Công cụ tính phân suất tống máu là gì?
Công cụ tính phân suất tống máu (EF) giúp ước tính phân suất tống máu thất trái (LVEF) — tỷ lệ phần trăm lượng máu mà thất trái bơm ra sau mỗi nhịp đập. Đây là một trong những chỉ số quan trọng nhất để đánh giá chức năng hoạt động của tim và được sử dụng rộng rãi trong siêu âm tim, chụp cộng hưởng từ tim (MRI tim) cũng như hình ảnh y học hạt nhân. Công cụ này chỉ mang tính tham khảo, hỗ trợ giáo dục và không thể thay thế cho việc chẩn đoán, đánh giá lâm sàng của bác sĩ chuyên khoa.
Cách sử dụng
Bạn hãy nhập thể tích cuối tâm trương (EDV) — lượng máu trong thất trái khi tim đã giãn và chứa đầy máu — cùng với thể tích cuối tâm thu (ESV) — lượng máu còn lại sau khi tim co bóp. Cả hai chỉ số đều tính bằng mililít (mL). Công cụ sẽ trả về phần trăm EF, thể tích nhát bóp và phân loại tổng quát.
Giải thích công thức
Phân suất tống máu được tính theo công thức:
$$\text{EF\%} = \frac{\text{EDV (mL)} - \text{ESV (mL)}}{\text{EDV (mL)}} \times 100$$
Hiệu số EDV − ESV chính là thể tích nhát bóp (SV) — lượng máu thực sự được tống ra trong mỗi nhịp đập. Khi chia cho EDV rồi nhân với 100, ta biểu diễn con số đó dưới dạng phần trăm so với thể tích máu chứa đầy trong tim. LVEF bình thường nằm trong khoảng 50–70%. Giá trị 40–49% cho thấy chức năng giảm nhẹ, còn dưới 40% phản ánh chức năng tâm thu suy giảm (suy tim với phân suất tống máu giảm, viết tắt là HFrEF).
Ví dụ minh họa
Giả sử EDV = 120 mL và ESV = 50 mL. Thể tích nhát bóp = \(120 - 50 = 70\) mL. $$\text{EF\%} = \frac{70}{120} \times 100 = 58{,}33\%$$ kết quả này nằm trong giới hạn bình thường.
Câu hỏi thường gặp
Phân suất tống máu bình thường là bao nhiêu? LVEF khỏe mạnh thường nằm trong khoảng 50–70%. Trên khoảng 75% có thể được xem là tăng động (hyperdynamic).
EF thấp có ý nghĩa gì? EF dưới 40% cho thấy khả năng bơm máu của tim suy giảm và thường liên quan đến suy tim, cần được bác sĩ thăm khám, đánh giá kỹ lưỡng.
EF có thể vượt quá 100% không? Không. Vì ESV luôn nhỏ hơn EDV nên EF luôn nằm trong khoảng từ 0% đến 100%.