Ağaç Değeri Hesaplama Aracı nedir?
Bu araç, bir ağaç veya tomruktan ne kadar kullanılabilir kereste elde edilebileceğini ve bu hacmin ne kadar değer ifade ettiğini tahmin eder. Hesaplamada Doyle tomruk kuralı kullanılır; bu kural, bir tomruğun ince ucundaki çapı ve uzunluğundan board feet cinsinden hacmi tahmin etmek için Kuzey Amerika ormancılığında en yaygın kullanılan ölçüm formüllerinden biridir. Bir board foot, 144 inç küpe (12 inç \(\times\) 12 inç \(\times\) 1 inç) eşit olan bir kereste ölçü birimidir. Bu birimin Türkiye'de doğrudan bir karşılığı yoktur; yurt içinde kereste genellikle metreküp (m³) ile ölçülür.
Nasıl kullanılır?
Üç değer girin: tomruğun ince ucunda, kabuğun iç yüzünden ölçülen çap (inç cinsinden), satışa elverişli tomruk uzunluğu (feet cinsinden) ve board foot başına alabileceğiniz güncel fiyat (dolar cinsinden). Araç, tahmini board foot hacmini ve toplam dolar değerini verir.
Formülün açıklaması
Doyle kuralı şu şekildedir:
$$\text{Board feet} = \left(\frac{D - 4}{4}\right)^{2} \times L$$Burada D, inç cinsinden ince uç çapı; L ise feet cinsinden tomruk uzunluğudur. "− 4" terimi, kenar ve yontma fireleri hesaba katar; karenin alınması ise enine kesit alanının çapa göre nasıl arttığını yansıtır. Çıkan board feet değerini board foot başına fiyatınızla çarparak değeri bulursunuz.
Örnek hesaplama
İnce uç çapı 16 inç ve uzunluğu 16 feet olan bir tomruk için:
$$\left(\frac{16 - 4}{4}\right)^{2} = \left(\frac{12}{4}\right)^{2} = 3^{2} = 9$$bunu 16 ile çarpınca \(= 144\) board feet. Board foot başına 0,50 dolar üzerinden değer \(144 \times 0{,}50\ \$ = 72{,}00\ \$\) olur.
Sıkça Sorulan Sorular
Doyle kuralı küçük tomrukları neden düşük değerlendirir? Sabit 4 inçlik düşüş, küçük bir tomruğun çapının büyük bir bölümünü oluşturur; bu nedenle yaklaşık 16 inçten ince tomruklarda fireyi olduğundan fazla gösterir. Diğer kurallar (Scribner, International 1/4") küçük tomruklar için daha yüksek tahmin verebilir.
Hangi çapı ölçmeliyim? Her zaman tomruğun ince ucunda, kabuğun iç yüzünden ölçülen çapı kullanın.
Bu kesin bir değerleme midir? Hayır. Yalnızca bir tahmindir. Gerçek değer; ağaç türüne, kalite sınıfına, kusurlara, gövdedeki incelmeye (taper) ve yerel kereste fabrikası fiyatlarına bağlıdır. Bağlayıcı satışlar için değil, planlama amacıyla kullanın.
