Máy tính liều thuốc theo cân nặng là gì?
Công cụ này giúp tính liều thuốc dựa trên cân nặng của bệnh nhân. Rất nhiều loại thuốc, đặc biệt trong nhi khoa, được kê theo miligam trên mỗi kilôgam thể trọng (mg/kg). Khi bạn nhập cân nặng và liều được chỉ định trên mỗi kilôgam, máy tính sẽ cho ra liều cho mỗi lần dùng, tổng liều trong ngày và — nếu bạn nhập nồng độ của dạng dung dịch — thể tích cần đong tính bằng mililít cho mỗi lần dùng. Đây chỉ là công cụ mang tính tham khảo, không thay thế cho đánh giá chuyên môn hay chỉ định của bác sĩ.
Cách sử dụng
Nhập cân nặng của bệnh nhân (kg), liều theo mg/kg, số lần dùng trong ngày và nồng độ của dạng dung dịch tính bằng mg/mL (để 0 nếu dùng dạng viên). Máy tính sẽ nhân cân nặng với liều để ra liều mỗi lần, nhân với số lần để ra tổng liều cả ngày, và chia cho nồng độ để đổi từ miligam sang mililít.
Công cụ này không có giới hạn riêng cho từng loại thuốc. Hãy kiểm tra nhãn thuốc để biết liều tối đa mỗi lần, liều tối đa mỗi ngày và khoảng cách tối thiểu giữa các lần dùng, và không bao giờ vượt quá các giới hạn đó. Liều của trẻ em không bao giờ được vượt quá liều tối đa của người lớn.
Công thức được giải thích
Mối quan hệ cốt lõi là Liều = Cân nặng × Liều theo mỗi kg. Để tìm thể tích dung dịch, chia liều tính bằng miligam cho nồng độ tính bằng mg/mL: Thể tích = Liều ÷ Nồng độ. Các con số theo ngày đơn giản là lấy liều mỗi lần nhân với số lần dùng trong ngày.
$$\text{Dose}_{\text{admin}} = \text{Weight (kg)} \times \text{Dose (mg/kg)}$$$$\text{where}\quad \left\{ \begin{aligned} \text{Daily Dose} &= \text{Dose}_{\text{admin}} \times \text{Doses/day} \\ \text{Vol}_{\text{admin}} &= \frac{\text{Dose}_{\text{admin}}}{\text{Conc. (mg/mL)}} \\ \text{Daily Vol} &= \frac{\text{Daily Dose}}{\text{Conc. (mg/mL)}} \end{aligned} \right.$$
Ví dụ minh họa
Một em bé nặng 20 kg được chỉ định 10 mg/kg, ngày 3 lần, dùng siro nồng độ 100 mg/mL. Liều mỗi lần = \(20 \times 10 = 200\) mg. Tổng liều mỗi ngày = \(200 \times 3 = 600\) mg/ngày. Thể tích mỗi lần = \(200 \div 100 = 2\) mL, và thể tích cả ngày = \(600 \div 100 = 6\) mL/ngày.
Các Thuật Ngữ và Biến Số Được Giải Thích
Liều lượng dựa trên trọng lượng là phép nhân trọng lượng cơ thể của bệnh nhân với một liều được biểu thị trên mỗi kilogram. Các thuật ngữ dưới đây là những thuật ngữ xuất hiện trên các đơn kê đơn, nhãn sản phẩm và trong các trường nhập liệu của máy tính này.
| Thuật Ngữ | Đơn Vị | Ý Nghĩa |
|---|---|---|
| Trọng lượng cơ thể | kg | Trọng lượng được sử dụng làm hệ số nhân. Trọng lượng cơ thể thực tế là trọng lượng đo được; một trọng lượng liều lượng (trọng lượng lý tưởng hoặc trọng lượng điều chỉnh) là một số tính toán khác được sử dụng cho một số loại thuốc trong béo phì. Máy tính này sử dụng bất kỳ số nào bạn nhập trong weight và giả định đó là trọng lượng liều lượng dự định. |
| Liều lượng trên mỗi kg | mg/kg/dose | Miligram được cung cấp trên mỗi kilogram tại mỗi lần cho thuốc. Đây là trường dose. |
| Liều lượng cho mỗi lần cho thuốc | mg | Lượng được cung cấp thực tế tại một thời điểm: \(\text{weight} \times \text{dose}\). |
| Tổng liều lượng hàng ngày | mg/day (từ mg/kg/day) | Tổng lượng được cung cấp trong 24 giờ: liều lượng cho mỗi lần cho thuốc × số lần cho thuốc mỗi ngày. |
| Tần suất cho liều | doses/day | Bao nhiêu lần cho thuốc trong 24 giờ. Các viết tắt phổ biến: OD/QD = một lần mỗi ngày (1), BID (b.d.) = hai lần mỗi ngày (2), TID (t.d.s.) = ba lần mỗi ngày (3), QID (q.d.s.) = bốn lần mỗi ngày (4). "q6h" = cứ 6 giờ = 4 lần/ngày; "q8h" = 3 lần/ngày. Nhập số vào, không phải viết tắt, trong frequency. |
| Nồng độ | mg/mL | Miligram của thuốc trên mỗi mililít chất lỏng. Các chai thường được dán nhãn là một tỷ lệ như "250 mg/5 mL", tức là 50 mg/mL. Chuyển đổi sang mg/mL trước khi nhập vào concentration. |
| Liều lượng tối đa / giới hạn tối đa | mg hoặc mg/day | Một giới hạn tuyệt đối được nêu trong thông tin sản phẩm — thường là liều lượng tối đa của người trưởng thành mà một trẻ em nặng hoặc thanh thiếu niên có thể đạt trước khi tính toán mg/kg sẽ gợi ý. Số học dựa trên trọng lượng không áp dụng giới hạn này; bạn phải làm như vậy. |
| mcg so với mg | 1 mg = 1000 mcg | Microgram (mcg, µg) và milligram (mg) khác nhau bởi một hệ số 1000. Trộn lẫn chúng là một sai lầm điển hình 1000 lần. Chuyển đổi mọi thứ sang mg trước khi nhập các giá trị ở đây. |
mg/kg/dose không giống mg/kg/day. Một phác đồ viết là 15 mg/kg/dose cứ 6 giờ là 60 mg/kg/day; một phác đồ viết là 60 mg/kg/day chia q6h là 15 mg/kg/dose. Nhập một số liệu mg/kg/day vào trường per-dose và sau đó nhân với tần suất 4 cho bốn lần lượng hàng ngày dự định. Luôn xác nhận xem nguồn đang trích dẫn cái nào trong hai cái.
