Công cụ này dùng để làm gì
Công cụ giúp bạn ước tính số viên gạch cần thiết để xây một bức tường phẳng, dạng hình chữ nhật. Cách tính dựa trên việc so sánh tổng diện tích bức tường với diện tích mặt nhìn thấy của một viên gạch, sau đó cộng thêm phần hao hụt để dự phòng cho gạch bị cắt, vỡ hay không đều. Đây là phép ước tính hình học mang tính phổ quát, áp dụng được cho mọi loại gạch ở bất kỳ quốc gia nào.
Cách sử dụng
Nhập chiều dài và chiều cao bức tường theo đơn vị mét. Nhập kích thước mặt gạch theo milimét — với gạch hệ mét tiêu chuẩn của Anh thì kích thước này là 215 mm chiều dài và 65 mm chiều cao. Thêm tỷ lệ hao hụt (thường khoảng 5–10%) rồi đọc kết quả tổng số gạch cần dùng. Kết quả cũng hiển thị số gạch trước khi tính hao hụt cùng các diện tích liên quan.
Giải thích công thức
Trước tiên, diện tích tường bằng \(L \times H\). Diện tích mặt gạch là \((l_{b}/1000) \times (h_{b}/1000)\) để quy đổi từ milimét sang mét vuông. Lấy diện tích tường chia cho diện tích mặt gạch ta được số gạch thô, và con số này được làm tròn lên vì bạn không thể mua một phần viên gạch. Cuối cùng, kết quả được nhân với \((1 + \% \text{ hao hụt})\) rồi tiếp tục làm tròn lên.
$$N = \left\lceil \left\lceil \dfrac{A_{w}}{A_{b}} \right\rceil \cdot \left(1 + \dfrac{\text{Waste (\%)}}{100}\right) \right\rceil$$ $$\text{where}\quad \left\{ \begin{aligned} A_{w} &= \text{Wall Length (m)} \times \text{Wall Height (m)} \\ A_{b} &= \dfrac{\text{Brick Length (mm)}}{1000} \times \dfrac{\text{Brick Height (mm)}}{1000} \end{aligned} \right.$$
Ví dụ minh họa
Một bức tường dài 5 m và cao 2,5 m có diện tích 12,5 m². Một viên gạch có mặt 215 × 65 mm tương ứng diện tích \(0{,}215 \times 0{,}065 = 0{,}013975\) m². Như vậy \(12{,}5 \div 0{,}013975 \approx 894{,}4\), làm tròn lên thành 895 viên. Với tỷ lệ hao hụt 5%: \(895 \times 1{,}05 = 939{,}75\), làm tròn lên thành 940 viên.
Kích thước gạch tiêu chuẩn và số viên gạch trên mét vuông
Bảng liệt kê các loại gạch phổ biến, kích thước mặt (dài × cao của mặt tường đặt ngang) và số viên gạch xấp xỉ trên m² mặt tường một lớp. Có hai con số được đưa ra: không tính mạch vữa (chỉ diện tích mặt gạch, là số liệu mà máy tính này sử dụng nếu bạn nhập kích thước thi công) và có tính mạch vữa (mặt gạch cộng với một lớp mạch vữa, tức kích thước khi đã xây có vữa). Các số liệu đã được làm tròn và giả định mạch vữa là 10 mm trừ khi có ghi chú khác. Các mục của Anh và Mỹ dùng theo quy ước của hai quốc gia này; kích thước có thể khác nhau tùy nhà sản xuất và khu vực.
| Loại gạch | Kích thước mặt thi công (mm) | Kích thước mặt khi xây có vữa (mm) | Số viên trên m² không tính mạch vữa | Số viên trên m² có tính mạch vữa |
|---|---|---|---|---|
| Gạch tiêu chuẩn hệ mét Anh (215 × 102.5 × 65) | 215 × 65 | 225 × 75 (mạch vữa 10 mm) | ≈ 72 (71.6) | ≈ 59–60 (59.3, thường ghi là 60) |
| Gạch modul Anh (190 × 90 × 90) | 190 × 90 | 200 × 100 (mạch vữa 10 mm) | ≈ 58.5 | 50 |
| Gạch modul Anh (190 × 90 × 65) | 190 × 65 | 200 × 75 (mạch vữa 10 mm) | ≈ 81 | ≈ 67 |
| Gạch modul tiêu chuẩn Mỹ (7-5/8 × 2-1/4 in) | 194 × 57 | ≈ 203 × 68 (mạch vữa 3/8 in; hàng 8 in × 2-2/3 in) | ≈ 90 | ≈ 73 (6.75 viên mỗi sq ft) |
| Gạch La Mã Mỹ (danh định 12 × 2 in) | ≈ 295 × 41 (11-5/8 × 1-5/8 in) | ≈ 305 × 51 (danh định 12 × 2 in) | ≈ 82 | ≈ 65 (6 viên mỗi sq ft) |
| Gạch Norman Mỹ (danh định 12 × 2-2/3 in) | ≈ 295 × 57 (11-5/8 × 2-1/4 in) | ≈ 305 × 68 (danh định 12 × 2-2/3 in) | ≈ 59 | ≈ 48 (4.5 viên mỗi sq ft) |
| Gạch Imperial 9 × 3 in (kích thước danh định khi xây có vữa) | mặt nhỏ hơn một chút so với 9 × 3 in | ≈ 229 × 76 (9 × 3 in) | không áp dụng (kích thước đã bao gồm mạch vữa) | ≈ 57 (5.33 viên mỗi sq ft) |
Quan trọng: máy tính này lấy diện tích tường chia cho diện tích mặt gạch bạn nhập và không cộng thêm mạch vữa. Nếu bạn nhập 215 × 65 mm, bạn sẽ được khoảng 72 viên mỗi m², con số này sẽ ước tính thấp số lượng tường có thể xây trên mỗi viên, nên đơn hàng sẽ bị cao hơn so với một bức tường xây thực tế cần khoảng 60 viên mỗi m². Để có số lượng thực tế với mạch vữa 10 mm, hãy nhập kích thước khi xây có vữa (ví dụ 225 × 75 mm).
