Công cụ này giúp gì cho bạn
Công cụ chuyển đổi nồng độ khối lượng tính bằng miligam trên lít (mg/L) sang phần triệu (ppm), đồng thời cho biết giá trị tương đương theo phần tỷ (ppb). Công cụ được thiết kế cho các dung dịch nước loãng — bối cảnh phổ biến nhất trong phân tích chất lượng nước, quan trắc môi trường và công việc trong phòng thí nghiệm.
Vì sao mg/L thường bằng ppm
ppm là tỷ lệ khối lượng: số miligam chất tan trên mỗi kilogam dung dịch (mg/kg). Còn mg/L là số miligam chất tan trên mỗi lít dung dịch. Để chuyển đổi giữa hai đơn vị, bạn chia cho khối lượng riêng của dung dịch tính bằng g/mL (giá trị này bằng với kg/L). Đối với dung dịch nước loãng, khối lượng riêng rất gần với 1 g/mL, nên 1 mg/L về cơ bản tương đương 1 ppm. Còn với nước muối đậm đặc, siro hoặc dung môi có khối lượng riêng khác 1, việc hiệu chỉnh theo khối lượng riêng sẽ có ý nghĩa quan trọng.
Cách sử dụng
Nhập nồng độ của bạn theo mg/L và khối lượng riêng của dung dịch theo g/mL (giữ nguyên giá trị 1 đối với nước ngọt thông thường). Công cụ sẽ trả về nồng độ theo ppm và ppb.
Công thức
$$\text{ppm} = \frac{\text{Concentration (mg/L)}}{\text{Density (g/mL)}}$$ và \(\text{ppb} = \text{ppm} \times 1000\).
Ví dụ minh họa
Một mẫu nước chứa 25 mg/L nitrat với khối lượng riêng 1 g/mL. Khi đó $$\text{ppm} = 25 / 1 = 25 \text{ ppm}.$$ Quy ra ppb là \(25 \times 1000 = 25.000\) ppb. Nếu cùng nồng độ 25 mg/L đó nằm trong nước muối có khối lượng riêng 1,2 g/mL thì \(\text{ppm} = 25 / 1{,}2 \approx 20{,}83\) ppm.
Mật độ điển hình của dung dịch nước và ppm tương ứng
Theo nghĩa khối lượng, 1 ppm tương đương 1 mg chất tan trên 1 kg dung dịch. Nồng độ tính bằng mg/L là tính trên 1 lít dung dịch, nên phải chia cho mật độ dung dịch (tính bằng g/mL, tức là kg/L):
$$\text{ppm} = \frac{\text{mg/L}}{\rho\ (\text{g/mL})}$$
Bảng liệt kê mật độ gần đúng ở khoảng 20 °C và giá trị ppm tương ứng với 100 mg/L trong từng dung dịch.
| Dung dịch | Mật độ gần đúng (g/mL) | ppm ứng với 100 mg/L (100 ÷ mật độ) |
|---|---|---|
| Nước tinh khiết | 0.9982 | 100.18 |
| Nước biển | khoảng 1.025 | 97.56 |
| NaCl 3.5% | khoảng 1.025 | 97.56 |
| NaCl 10% | khoảng 1.07 | 93.46 |
| NaCl 26% (gần bão hòa) | khoảng 1.20 | 83.33 |
| Sucrose 10% | khoảng 1.04 | 96.15 |
Các giá trị mật độ chỉ mang tính gần đúng. Chúng thay đổi theo nhiệt độ và thành phần chính xác của dung dịch, vì vậy hãy dùng mật độ đo được cho mẫu của bạn khi cần độ chính xác cao.
So sánh: cùng mg/L ở các mật độ khác nhau
Đầu vào cố định: 50 mg/L. Ở đây ppm = 50 ÷ mật độ, ppb = ppm × 1000, và phần trăm chênh lệch được tính so với giá trị gốc 50 mg/L.
| Mật độ (g/mL) | ppm | ppb | Chênh lệch so với giá trị mg/L |
|---|---|---|---|
| 0.98 | 51.02 | 51,020 | +2.04% |
| 1.00 | 50.00 | 50,000 | 0% |
| 1.025 | 48.78 | 48,780 | −2.44% |
| 1.10 | 45.45 | 45,450 | −9.09% |
| 1.20 | 41.67 | 41,670 | −16.67% |
Ví dụ thay thế cho nước biển: \(50 \div 1.025 = 48.78\) ppm. Với nước ngọt và nước biển (mật độ khoảng 0.98 đến 1.025 g/mL), chênh lệch giữa mg/L và ppm dưới khoảng 3%, nên thường có thể coi hai giá trị này bằng nhau. Với nước muối đặc (khoảng 1.10 g/mL trở lên), chênh lệch trở nên đáng kể và cần áp dụng hiệu chỉnh theo mật độ.
Diễn giải giá trị ppm và ppb trong nước
Trong nước loãng, 1 mg/L xấp xỉ bằng 1 ppm, và 1 µg/L xấp xỉ bằng 1 ppb. Các ví dụ dưới đây lấy từ quy định nước uống của US EPA (Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ, chỉ áp dụng tại Hoa Kỳ; các quốc gia khác và WHO có thể đặt giới hạn khác):
- Nitrat: mức ô nhiễm tối đa (MCL) là 10 mg/L tính theo nitơ (nitrat-N), xấp xỉ 10 ppm.
- Asen: MCL là 10 µg/L, xấp xỉ 10 ppb.
- Chì: mức hành động là 15 µg/L, xấp xỉ 15 ppb (mức hành động kích hoạt các bước xử lý chứ không phải MCL bắt buộc nghiêm ngặt).
Các tiêu chuẩn thường quy định rõ dạng hóa học. Nitrat tính theo N không cùng con số với nitrat tính theo NO3: 10 mg/L nitrat-N tương ứng khoảng 44 mg/L theo NO3 (10 × 62.0 ÷ 14.0). Luôn kiểm tra xem kết quả hoặc giới hạn đang đề cập đến dạng nào.
Khoảng tổng chất rắn hòa tan (TDS) điển hình: nước ngọt thường dưới khoảng 1000 ppm, trong khi nước biển khoảng 35,000 ppm. Ở mức nước biển, mật độ dung dịch (khoảng 1.025 g/mL) làm cho khoảng cách giữa mg/L và ppm trở nên đáng chú ý, khoảng 2.4%.
Đây là thông tin mang tính khái quát, không phải tư vấn chuyên môn hay pháp lý. Với các quyết định về tuân thủ quy định, sức khỏe hoặc xử lý, hãy tham khảo các tiêu chuẩn hiện hành và một chuyên gia có trình độ hoặc phòng thí nghiệm được công nhận.
Câu hỏi thường gặp
mg/L có luôn bằng ppm không? Chỉ khi khối lượng riêng của dung dịch là 1 g/mL. Đối với nước loãng, đây là một phép xấp xỉ rất chính xác.
Nên dùng khối lượng riêng bằng bao nhiêu? Dùng 1 g/mL cho nước ngọt loãng ở nhiệt độ phòng. Hãy dùng khối lượng riêng đo được thực tế đối với dung dịch đậm đặc hoặc dung dịch không phải gốc nước.
Mối liên hệ với ppb là gì? 1 ppm bằng 1000 ppb, vì vậy bạn nhân giá trị ppm với 1000 để ra ppb.