MRR ve ARR Hesaplama Aracı Nedir?
Bu araç, abonelik metriklerinizi yinelenen gelir modeline sahip her işletmenin en kritik iki sayısına dönüştürür: Aylık Yinelenen Gelir (MRR) ve Yıllık Yinelenen Gelir (ARR). MRR, aktif aboneliklerden her ay topladığınız öngörülebilir gelirdir; ARR ise bu rakamın yıllığa çevrilmiş halidir. İkisi birlikte SaaS, üyelik ve abonelik tabanlı işletmelerin nabzını oluşturur; hem girişimciler hem de yatırımcılar büyümeyi izlemek ve şirket değerini ölçmek için bu metriklere başvurur.
Nasıl Kullanılır?
Toplam ücretli müşteri sayınızı ve müşteri başına aylık ortalama gelirinizi (ARPU) girin. İsteğe bağlı olarak aylık churn (kayıp) oranınızı da ekleyerek her ay ne kadar yinelenen gelir kaybettiğinizi ve iptallerden sonraki net MRR'nizi görebilirsiniz. Araç anında MRR, ARR, kaybedilen geliri ve net MRR değerini hesaplar.
Formül Nasıl Çalışır?
Temel hesaplama oldukça basittir:
$$\text{MRR} = \text{Müşteri Sayısı} \times \text{ARPU}$$Bu formül her abonelik için normalleştirilmiş bir aylık değer varsayar; yıllık planlar satıyorsanız ARPU'yu hesaplamadan önce planın fiyatını 12'ye bölün.
$$\text{ARR} = \text{MRR} \times 12$$ise mevcut aylık gelir hızını (run-rate) tüm yıla yansıtır. Churn nedeniyle kaybedilen gelir \( \text{MRR} \times (\text{churn oranı} \div 100) \) şeklinde tahmin edilir; net MRR ise brüt MRR'den bu tutarı çıkarır.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki her biri aylık 50 $ ödeyen 100 müşteriniz var ve aylık churn oranınız %5.
$$\text{MRR} = 100 \times 50 = 5.000\ \$$$$$\text{ARR} = 5.000 \times 12 = 60.000\ \$$$Churn nedeniyle kaybedilen gelir
$$5.000 \times 0{,}05 = 250\ \$$$dolayısıyla net MRR 4.750 $ olur.
Sık Sorulan Sorular
Tek seferlik ücretleri MRR'ye dahil etmeli miyim? Hayır. MRR yalnızca yinelenen abonelik gelirini sayar. Kurulum ücretlerini, tek seferlik ödemeleri ve tekrarlamayan kullanım aşımlarını hariç tutun.
Yıllık sözleşmeleri nasıl ele almalıyım? Yıllık fiyatı 12'ye bölerek aylığa normalleştirin ve bu tutarı ARPU'nuza dahil edin.
ARR sadece MRR'nin 12 katı mıdır? Evet, bir gelir hızı (run-rate) olarak. Mevcut MRR'nizin bir yıl boyunca sabit kaldığını varsayar; dolayısıyla gelecekteki büyüme veya churn'ü hesaba katan bir tahminden çok, anlık bir fotoğraftır.
MRR, ARR, ARPU ve Kayıp Oranı (Churn): Temel Terimler Tanımlandı
- MRR (Aylık Yinelenen Gelir)
- Bir işletmenin bir ayda kazanmayı beklediği öngörülebilir abonelik geliri. Burada \(\text{MRR} = \text{Müşteriler} \times \text{ARPU}\) şeklinde hesaplanır.
- ARR (Yıllık Yinelenen Gelir)
- Yıllandırılmış MRR: \(\text{ARR} = 12 \times \text{MRR}\). Halihazırdaki yinelenen sözleşmelerin yıllık değerini gösterir, henüz elde edilmiş geliri değil.
- ARPU (Kullanıcı Başına Ortalama Gelir)
- Ücretli müşteri veya hesap başına ortalama aylık yinelenen gelir; MRR'nin müşteri sayısına bölünmesiyle elde edilir. Bazı şirketler bunun yerine ARPA (hesap başına) kullanır.
- Müşteri kaybı (churn) ile gelir kaybı
- Müşteri (logo) kaybı, bir dönemde iptal eden müşterilerin yüzdesidir. Gelir kaybı ise o dönemde kaybedilen MRR'nin yüzdesidir. Ayrılan müşteriler ortalamadan fazla veya az ödüyorsa bu ikisi farklılaşır. Ayrılanların hepsi düşük fiyatlı paketlerdeyse gelir kaybı, müşteri kaybından düşük olur. Bu hesaplayıcı MRR'ye tek bir kayıp yüzdesi uygular, dolayısıyla ikisini eşit kabul eder.
- Brüt MRR ile net MRR
- Brüt MRR, herhangi bir kayıptan önceki yinelenen gelirdir. Buradaki net MRR, kayıp nedeniyle kaybedilen geliri çıkardıktan sonraki MRR'dir: \(\text{Net MRR} = \text{MRR}\left(1 - \frac{\text{Kayıp \%}}{100}\right)\). Birçok SaaS raporunda "net yeni MRR"nin genişleme ve yeni müşteri gelirlerini de içerdiğini, bu aracın ise bunları modellemediğini unutmayın.
- Çalışma hızı (run-rate)
- Mevcut dönemin rakamının değişmeden süreceğini varsayan bir projeksiyondur. 12 × MRR ile hesaplanan ARR bir çalışma hızıdır. Gelecekteki kayıpları, büyümeyi, indirimleri veya mevsimselliği hesaba katmaz.