Các viết tắt về liều lượng và định dạng nhãn khác nhau tùy theo quốc gia; phần này mô tả các quy ước phổ biến trong kê đơn bằng tiếng Anh. Đây là thông tin giáo dục chung, không phải lời khuyên y tế.
Chuyển Đổi Đơn Vị Liều Lượng và Nồng Độ
Máy tính này hoạt động bằng kilogram, miligram và mg/mL. Trước tiên, hãy chuyển đổi pound, gram, microgram và nhãn "mg trên 5 mL".
Trọng lượng: pound sang kilogram
\(1\ \text{lb} = 0.453592\ \text{kg}\), vì vậy \(\text{kg} = \text{lb} \times 0.453592\) (một ước tính nhanh trong đầu là lb ÷ 2.2).
| Pound (lb) | Kilogram (kg) |
|---|---|
| 10 | 4.54 |
| 20 | 9.07 |
| 30 | 13.61 |
| 44 | 19.96 |
| 50 | 22.68 |
| 75 | 34.02 |
| 100 | 45.36 |
| 150 | 68.04 |
| 200 | 90.72 |
Đơn vị Khối lượng
| Từ | Sang | Nhân với | Ví dụ |
|---|---|---|---|
| g | mg | 1000 | 0.5 g = 500 mg |
| mg | g | 0.001 | 875 mg = 0.875 g |
| mg | mcg (µg) | 1000 | 0.25 mg = 250 mcg |
| mcg (µg) | mg | 0.001 | 500 mcg = 0.5 mg |
Nhãn chất lỏng: mg trên 5 mL sang mg/mL
Chia miligram được nêu cho thể tích được nêu: \(\text{mg/mL} = \dfrac{\text{mg trên nhãn}}{\text{mL trên nhãn}}\).
| Nhãn trên chai | Nồng độ (mg/mL) |
|---|---|
| 100 mg/5 mL | 20 |
| 120 mg/5 mL | 24 |
| 125 mg/5 mL | 25 |
| 200 mg/5 mL | 40 |
| 250 mg/5 mL | 50 |
| 400 mg/5 mL | 80 |
| 500 mg/5 mL | 100 |
| 100 mg/mL (giọt tập trung cho trẻ sơ sinh) | 100 |
Cùng một sản phẩm danh nghĩa có thể được bán với các độ mạnh khác nhau ở các quốc gia khác nhau, và những giọt tập trung cho trẻ sơ sinh có thể chia sẻ thiết kế bao bì với một siro yếu hơn — luôn đọc độ mạnh được in trên chai trước mặt bạn thay vì giả định từ bộ nhớ.
Thể tích
| Thể tích | Tương đương |
|---|---|
| 1 muỗng cà phê (tsp) | 5 mL |
| ½ muỗng cà phê | 2.5 mL |
| 1 muỗng canh (tbsp) | 15 mL |
| 1 mL | 0.2 tsp |
Muỗng cà phê 5 mL là một quy ước cho liều lượng, không phải mô tả dụng cụ nhà bếp: muỗng nhà bếp khác nhau rất nhiều về dung tích và không phải là các thiết bị đo lường chính xác. Sử dụng ống tiêm đường miệng, cốc đo hoặc dụng cụ nhỏ giọt được cung cấp kèm theo thuốc, và đo bằng mL.
Câu hỏi thường gặp
Có dùng được cho thuốc viên không? Có — hãy đặt nồng độ bằng 0 và chỉ xem kết quả tính bằng miligam, sau đó chọn hàm lượng viên phù hợp.
Kết quả có phải là liều tối đa an toàn không? Không. Máy tính chỉ áp dụng đúng con số mg/kg mà bạn nhập; luôn kiểm tra liều tối đa và chống chỉ định trong tài liệu đã được phê duyệt.
Cần nhập theo đơn vị nào? Cân nặng tính bằng kilôgam, liều tính bằng mg/kg, nồng độ tính bằng mg/mL. Kết quả thể tích được tính bằng mililít.