Công cụ này làm gì?
Chấm dứt hợp đồng thuê xe (car lease, loại hình thuê dài hạn phổ biến ở Mỹ và một số nước, khác với thuê xe tự lái ngắn ngày ở Việt Nam) trước hạn có thể rất tốn kém, vì bên cho thuê muốn thu lại đủ các khoản thanh toán đã cam kết cộng với giá trị còn lại dự kiến của xe. Công cụ này ước tính tổng chi phí khi kết thúc hợp đồng sớm bằng cách kết hợp dư nợ còn lại, các khoản phí theo hợp đồng và giá trị thị trường hiện tại của xe. Số tiền tính theo đơn vị tiền tệ bạn nhập; hãy luôn đối chiếu với hợp đồng của mình, vì công thức chấm dứt hợp đồng khác nhau giữa các bên cho thuê.
Cách sử dụng
Nhập khoản thanh toán hàng tháng, số tháng còn lại, giá trị còn lại (residual value) ghi trong hợp đồng và lãi suất ngầm định của hợp đồng thuê (lấy money factor nhân 2.400 để ra APR gần đúng; nhập 0 nếu muốn bỏ qua yếu tố chiết khấu). Sau đó thêm phí chấm dứt sớm, phí xử lý xe khi trả (disposition fee), các khoản phí hao mòn hoặc vượt số km (nếu có) và giá trị bán buôn hoặc giá thị trường hiện tại của xe.
Giải thích công thức
Dư nợ điều chỉnh là giá trị hiện tại của các khoản thanh toán còn lại cộng với giá trị còn lại đã được chiết khấu:
$$B = P\frac{1-(1+r)^{-n}}{r} + \frac{R}{(1+r)^{n}}$$Trong đó \(P\) = khoản thanh toán hàng tháng, \(r\) = APR chia cho 1.200, \(n\) = số tháng còn lại và \(R\) = giá trị còn lại. Chi phí ròng được tính như sau:
$$\text{Net cost} = B + F_{e} + F_{d} + C_{x} - V$$với \(F_{e}\) = phí chấm dứt sớm, \(F_{d}\) = phí xử lý xe, \(C_{x}\) = các khoản phí phát sinh thêm và \(V\) = giá trị thị trường của xe.
Ví dụ minh họa
Giả sử khoản thanh toán là 400, còn 12 tháng, giá trị còn lại là 15.000, lãi suất 0%, phí chấm dứt sớm là 500, phí xử lý xe là 395 và xe đang có giá 16.000.
$$B = 400 \times 12 + 15000 = 19800$$$$\text{Net cost} = 19800 + 500 + 395 - 16000 = 4695$$Nếu thuê hết hợp đồng, bạn sẽ trả 4.800 tiền thuê cộng 395 phí trả xe, tức 5.195. Như vậy chấm dứt sớm giúp tiết kiệm khoảng 500 trong trường hợp này vì xe có giá trị cao hơn giá trị còn lại.
Chi phí chấm dứt hợp đồng sớm theo các kịch bản khác nhau
Tất cả các hàng dùng cùng một hợp đồng thuê: tiền thuê $400, còn lại 12 tháng, giá trị còn lại $15,000, phí chấm dứt sớm $500, phí thanh lý $395 và không có khoản phí vượt mức nào. Tổng phí do đó là $895. Chi phí ròng = B + phí − giá trị thị trường. Với lãi suất 0% APR, \(B = 400\times 12 + 15{,}000 = 19{,}800\). Với lãi suất 6% APR (\(r = 0.005\)), \(B \approx 18{,}776.15\).
| APR | Giá trị thị trường | Số dư đã điều chỉnh B | Tổng phí | Chi phí ròng |
|---|---|---|---|---|
| 0% | $13,000 | $19,800.00 | $895 | $7,695.00 |
| 0% | $15,000 | $19,800.00 | $895 | $5,695.00 |
| 0% | $17,000 | $19,800.00 | $895 | $3,695.00 |
| 0% | $21,000 | $19,800.00 | $895 | −$305.00 (được hoàn có) |
| 6% | $13,000 | $18,776.15 | $895 | $6,671.15 |
| 6% | $15,000 | $18,776.15 | $895 | $4,671.15 |
| 6% | $17,000 | $18,776.15 | $895 | $2,671.15 |
| 6% | $20,000 | $18,776.15 | $895 | −$328.85 (được hoàn có) |
Điểm chính: cứ mỗi $2,000 giá trị thị trường tăng thêm thì chi phí ròng giảm đúng $2,000, trong khi APR cao hơn làm giảm số dư đã chiết khấu (khoảng $1,024 trong trường hợp này) vì các khoản trong tương lai bị chiết khấu mạnh hơn. Các trường hợp âm chỉ mang tính giả định: chúng đòi hỏi chiếc xe có giá trị cao hơn nhiều so với giá trị còn lại, điều này không phổ biến, và bên cho thuê của bạn có thể không trả phần chênh lệch.
Câu hỏi thường gặp
Mua lại xe hoặc bán xe có rẻ hơn chấm dứt hợp đồng không?
Nếu xe có giá trị cao hơn số tiền tất toán, việc bán hoặc đổi xe (khi bên cho thuê cho phép) có thể mang về phần giá trị dương thay vì một khoản phải trả.
Vì sao kết quả có thể là số âm?
Chi phí ròng âm nghĩa là giá trị xe lớn hơn số tiền bạn còn nợ, nên bạn sẽ có phần giá trị còn dư thay vì phải chịu chi phí.
Kết quả này có chính xác tuyệt đối không?
Không. Mỗi bên cho thuê có công thức tất toán riêng và có thể cộng thêm thuế hoặc các khoản phí khác, vì vậy hãy yêu cầu báo giá tất toán chính thức trước khi quyết định.