Máy tính WPI phân loại độ dày sợi len

Máy tính WPI phân loại độ dày sợi len

Dẫn đầu AI Skill PRO

Nhập phép tính

Công thức

WPI=Số vòng quấnChiều dài đo được (inch)\text{WPI} = \frac{\text{Số vòng quấn}}{\text{Chiều dài đo được (inch)}}

Ví dụ

WPI=121=12\text{WPI} = \frac{12}{1} = 12
Thống kê sử dụng

Quảng cáo

Kết quả

Số vòng quấn mỗi inch (WPI)
12
vòng / inch
Nhóm độ dày sợi len DK / Light Worsted (nhẹ)

Báo lỗi nội dung trang này

WPI (số vòng quấn mỗi inch) là gì?

WPI — viết tắt của "wraps per inch", tức số vòng quấn trên mỗi inch — là cách đơn giản chỉ cần một cây thước và một chút kiên nhẫn để xác định độ dày của cuộn len bị mất nhãn. Bạn quấn sợi len vừa khít (không kéo căng) quanh thước hoặc bút chì, đếm xem có bao nhiêu vòng nằm gọn trong một đoạn dài đã đo, rồi chia cho chiều dài đó. Kết quả sẽ xếp sợi len của bạn vào một nhóm độ dày tiêu chuẩn — từ loại mảnh mượt (lace) cho đến loại sợi to cộm (super bulky). Lưu ý đây là hệ phân loại theo chuẩn quốc tế (Mỹ), nên một số tên gọi như DK hay worsted có thể khác với cách gọi quen thuộc tại Việt Nam.

Sợi được quấn gọn gàng quanh thước với số vòng được đếm trong một inch
WPI được đo bằng cách quấn sợi quanh thước và đếm số vòng trong một inch.

Cách dùng máy tính này

Quấn sợi len quanh thước sao cho các vòng nằm sát cạnh nhau, vừa chạm vào nhau chứ không chồng lên hay bị ép chặt. Đếm số vòng trong một khoảng cách đã biết (thường là 1 inch, nhưng đo trên đoạn 2 hoặc 4 inch sẽ giúp cân bằng những chỗ không đều). Nhập số vòng quấn và chiều dài đo được theo inch, sau đó xem ngay chỉ số WPI cùng nhóm độ dày sợi len tương ứng.

Giải thích công thức

Phép tính chỉ đơn giản là một tỷ lệ: $$\text{WPI} = \frac{\text{số vòng}}{\text{số inch}}$$ Đo trên đoạn dài hơn rồi chia sẽ cho con số đáng tin cậy hơn, vì chỉ một inch dễ bị lệch nếu rơi đúng vào chỗ sợi dày hoặc mỏng bất thường. Máy tính sau đó quy chỉ số WPI về các nhóm phổ biến: khoảng 18 trở lên là lace, 14–18 là fingering, 12–14 là DK, 9–12 là worsted/aran, 7–9 là bulky, và dưới 7 là super bulky hoặc jumbo.

Quảng cáo
Tam giác công thức cho thấy WPI bằng số vòng chia cho inch
WPI bằng số vòng quấn chia cho chiều dài đo được tính bằng inch.

Ví dụ minh họa

Giả sử bạn quấn một cuộn len chưa rõ độ dày và được 24 vòng trên 2 inch. Khi đó $$\text{WPI} = \frac{24}{2} = 12\ \text{WPI}$$ rơi vào nhóm DK / Light Worsted — rất hợp để đan một chiếc áo len mỏng nhẹ với kim cỡ US 6.

Bảng tham chiếu trọng lượng sợi WPI

Số vòng quấn trên inch (WPI) là cách nhanh để ước lượng độ dày của sợi: số vòng quấn vừa trong một inch càng nhiều thì sợi càng mảnh. Bảng dưới đây ghép các khoảng WPI gần đúng với hệ thống phân loại trọng lượng sợi tiêu chuẩn của Hội Đồng Len Thủ Công (CYC), hệ thống này chủ yếu được dùng tại Hoa Kỳ, cùng với cỡ kim phổ biến theo chuẩn Mỹ và độ căng mặt trơn (stockinette).