So sánh kịch bản: kích thước tường và hao hụt dự phòng
Tất cả các hàng dùng mặt gạch 215 × 65 mm (diện tích 0.013975 m², không có mạch vữa) trừ khi có ghi chú khác. Mỗi số lượng được tính bằng diện tích tường chia cho diện tích mặt gạch, làm tròn lên, sau đó nhân với hệ số hao hụt và làm tròn lên lần nữa.
| Kịch bản | Diện tích tường | Số lượng thô (hao hụt 0%) | Với hao hụt 5% | Với hao hụt 10% |
|---|---|---|---|---|
| Tường vườn 3 m × 1 m | 3 m² | 3 ÷ 0.013975 = 214.7 → 215 | 215 × 1.05 = 225.75 → 226 | 215 × 1.10 = 236.5 → 237 |
| Tường 5 m × 2.5 m | 12.5 m² | 12.5 ÷ 0.013975 = 894.5 → 895 | 895 × 1.05 = 939.75 → 940 | 895 × 1.10 = 984.5 → 985 |
| Tường 10 m × 2 m | 20 m² | 20 ÷ 0.013975 = 1,431.1 → 1,432 | 1,432 × 1.05 = 1,503.6 → 1,504 | 1,432 × 1.10 = 1,575.2 → 1,576 |
| Tường 5 m × 2.5 m, mặt khi xây có vữa 225 × 75 mm (mạch vữa 10 mm) | 12.5 m² | 12.5 ÷ 0.016875 = 740.7 → 741 | 741 × 1.05 = 778.05 → 779 | 741 × 1.10 = 815.1 → 816 |
Hai hàng cuối cho thấy cùng một bức tường 12.5 m²: dùng mặt gạch trần 215 × 65 mm cho 940 viên với hao hụt 5%, còn dùng mặt khi xây có vữa 225 × 75 mm cho 779 viên. Con số khi xây có vữa thực tế hơn đối với một bức tường được xây với mạch vữa 10 mm.
Mẹo đặt hàng thực tế
- Trừ phần lỗ mở. Tính diện tích từng cửa đi và cửa sổ rồi trừ khỏi tổng diện tích tường (hoặc chạy máy tính cho tường và cho từng lỗ mở, sau đó trừ kết quả). Hãy nhớ rằng có thể cần thêm gạch cho dầm đỡ trên cửa, cạnh lỗ mở và góc tường.
- Dùng kích thước khi xây có vữa. Bức tường thực tế có mạch vữa, nên hãy nhập kích thước gạch cộng với mạch vữa (ví dụ 225 × 75 mm cho gạch 215 × 65 mm với mạch vữa 10 mm). Nhập kích thước thi công trần sẽ làm tăng số gạch cần thiết.
- Tính đến độ dày tường. Máy tính chỉ tính một lớp theo diện tích mặt gạch. Tường nửa viên gạch (dày 102.5 mm theo tiêu chuẩn Anh) chỉ dùng số lượng này một lần; tường một viên gạch (215 mm) cần gần gấp đôi. Tường có intercape cần tính số lượng cho từng lớp.
- Đặt hàng theo kiện đầy đủ và từ cùng một mẻ sản xuất. Gạch được bán theo kiện, nên hãy làm tròn lên thành số kiện nguyên. Đặt toàn bộ cùng lúc từ cùng một mẻ sản xuất giúp giữ màu sắc và kích thước đồng nhất; sau này thường không thể tìm đúng mẻ đó.
- Chọn mức hao hụt hợp lý. Khoảng 5% thường phù hợp với tường đơn giản, thẳng; khoảng 10% phù hợp với tường có nhiều góc, đường cong, góc cạnh hoặc phải cắt nhiều, hoặc khi làm việc với gạch mềm hơn hay gạch thủ công.
- Kiểm tra kích thước gạch. Kích thước khác nhau theo quốc gia và nhà sản xuất. Hãy xác nhận kích thước mặt thực tế từ phiếu thông số kỹ thuật của nhà cung cấp trước khi đặt hàng.
Đây là hướng dẫn chung để ước tính vật liệu, không phải tư vấn chuyên môn. Với tường chịu lực, hãy xác nhận số lượng và thông số kỹ thuật với thợ xây hoặc nhà cung cấp.
Câu hỏi thường gặp
Kết quả đã bao gồm mạch vữa chưa? Nếu muốn tính cả mạch vữa, kích thước mặt gạch bạn nhập vào nên phản ánh sẵn phần kích thước đã trừ hao mạch; nếu không, hãy cộng thêm vài phần trăm vào ô hao hụt.
Vì sao lại làm tròn lên hai lần? Gạch là đơn vị nguyên viên, nên cả số gạch thô lẫn số gạch sau khi tính hao hụt đều được làm tròn lên cho an toàn.
Tôi dùng đơn vị inch được không? Hãy quy đổi kích thước gạch sang milimét trước (1 inch = 25,4 mm) và quy đổi tường sang mét.