Máy tính liều thuốc theo cân nặng là gì?
Công cụ này giúp tính liều thuốc dựa trên cân nặng của bệnh nhân. Rất nhiều loại thuốc, đặc biệt trong nhi khoa, được kê theo miligam trên mỗi kilôgam thể trọng (mg/kg). Khi bạn nhập cân nặng và liều được chỉ định trên mỗi kilôgam, máy tính sẽ cho ra liều cho mỗi lần dùng, tổng liều trong ngày và — nếu bạn nhập nồng độ của dạng dung dịch — thể tích cần đong tính bằng mililít cho mỗi lần dùng. Đây chỉ là công cụ mang tính tham khảo, không thay thế cho đánh giá chuyên môn hay chỉ định của bác sĩ.
Cách sử dụng
Nhập cân nặng của bệnh nhân (kg), liều theo mg/kg, số lần dùng trong ngày và nồng độ của dạng dung dịch tính bằng mg/mL (để 0 nếu dùng dạng viên). Máy tính sẽ nhân cân nặng với liều để ra liều mỗi lần, nhân với số lần để ra tổng liều cả ngày, và chia cho nồng độ để đổi từ miligam sang mililít.
Công thức được giải thích
Mối quan hệ cốt lõi là Liều = Cân nặng × Liều theo mỗi kg. Để tìm thể tích dung dịch, chia liều tính bằng miligam cho nồng độ tính bằng mg/mL: Thể tích = Liều ÷ Nồng độ. Các con số theo ngày đơn giản là lấy liều mỗi lần nhân với số lần dùng trong ngày.
$$\text{Dose}_{\text{admin}} = \text{Weight (kg)} \times \text{Dose (mg/kg)}$$$$\text{where}\quad \left\{ \begin{aligned} \text{Daily Dose} &= \text{Dose}_{\text{admin}} \times \text{Doses/day} \\ \text{Vol}_{\text{admin}} &= \frac{\text{Dose}_{\text{admin}}}{\text{Conc. (mg/mL)}} \\ \text{Daily Vol} &= \frac{\text{Daily Dose}}{\text{Conc. (mg/mL)}} \end{aligned} \right.$$
Ví dụ minh họa
Một em bé nặng 20 kg được chỉ định 10 mg/kg, ngày 3 lần, dùng siro nồng độ 100 mg/mL. Liều mỗi lần = \(20 \times 10 = 200\) mg. Tổng liều mỗi ngày = \(200 \times 3 = 600\) mg/ngày. Thể tích mỗi lần = \(200 \div 100 = 2\) mL, và thể tích cả ngày = \(600 \div 100 = 6\) mL/ngày.
Câu hỏi thường gặp
Có dùng được cho thuốc viên không? Có — hãy đặt nồng độ bằng 0 và chỉ xem kết quả tính bằng miligam, sau đó chọn hàm lượng viên phù hợp.
Kết quả có phải là liều tối đa an toàn không? Không. Máy tính chỉ áp dụng đúng con số mg/kg mà bạn nhập; luôn kiểm tra liều tối đa và chống chỉ định trong tài liệu đã được phê duyệt.
Cần nhập theo đơn vị nào? Cân nặng tính bằng kilôgam, liều tính bằng mg/kg, nồng độ tính bằng mg/mL. Kết quả thể tích được tính bằng mililít.