Trọng lượng sợi WPI gần đúng Nhóm CYC Cỡ kim phổ biến (chuẩn Mỹ) Độ căng mặt trơn (mũi/4 in)
Lace (sợi ren) 18+ (lên đến 40+ với sợi mạng nhện) 0 – Lace 000–1 33–40
Fingering / Sock (sợi đan tất) 14–17 1 – Siêu mảnh 1–3 27–32
Sport 12–13 2 – Mảnh 3–5 23–26
DK (worsted nhẹ) 11–12 3 – Nhẹ 5–7 21–24
Worsted / Aran 9–11 4 – Trung bình 7–9 16–20
Bulky / Chunky (sợi dày) 7–8 5 – Dày 9–11 12–15
Super Bulky (siêu dày) 5–6 6 – Siêu dày 11 trở lên 7–11
Jumbo (siêu to) 4 trở xuống 7 – Jumbo 17 trở lên 6 trở xuống

Lưu ý: Các giá trị này chỉ mang tính hướng dẫn gần đúng. Số thứ tự nhóm CYC, cỡ kim và độ căng tuân theo chuẩn CYC của Hoa Kỳ, trong khi các khoảng WPI không thuộc chuẩn đó và khác nhau giữa các nguồn, nên các nhóm liền kề thường chồng lấn lên nhau. Cỡ kim là cỡ theo chuẩn Mỹ; cỡ kim theo hệ mét khác nhau. Luôn tuân theo độ căng ghi trên mẫu đan hoặc nhãn sợi của bạn.

Quảng cáo

Mẹo để đọc chỉ số WPI chính xác

  • Dùng đúng dụng cụ. Dụng cụ đo WPI, hoặc một cây thước và một cây bút chì hay thanh gỗ tròn, đều hiệu quả. Quấn sợi quanh bút chì rồi đo đoạn đã quấn bằng thước.
  • Quấn đều. Đặt mỗi vòng sợi sát ngay cạnh vòng trước, không có khe hở và không chồng lên nhau. Giữ lực căng nhẹ để không kéo giãn hay làm dẹt sợi.
  • Đo 2–3 lần. Quấn ở các vị trí khác nhau dọc theo sợi, rồi lấy trung bình các kết quả. Độ dày sợi có thể khác nhau, đặc biệt với sợi se tay hoặc sợi kiểu dáng đặc biệt.
  • Đếm trên một đoạn dài hơn. Đo vài inch rồi chia sẽ chính xác hơn so với đếm trên một inch. Ví dụ, 24 vòng trên 2 inch cho \(\text{WPI} = \frac{24}{2} = \) 12 vòng trên inch, thuộc khoảng DK.
  • Lưu ý sợi có lông. Sợi mohair, angora và các loại sợi chải lông có lớp lông tơ có thể làm các vòng quấn bị chèn sát nhau. Hãy để sợi tự nhiên, không ép xuống, và coi kết quả là ước lượng sơ bộ. Với các loại sợi này, mẫu thử độ căng (gauge swatch) đáng tin cậy hơn.
  • Kiểm tra sợi xe và sợi đơn. Sợi xe thường tròn đều và đồng nhất hơn, trong khi sợi đơn có thể được se lỏng và nén hoặc nở ra khác nhau. Hãy quấn cả hai loại mà không kéo căng xoắn.
  • Xác nhận bằng mẫu thử. WPI chỉ gợi ý trọng lượng sợi. Chất liệu, độ xoắn và lực đan hoặc móc của riêng bạn sẽ thay đổi tấm vải cuối cùng, vì vậy hãy đan một mẫu thử độ căng và giặt nó giống như sẽ giặt sản phẩm hoàn thiện trước khi bắt đầu dự án.

Đây là thông tin chung cho thủ công và không thay thế cho hướng dẫn trên mẫu đan hoặc nhãn sợi của bạn.

Câu hỏi thường gặp

Nên quấn chặt đến mức nào? Vừa đủ để các sợi chạm vào nhau, nhưng tuyệt đối không kéo căng — kéo căng làm sợi mỏng đi và đẩy chỉ số WPI lên cao sai lệch.

Tại sao nên đo trên đoạn dài hơn 1 inch? Lấy trung bình trên 2–4 inch giúp làm mượt những đoạn sợi gồ ghề hoặc xù lông, cho kết quả chính xác hơn.

Các nhóm phân loại có chính xác tuyệt đối không? Ngưỡng WPI chỉ mang tính tham khảo; mẫu đan thử (gauge swatch) và khuyến nghị trong mẫu hướng dẫn luôn là yếu tố quyết định cuối cùng.

Cập nhật lần cuối:

Phổ biến nhất trong Sở thích và Thủ công

Xem tất cả máy tính Sở thích và Thủ công