Nhiệt độ cảm nhận là gì?
Nhiệt độ cảm nhận, hay còn gọi là nhiệt độ "thực tế cảm thấy", ước tính mức độ nóng hay lạnh mà cơ thể con người cảm nhận được khi đã tính đến cả độ ẩm và gió. Độ ẩm cao khiến không khí ấm cảm thấy nóng hơn vì mồ hôi bay hơi chậm lại, trong khi gió lại làm ta thấy mát hơn do mang nhiệt đi khỏi da. Máy tính này sử dụng công thức Missenard cải tiến — một phương trình khí tượng dùng chung (được Đài Thiên văn Hồng Kông phổ biến qua tài liệu Reprint r444) kết hợp nhiệt độ không khí, độ ẩm tương đối và tốc độ gió thành một con số duy nhất. Công thức này không gắn với bất kỳ quốc gia nào và cho kết quả như nhau ở mọi nơi trên Trái Đất.
Cách sử dụng
Bạn nhập ba giá trị: nhiệt độ không khí tính bằng độ C, độ ẩm tương đối tính theo phần trăm từ 0 đến 100, và tốc độ gió tính bằng mét trên giây. Nhấn nút tính để nhận nhiệt độ cảm nhận theo độ C. Nếu số liệu của bạn ở đơn vị khác, hãy quy đổi trước: từ km/h sang m/s nhân với 0,27778; mph nhân với 0,44704; hải lý/giờ (knots) nhân với 0,51444; còn từ độ F sang độ C dùng công thức \((F-32)\times 5/9\).
Giải thích công thức
Trước tiên, ta tính một hệ số gió trung gian:
$$A = 1{,}76 + 1{,}4 \times v^{0{,}75}$$Sau đó, nhiệt độ cảm nhận là
$$T_m = 37 - \frac{37 - t}{0{,}68 - 0{,}0014h + \frac{1}{A}} - 0{,}29t\left(1 - \frac{h}{100}\right)$$Lưu ý rằng độ ẩm \(h\) xuất hiện hai lần: một lần ở dạng nguyên là \(0{,}0014h\) và một lần được chia cho 100 trong số hạng cuối. Vì \(v\) không bao giờ âm nên \(A\) luôn ít nhất bằng \(1{,}76\), do đó \(1/A\) luôn hữu hạn và không bao giờ xảy ra phép chia cho 0.
Ví dụ tính toán
Với \(t = 20\,°C\), \(h = 30\%\), \(v = 10 \text{ m/s}\):
$$A = 1{,}76 + 1{,}4 \times 10^{0{,}75} = 1{,}76 + 7{,}8728 = 9{,}6328$$nên \(1/A = 0{,}10381\). Mẫu số là
$$0{,}68 - 0{,}042 + 0{,}10381 = 0{,}74181$$Khi đó \((37 - 20)/0{,}74181 = 22{,}917\), và số hạng cuối là \(0{,}29 \times 20 \times 0{,}7 = 4{,}06\). Vậy
$$T_m = 37 - 22{,}917 - 4{,}06 \approx 10{,}0\,°C$$Câu hỏi thường gặp
Vì sao kết quả lại thấp hơn cảm giác trong một ngày nắng? Đây là nhiệt độ cảm nhận "trong bóng râm"; nó không tính đến bức xạ mặt trời trực tiếp, nên dưới nắng gắt nhiệt độ thực tế bạn cảm thấy có thể cao hơn.
Nếu tốc độ gió bằng 0 thì sao? Hoàn toàn hợp lệ. Khi \(v = 0\), \(A = 1{,}76\) và công thức vẫn cho ra kết quả hữu hạn.
Công thức này có dùng được ở mọi quốc gia không? Có. Công thức Missenard cải tiến là một mối quan hệ vật lý dùng chung, không bị ràng buộc với bất kỳ quốc gia hay vùng lãnh thổ nào.
