çok önemlidir.

Termometre bulunan, sıvı dolu bir mezürde yüzen hidrometre
Hidrometre sıvı yüzeyinde yüzerken termometre numune sıcaklığını gösterir.

Nasıl kullanılır?

Hidrometrenin gösterdiği özgül ağırlığı, numunenin gerçek sıcaklığını ve hidrometrenin kalibre edildiği sıcaklığı girin (cihazın üzerine ya da kullanma kılavuzuna bakın; genellikle 20°C'dir). Araç, düzeltilmiş SG değerini ve uygulanan düzeltmenin miktarını verir.

Formülün açıklaması

Düzeltme, okumanı iki sıcaklıktaki su yoğunluğunun oranıyla çarpar. Yoğunluk, santigrat derece cinsinden üçüncü dereceden bir polinomla tahmin edilir: $$\rho(T) = 1.00130346 - 1.34722124\times 10^{-4}\,T + 2.04052596\times 10^{-6}\,T^{2} - 2.32820948\times 10^{-9}\,T^{3}$$. Düzeltilmiş özgül ağırlık şöyle hesaplanır: $$\text{SG}_{corr} = \text{SG} \cdot \frac{\rho(\text{T}_{sample})}{\rho(\text{T}_{calib})}$$ Numune sıcaklığı kalibrasyon sıcaklığından uzaklaştıkça okuma sapar; bu oran, söz konusu sapmayı giderir.

Reklam
Su yoğunluğunun sıcaklıkla önce artıp sonra azaldığını gösteren eğri
Su yoğunluğu sıcaklıkla değişir ve 4 °C civarında en yüksek değerine ulaşır; düzeltme katsayısını belirleyen de budur.

Çözümlü örnek

20°C'de kalibre edilmiş bir hidrometre 1,050 gösteriyor, ancak şıra 30°C'de olsun. \(\rho(30) \approx 0.99847\) ve \(\rho(20) \approx 0.99905\) olduğundan oran yaklaşık 0,99942 çıkar. Düzeltilmiş SG şudur: $$1.050 \times 0.99942 \approx 1.0494$$ Değer biraz düşmüştür; yani sıcak numunede yapılan okuma olduğundan yüksek çıkmıştır.

Sık sorulan sorular

Hangi kalibrasyon sıcaklığını girmeliyim? Çoğu modern hidrometre 20°C'de kalibre edilir; eski ya da ABD yapımı cihazlarda 15,6°C (60°F) kullanılabilir. Kendi hidrometrenin üzerinde yazan değeri girin.

Yüksek yoğunluklu şıra veya şarap için de geçerli mi? Çok yakın bir yaklaşımdır. Polinom saf suyun yoğunluğunu modellediği için şekeri çok yüksek şıralarda küçük bir ek hata oluşur; ancak bu hata pratik bira ve şarap yapımı toleransının oldukça içindedir.

Düzeltme neden bu kadar küçük çıktı? Kalibrasyon sıcaklığına birkaç derece yakınsa düzeltme çok küçüktür; sıcaklık farkı yaklaşık 5–10 dereceyi aşınca anlamlı hale gelir.

Reklam

20 °C'de Yaygın Sıcaklıklarda Su Yoğunluğu

Bu tablo, hesaplayıcının polinomunu değerlendirir: \(\rho(T) = 1.00130346 - 1.34722124\times 10^{-4}\,T + 2.04052596\times 10^{-6}\,T^{2} - 2.32820948\times 10^{-9}\,T^{3}\); burada \(T\), °C cinsindendir. Son sütun, \(\rho(T)/\rho(20\,°\text{C})\) oranıdır ve 20 °C'de kalibre edilmiş bir hidrometre için düzeltme faktörüdür.

Sıcaklık (°C) ρ(T) (g/cm³ ölçeği) 20 °C'ye oran
10 1.000158 1.000752
15 0.999734 1.000327
15.6 0.999690 1.000283
17.5 0.999558 1.000152
20 0.999407 1.000000
25 0.999174 0.999768
30 0.999035 0.999629
35 0.998988 0.999581
40 0.999030 0.999624

Notlar: Polinom, yalnızca yaklaşık 0–40 °C için tasarlanmış deneysel bir uyumdur. Değerler altı ondalık basamağa yuvarlanmıştır. Düzeltme için yalnızca iki değerin oranı önemlidir; bu nedenle mutlak değerler, tablolanmış fiziksel su yoğunluklarının yerine geçmez (örneğin, saf su 20 °C'de yaklaşık 0.9982 g/cm³'tür). Uyum ayrıca 35–40 °C civarında düzleşir ve hafifçe yukarı döner; bu nedenle aralığın üst kısmındaki sonuçları ekstra dikkatle değerlendirin. Cam genleşmesini içerebilen diğer yayımlanmış düzeltme tabloları, bu araçtan hafifçe farklı olabilir.

Düzeltilmiş Özgül Ağırlığın Yorumlanması

Düzeltilmiş SG, numunenin suya göre yoğunluğunu tahmin eder; sanki numune, aletin kalibrasyon sıcaklığındaymış gibi hidrometrenin okuyacağı değer gibidir. Okumanın, çözünmüş içerikten değil, sıvının sıcaklığından kaynaklanan kısmını çıkarır.

  • Sıcak numune (kalibrasyonun üstünde): sıvı daha az yoğundur, hidrometre daha derine batar ve düşük okur; bu nedenle düzeltilmiş SG daha yüksektir.
  • Soğuk numune (kalibrasyonun altında): sıvı daha yoğundur, hidrometre daha yukarıda yüzer ve yüksek okur; bu nedenle düzeltilmiş SG daha düşüktür. Bu araçta sonuç yalnızca yoğunluk oranı 1'in üzerinde olduğunda yükselir; bu, numunenin polinomun aralığında kalibrasyon sıcaklığından daha soğuk olduğunda olur, örneğin yukarıdaki 10–15 °C satırlarında olduğu gibi.

Kendi durumunuz için yönü varsayım yapmak yerine yukarıdaki tablolara göre kontrol edin, çünkü aracın çıktısı polinomu izler.

Bir özgül ağırlık puanı 0.001 SG'dir; dolayısıyla 1.050, 50 puandır. Bira yapımında, hacimce alkol oranı genellikle başlangıç özgül ağırlığı (OG) ve son özgül ağırlık (FG) kullanılarak basit bir kuralla tahmin edilir: \(\text{ABV} \approx (\text{OG} - \text{FG}) \times 131.25\). Bu nedenle bir puan, yaklaşık 0.13% ABV'yi temsil eder. Örneğin OG 1.050 ve FG 1.010, \(0.040 \times 131.25 = 5.25\%\) sonucunu verir.

ABV hesaplamadan önce her iki okumayı da düzeltin. Yukarıdaki tablolarda olduğu gibi, sıcak bir numunenin okuması 0.4 ila 0.7 puan kaysa, ABV tahmini yaklaşık 0.05–0.09 yüzde puan değişir. OG ve FG'deki hatalar, iki numunenin sıcaklıklarına bağlı olarak birbirini artırabilir veya götürebilir.

Bu düzeltme yalnızca bir tahmindir. Düzgünce kalibre edilmiş bir hidrometrenin, temiz ve tamamen gazı alınmış bir numunenin ya da numuneyi kalibrasyon değerine yakın, kararlı bir sıcaklığa soğutmanın yerini tutmaz. Her zaman aletinizin üzerinde yazan kalibrasyon sıcaklığını kontrol edin.

Son güncelleme:

Kimya kategorisinde en popüler

Tüm Kimya hesap makinelerini gör