MRR, diğer gelir ölçülerinden nasıl farklıdır
- Toplam gelir: kurulum ücretleri, donanım ve profesyonel hizmetler gibi tek seferlik kalemleri içerir. MRR yalnızca yinelenen abonelik ücretlerini sayar.
- Rezervasyonlar (bookings): imzalanan sözleşmelerin değeri. Çok yıllık bir anlaşma imzalandığında kaydedilir, ancak MRR'ye yalnızca aylık kısmı dahil edilir.
- Tahsil edilen nakit: gerçekten ödenen tutar. Yıllık peşin ödeme bir seferde nakit getirir, ancak MRR'ye her ay yalnızca değerinin on ikide biri kadar katkı sağlar.
Müşteri ve Kayıp Senaryolarına Göre MRR ve ARR
Her satır şu formülleri kullanır: MRR = müşteri × ARPU, ARR = MRR × 12, kayıp gelir = MRR × kayıp oranı ve net MRR = MRR − kayıp gelir. Rakamlar dolar cinsindendir ve kayıp oranının bir aylık toplam MRR'ye uygulandığı varsayılır.
| Müşteri × ARPU | MRR | ARR | Aylık kayıp | Kayıp gelir | Net MRR |
|---|---|---|---|---|---|
| 50 × $30 | $1,500 | $18,000 | 2% | $30 | $1,470 |
| 50 × $30 | $1,500 | $18,000 | 5% | $75 | $1,425 |
| 50 × $30 | $1,500 | $18,000 | 8% | $120 | $1,380 |
| 100 × $50 | $5,000 | $60,000 | 2% | $100 | $4,900 |
| 100 × $50 | $5,000 | $60,000 | 5% | $250 | $4,750 |
| 100 × $50 | $5,000 | $60,000 | 8% | $400 | $4,600 |
| 500 × $80 | $40,000 | $480,000 | 2% | $800 | $39,200 |
| 500 × $80 | $40,000 | $480,000 | 5% | $2,000 | $38,000 |
| 500 × $80 | $40,000 | $480,000 | 8% | $3,200 | $36,800 |
| 1,000 × $120 | $120,000 | $1,440,000 | 2% | $2,400 | $117,600 |
| 1,000 × $120 | $120,000 | $1,440,000 | 5% | $6,000 | $114,000 |
| 1,000 × $120 | $120,000 | $1,440,000 | 8% | $9,600 | $110,400 |
Son %5'lik satır için adım adım kontrol: \(1{,}000 \times 120 = 120{,}000\); \(120{,}000 \times 12 = 1{,}440{,}000\); \(120{,}000 \times 0.05 = 6{,}000\); \(120{,}000 - 6{,}000 = 114{,}000\).
MRR, ARR ve Kayıp Sonuçlarınızı Yorumlama
MRR ve ARR, şu anda sahip olduğunuz yinelenen gelirin anlık görüntüleridir. Ay ay büyümeyi izlemek ve dönemleri karşılaştırmak için kullanışlıdırlar. Kârlılığı, nakit akışını, sözleşme süresini veya müşterilerin yenileme olasılığını göstermezler. Ağır indirimlere veya kısa sözleşmelere dayanan yüksek bir ARR, daha küçük ama bağlılığı yüksek bir tabana göre daha az istikrarlı olabilir. Bu araçtaki net MRR, bir aylık kayıpla risk altındaki geliri gösterir; bir tahmin değildir.
Aylık kayıp nasıl birikir
Küçük bir aylık kayıp oranı bir yıl içinde daha büyük bir etki yaratır. Müşteriler sabit bir aylık \(m\) oranında ayrılır ve yeni müşteri eklenmezse, 12 ay sonra kalan pay şöyledir:
$$\text{Yıllık tutma} = (1 - m)^{12}$$
- Aylık %2: \(0.98^{12} \approx 0.785\), yani yılda müşterilerin yaklaşık %22'si kaybedilir.
- Aylık %5: \(0.95^{12} \approx 0.540\), yani yılda müşterilerin yaklaşık %46'sı kaybedilir.
- Aylık %8: \(0.92^{12} \approx 0.368\), yani yılda müşterilerin yaklaşık %63'ü kaybedilir.
Bu nedenle aylık %5 oranı yönetilebilir görünebilir, ancak bir işletmenin yalnızca yerinde sayabilmek için her yıl müşteri tabanının neredeyse yarısını yenilemesi gerekir anlamına gelir.
Karşılaştırmalar ve kilometre taşları
Küçük ve orta ölçekli işletme (SMB) SaaS için sıkça anılan aralık, aylık müşteri kaybının yaklaşık %3–7 olmasıdır. Bu, segmente, fiyat noktasına, sözleşme süresine ve ürün olgunluğuna göre büyük ölçüde değişir. Yıllık sözleşmeli kurumsal ürünler genellikle çok daha düşük aylık kayıp bildirirken, düşük fiyatlı, self-serve ürünler daha yüksek kayıp bildirir. Kendinizi tek bir evrensel rakamla değil, sizinkine benzer şirketlerle karşılaştırın.
Girişim ve yatırımcı dünyasında, 1 milyon, 10 milyon ve 100 milyon dolarlık ARR değerleri, bir şirketin aşamasını tanımlamak için yaygın olarak kullanılan kilometre taşlarıdır. Bunlar kural değil, geleneksel ölçütlerdir; yatırımcılar ayrıca büyüme hızına, elde tutmaya ve marjlara da bakar.
Bu, genel bilgilendirme amaçlı bir içeriktir ve mali veya yatırım tavsiyesi değildir.