Toplam Durma Mesafesi Hesaplama

Toplam Durma Mesafesi Hesaplama

Popüler AI Skill PRO

Hesaplamaya Girin

Formül

d=v·tr+v22μgburada{v=Hız (km/sa)3.6tr=Tepki süresi (sn)μ=Sürtünme katsayısıg=9.81m/s2\begin{gathered} d = v\cdot t_r + \frac{v^{2}}{2\,\mu\,g} \\[1.5em] \text{burada}\quad \left\{ \begin{aligned} v &= \dfrac{\text{Hız (km/sa)}}{3.6} \\ t_r &= \text{Tepki süresi (sn)} \\ \mu &= \text{Sürtünme katsayısı} \\ g &= 9.81\ \text{m/s}^2 \end{aligned} \right. \end{gathered}
Kullanım istatistikleri

Reklam

Sonuç

Toplam Durma Mesafesi
45,23
metre
Hız 16,67 m/s
Tepki mesafesi 25 m
Fren mesafesi 20,23 m

Bu sayfadaki bir hatayı bildir

Toplam durma mesafesi nedir?

Toplam durma mesafesi, bir aracın tehlike belirdiği andan tamamen durduğu ana kadar kat ettiği yoldur. İki bölümden oluşur: tepki mesafesi (sürücü tehlikeyi fark edip ayağını frene götürene kadar geçen mesafe) ve fren mesafesi (frenler aracı durdurana kadar kat edilen mesafe). Bu hesaplayıcı SI birimleriyle çalışır ve sürtünme katsayısını bildiğiniz her yüzeydeki her araç için geçerlidir.

Tepki mesafesi bölümü ile fren mesafesi bölümünün birleşerek toplam durma mesafesini oluşturduğunu gösteren bir aracın yandan görünümü
Toplam durma mesafesi, tepki (düşünme) mesafesi ile fren mesafesinin toplamıdır.

Hesaplayıcı nasıl kullanılır?

Gittiğiniz hızı km/sa cinsinden, sürücünün tepki süresini saniye olarak (tipik değerler 1,0–1,5 sn; yorgun ya da dikkati dağınıksa daha uzun) ve lastik ile yol arasındaki sürtünme katsayısı \(\mu\) değerini (kuru asfaltta yaklaşık 0,7; ıslak yolda 0,4; buzda 0,1) girin. Araç size toplam mesafeyi, ayrıca tepki ve fren mesafelerinin ayrı dökümünü verir.

Formülün açıklaması

Önce hız metre/saniyeye çevrilir: \(v = v_{\text{km/sa}} / 3{,}6\). Tepki mesafesi basitçe \(v \times t\) ile bulunur. Fren mesafesi ise enerjiden gelir: \(\tfrac{1}{2}mv^2\) kinetik enerjisi, fren mesafesi boyunca \(\mu m g\) sürtünme kuvvetiyle harcanır ve \(d_{\text{fren}} = v^2 / (2\mu g)\) elde edilir. İkisini topladığımızda toplam mesafeyi buluruz:

$$d = v\cdot t + \frac{v^{2}}{2\,\mu\,g}$$

Dikkat: fren mesafesi hızın karesiyle artar — hızı ikiye katlamak fren mesafesini dörde katlar.

Reklam
Fren yapan bir araca etki eden kuvvetlerin sürtünme, normal kuvvet ve hız sembolleriyle gösterildiği diyagram
Fren mesafesi, hızın karesine ve lastik-yol sürtünme katsayısına bağlıdır.

Örnek hesaplama

60 km/sa (16,667 m/sn) hızda, 1,5 sn tepki süresi ve \(\mu = 0{,}7\) ile: tepki mesafesi:

$$16{,}667 \times 1{,}5 = 25{,}0\ \text{m}$$

fren mesafesi:

$$\frac{16{,}667^{2}}{2 \times 0{,}7 \times 9{,}81} = \frac{277{,}78}{13{,}734} = 20{,}23\ \text{m}$$

Toplam durma mesafesi \(\approx 45{,}23\) m.

Yaygın Yol Yüzeylerine Göre Tipik Sürtünme Katsayıları

Sürtünme katsayısı \(\mu\), lastiklerin yol üzerindeki tutuşunun ne kadar olduğunu tanımlar. Aşağıdaki değerler, kilitlenmiş veya sınıra yakın frenleme modeliyle fren mesafesini tahmin etmek için yaygın olarak kullanılan yaklaşık rakamlardır.

Yol yüzeyi Yaklaşık sürtünme katsayısı (\(\mu\))
Kuru asfalt 0.7–0.8
Kuru beton 0.7–0.8
Islak asfalt 0.4–0.5
Çakıl 0.4–0.5
Sıkıştırılmış kar 0.2–0.3
Buz 0.1

Not: Bu değerler yaklaşıktır. Gerçek sürtünme; lastik durumu ve diş derinliğine, lastik tipine, sıcaklığa, yol yüzeyinin dokusuna, kirlenmeye (su, yağ, yapraklar) ve araç yüküne bağlı olarak değişir. Şüphe duyulduğunda daha düşük bir değer kullanın, çünkü bu daha uzun ve daha temkinli bir durma mesafesi verir.

Reklam

Kullanılan Sabitler ve Dönüşümler

  • Standart yerçekimi ivmesi: \(g = 9.81\ \text{m/s}^2\) (kesin standart değer 9.80665 m/s²'dir; 9.81 ise yaygın kullanılan yuvarlatılmış değerdir).
  • Hız dönüşümü (km/sa'den m/s'ye): \(1\ \text{km/sa} = \dfrac{1}{3.6}\ \text{m/s}\), dolayısıyla \(v = \dfrac{\text{km/sa cinsinden hız}}{3.6}\).
  • Hız dönüşümü (m/s'den km/sa'ye): \(1\ \text{m/s} = 3.6\ \text{km/sa}\).
  • Sonucun birimleri: durma mesafesi metre cinsinden verilir. Feet birimine dönüştürmek için \(1\ \text{m} \approx 3.281\ \text{ft}\) kullanılır.

Formül \(d = v\cdot t_r + \dfrac{v^{2}}{2\mu g}\) şeklindedir: birinci terim, sabit hızda alınan tepki (düşünme) mesafesidir; ikincisi ise sabit yavaşlama \(\mu g\) altındaki fren mesafesidir.

Sıkça sorulan sorular

ABS veya yokuş aşağı eğimi hesaba katar mı? Hayır — düz zemin ve ideal sabit sürtünmeli frenleme varsayar. Eğimler, fren körlenmesi ve yük kayması gerçek sonuçları değiştirir.

Hangi \(\mu\) değerini kullanmalıyım? Kuru asfalt \(\approx 0{,}7\text{–}0{,}8\), ıslak \(\approx 0{,}4\text{–}0{,}5\), kar \(\approx 0{,}2\), buz \(\approx 0{,}1\).

Tipik tepki süresi ne kadardır? Uyanık bir sürücü için yaklaşık 1,0–1,5 sn; yorgunluk, alkol veya dikkat dağınıklığı bunu rahatlıkla 2 saniyenin üzerine çıkarabilir.

Son güncelleme:

Sektöre Özel kategorisinde en popüler

Tüm Sektöre Özel hesap makinelerini gör