Roma Rakamı Çevirici

Roma Rakamı Çevirici

Lider AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

Roma=greedy(Sayı),1≤Sayı≤3999\text{Roma} = \operatorname{greedy}\!\left(\text{Sayı}\right),\qquad 1 \le \text{Sayı} \le 3999
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Roma Rakamı
MMXXIV
standart biçim
Ondalık değer 2.024
Roma rakamı MMXXIV

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Roma Rakamı Çevirici nedir?

Bu araç, günlük kullandığımız ondalık sayıları Roma rakamlarına dönüştürür ve Roma rakamlarını yeniden sıradan sayılara çevirir. Saatlerde, kitap bölümlerinde, film künyelerinde ve anıtlarda gördüğümüz standart çıkarmalı gösterimi (subtractive notation) kullanır. 1 ile 3999 arasındaki tüm tam sayılar için çalışır — bu, çizgi (vinculum) veya özel semboller kullanmadan ifade edilebilen geleneksel aralıktır.

Nasıl kullanılır?

Önce bir yön seçin. Sayı → Roma için 1 ile 3999 arasında bir tam sayı yazın. Roma → Sayı için ise MCMXCIV gibi bir Roma rakamı girin (büyük/küçük harf önemsenmez). Çevirici hem Roma rakamını hem de ondalık karşılığını gösterir; böylece sonucu kolayca kontrol edebilirsiniz.

Formül nasıl çalışır?

Roma rakamları yedi temel sembolden oluşur: \(\text{I}=1\), \(\text{V}=5\), \(\text{X}=10\), \(\text{L}=50\), \(\text{C}=100\), \(\text{D}=500\) ve \(\text{M}=1000\). Bir sayıyı çevirmek için açgözlü (greedy) bir algoritma kullanırız: En büyük değerden başlayarak, sığabilen en büyük değer-sembolünü tekrar tekrar çıkarır ve karşılık gelen sembolü ekleriz.

$$\text{Roman} = \operatorname{greedy}\!\left(\text{Number}\right) = \sum_{k}\; \text{sym}_k \times \left\lfloor \frac{\text{remainder}}{\text{val}_k} \right\rfloor$$

$$\text{Roman} = \operatorname{greedy}\!\left(\text{Number}\right),\qquad 1 \le \text{Number} \le 3999$$

$$\text{Number} = \sum_{\text{token} \,\in\, \text{Roman Numeral}} \text{value}(\text{token})$$

Çıkarmalı ikilileri ele almak için listeye \(\text{CM}=900\), \(\text{CD}=400\), \(\text{XC}=90\), \(\text{XL}=40\), \(\text{IX}=9\) ve \(\text{IV}=4\) değerlerini de dahil ederiz. Bu sayede her zaman en kısa ve standart yazım elde edilir — örneğin 4 sayısı IIII değil, IV olarak yazılır.

Reklam
Yedi Roma rakamı sembolü ve değerlerinin tablosu
Yedi Roma rakamı sembolü ve her birinin temsil ettiği ondalık değer.

Örnek üzerinden çözüm

2024'ü çevirelim: \(2024 - 1000 = 1024\) (M), \(- 1000 = 24\) (MM), ardından \(24 - 10 = 14\) (X), \(- 10 = 4\) (XX), son olarak 4 değeri IV ile eşleşir. Sonuç: MMXXIV.

Reklam
IV ve IX gibi çıkarma gösterimi çiftlerini gösteren diyagram
Çıkarma gösterimi: büyük bir sembolden önce gelen küçük sembol çıkarılır.

Sık sorulan sorular

Neden yalnızca 3999'a kadar? Standart Roma rakamları en fazla MMMCMXCIX (3999) değerine ulaşır. Daha büyük sayılar için geleneksel olarak sembollerin üzerine, onları 1000 ile çarpan bir çizgi (vinculum) konur; ancak bu, temel sistemin bir parçası değildir.

Sıfır için bir Roma rakamı var mı? Hayır. Romalıların sıfır için bir sembolü yoktu; sistemde sıfıra yer bulunmaz.

IIII hiç doğru kabul edilir mi? IIII, görsel denge sağlamak için bazı saat kadranlarında kullanılır; ancak 4 sayısının matematiksel olarak standart yazımı IV'tür ve bu araç da onu üretir.

Yaygın Roma Rakamları Başvuru Tablosu

Standart Roma rakamları yedi sembol kullanır: I = 1, V = 5, X = 10, L = 50, C = 100, D = 500 ve M = 1000. Çıkarma gösteriminde daha küçük bir sembol, daha büyük bir sembolün önüne yazılır (IV = 4, IX = 9, XL = 40, XC = 90, CD = 400, CM = 900). Bu standart biçimde yazılabilecek en büyük sayı 3999'dur, çünkü bir sembol art arda üç defadan fazla tekrarlanmaz.

Ondalık Roma rakamı Not
1 I Saat / bölüm rakamı
2 II Saat / bölüm rakamı
3 III Saat / bölüm rakamı
4 IV 5 − 1 (çıkarma)
5 V Saat / bölüm rakamı
6 VI 5 + 1
7 VII 5 + 2
8 VIII 5 + 3
9 IX 10 − 1 (çıkarma)
10 X Temel sembol
11 XI 10 + 1
12 XII 10 + 2
20 XX 10 + 10
30 XXX 10 + 10 + 10
40 XL 50 − 10 (çıkarma)
50 L Temel sembol
90 XC 100 − 10 (çıkarma)
100 C Temel sembol
500 D Temel sembol
900 CM 1000 − 100 (çıkarma)
1000 M Temel sembol
1994 MCMXCIV M + CM + XC + IV = 1000 + 900 + 90 + 4
2000 MM 1000 + 1000
2024 MMXXIV 1000 + 1000 + 10 + 10 + 4
3999 MMMCMXCIX Standart en büyük değer: 3000 + 900 + 90 + 9

Saat kadranlarında 4 bazen IV yerine IIII olarak gösterilir. Bu geleneksel bir varyanttır, bu dönüştürücünün kullandığı standart çıkarma biçiminin parçası değildir.

Son güncelleme:

Araçlar kategorisinde en popüler

Tüm Araçlar hesap makinelerini gör