Thang điểm Padua là gì?
Thang điểm Padua (Padua Prediction Score) là một công cụ lâm sàng đã được kiểm chứng, dùng để ước lượng nguy cơ thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch (VTE) — bao gồm huyết khối tĩnh mạch sâu và thuyên tắc phổi — ở những bệnh nhân nội khoa (không phẫu thuật) đang nằm viện. Khi xác định được nhóm bệnh nhân có nguy cơ cao, bác sĩ có thể cân nhắc liệu có cần dùng thuốc dự phòng huyết khối hay không.
Cách sử dụng
Hãy đánh dấu từng yếu tố nguy cơ phù hợp với bệnh nhân của bạn. Công cụ sẽ tự động cộng dồn điểm theo trọng số tương ứng. Tổng điểm từ 4 trở lên xếp bệnh nhân vào nhóm nguy cơ cao; lúc này, theo các khuyến cáo, việc dự phòng bằng thuốc (ví dụ heparin trọng lượng phân tử thấp) thường được khuyến nghị nếu không có chống chỉ định liên quan đến chảy máu.
Cách tính điểm
Mỗi yếu tố mang một số điểm cố định: ung thư đang tiến triển, tiền sử VTE, hạn chế vận động và bệnh lý tăng đông đã biết — mỗi yếu tố cộng 3 điểm; chấn thương hoặc phẫu thuật gần đây cộng 2 điểm; còn các yếu tố tuổi ≥70, suy tim/suy hô hấp, nhồi máu cơ tim cấp hoặc đột quỵ thiếu máu não, nhiễm trùng cấp hoặc bệnh lý thấp khớp, béo phì (BMI ≥30) và đang điều trị nội tiết tố — mỗi yếu tố cộng 1 điểm. Tổng điểm dao động từ 0 đến 20.
$$\text{Score} = \sum w_i x_i, \quad \text{High risk if Score} \ge 4$$
$$\text{Score} = 3c + 3v + 3m + 3t + 2s + a + h + i + f + o + r$$
$$\text{High risk} \iff \text{Score} \ge 4$$
Ví dụ minh họa
Một bệnh nhân 72 tuổi mắc ung thư đang tiến triển và phải nằm liệt giường sẽ có điểm là $$3 + 3 + 1 = 7 \text{ điểm}$$ trong đó 3 (ung thư) + 3 (hạn chế vận động) + 1 (tuổi ≥70). Vì \(7 \ge 4\), bệnh nhân thuộc nhóm nguy cơ cao và cần cân nhắc dự phòng huyết khối.
Câu hỏi thường gặp
Bao nhiêu điểm thì được coi là nguy cơ cao? Thang điểm Padua từ 4 điểm trở lên cho thấy nguy cơ VTE cao.
Có áp dụng được cho bệnh nhân phẫu thuật không? Không — thang điểm Padua chỉ được kiểm chứng cho bệnh nhân nội khoa nằm viện. Với bệnh nhân phẫu thuật, nên dùng một mô hình khác như thang điểm Caprini.
Công cụ này có thay thế được phán đoán lâm sàng không? Không. Đây chỉ là công cụ hỗ trợ ra quyết định và cần được kết hợp với việc đánh giá nguy cơ chảy máu cùng toàn bộ bối cảnh lâm sàng của người bệnh.